Uzasadnienie
- część historyczna
- uzasadnienie prawne
Metryka orzeczenia
Rodzaj orzeczenia
Postanowienie o nadaniu biegu
Data 4 listopada 2025
Miejsce publikacji
OTK ZU B/2026, poz. 112
Skład
Sędzia Funkcja
Andrzej Zielonacki 112/B/2026
Postanowienie
z dnia 4 listopada 2025 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Andrzej Zielonacki, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej T.G. o zbadanie zgodności:
- art. 107 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926, ze zm.) „w zakresie[,] w którym umożliwia on, w następstwie przypisania, w formie decyzji administracyjnej w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej, wraz ze spółką, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, byłemu członkowi jej zarządu, sprawującemu funkcję w okresie kiedy upłynął termin płatności zaległości podatkowej lub kiedy powstały zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a ORDP (nienależna nadpłata lub nienależny zwrot podatku, a także nienależne wynagrodzenia płatników lub inkasentów), ponoszenie odpowiedzialności z całości majątku tej osoby, pomimo braku przesłanki gwarancyjnej zapewnienia uczestnictwa w/w osoby fizycznej na prawach strony, w dotyczącym przedmiotowej zaległości wymiarowym postępowaniu podatkowym, prowadzonym w stosunku do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jako podatniczki i dłużniczki głównej”,
- art. 108 § 1 i 4 ustawy, o której mowa w punkcie pierwszym, „w zakresie[,] w którym umożliwiają one wszczęcie postępowania zmierzającego do wydania decyzji w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej i w implikacji przypisanie w formie decyzji administracyjnej odpowiedzialności solidarnej, wraz ze spółką, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością byłemu członkowi jej zarządu, sprawującemu funkcję w okresie kiedy upłynął termin płatności zaległości podatkowej lub kiedy powstały zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a ORPD (nienależna nadpłata lub nienależny zwrot podatku, a także nienależne wynagrodzenia płatników lub inkasentów), pomimo braku przesłanki gwarancyjnej zapewnienia uczestnictwa w/w osoby fizycznej na prawach strony, w dotyczącym przedmiotowej zaległości wymiarowym postępowaniu podatkowym, prowadzonym w stosunku do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jako podatniczki i dłużniczki głównej”,
- art. 116 § 1 i 2 w związku z art. 116 § 4 ustawy, o której mowa w punkcie pierwszym, „w zakresie[,] w którym umożliwiają one przypisanie w formie decyzji administracyjnej odpowiedzialności solidarnej, wraz ze spółką, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością byłemu członkowi jej zarządu, sprawującemu funkcję w okresie kiedy upłynął termin płatności zaległości podatkowej lub kiedy powstały zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a ORDP (nienależna nadpłata lub nienależny zwrot podatku, a także nienależne wynagrodzenia płatników lub inkasentów), pomimo braku przesłanki gwarancyjnej zapewnienia uczestnictwa w/w osoby fizycznej na prawach strony, w dotyczącym przedmiotowej zaległości wymiarowym postępowaniu podatkowym, prowadzonym w stosunku do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jako podatniczki i dłużniczki głównej”, z:
- art. 78 w związku z art. 32 ust. 1 oraz w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
- art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 w związku z art. 2 oraz w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji,
- art. 64 ust. 2 w związku z art. 21 i art. 20 w związku z art. 2 oraz w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji, postanawia:
nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg.
Uzasadnienie
- W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 10 czerwca 2022 r. (data nadania), T.G. (dalej: skarżący)
- reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru – wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia, sformułowanym na tle następującego stanu faktycznego:
Decyzją z 19 lipca 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. (nr […]) orzekł w stosunku do skarżącego – jako byłego Prezesa
Zarządu […] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością – o odpowiedzialności solidarnej wraz ze spółką, za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za luty - kwiecień 2012 r. oraz z tytułu nienależnie pobranego zwrotu podatku od towarów i usług za listopad 2011 r. i luty - kwiecień 2012 r. wraz z odsetkami za zwłokę od ww. zaległości i kosztami postępowania egzekucyjnego.
Skarżący odwołał się od powyższej decyzji.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. decyzją z 31 stycznia 2018 r. (nr […]) utrzymał w mocy ww. decyzję Naczelnika Urzędu
Skarbowego w P. z 19 lipca 2017 r. 5
Na powyższą decyzję organu odwoławczego skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej i zwrot kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 29 sierpnia 2019 r. (sygn. akt […]) po rozpoznaniu skargi skarżącego:
- w punkcie pierwszym, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z 19 lipca 2017 r. w części orzekającej o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za listopad 2011 r. i w tym zakresie umorzył postępowanie podatkowe;
- w punkcie drugim, w pozostałym zakresie skargę oddalił;
- w punkcie trzecim, zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz skarżącego koszty postępowania.
Od powyższego wyroku skarżący oraz Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. złożyli skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu
Administracyjnego.
Wyrokiem z 9 listopada 2021 r. (sygn. akt […]) Naczelny Sąd Administracyjny:
- w punkcie pierwszym, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej pkt. 1 i oddalił w tym zakresie skargę;
- w punkcie drugim, oddalił skargę kasacyjną T.G.;
- w punkcie trzecim, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej pkt. 3; 16
- w punkcie czwartym, zasądził od T.G. ma rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej kwotę 730 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powyższe orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazane przez skarżącego jako ostateczne w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, zostało mu doręczone 10 marca 2022 r. 18
- Zdaniem skarżącego art. 107 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926, ze zm.;
dalej: o.p.), art. 108 § 1 i 4 o.p., art. 116 § 1 i 2 o.p. w związku z art. 116 § 4 o.p. naruszają prawo do:
- „uczestniczenia w sprawie, w istocie, przez identyczność odpowiedzialności, własnej oraz w implikacji złożenia odwołania od decyzji na równi ze stroną” (art. 78 w związku z art. 2 oraz 32 ust. 1 Konstytucji; k. 11 akt), 20
- „odwołania się do sądu na równi ze stroną, od decyzji w sprawie, w istocie, przez identyczność odpowiedzialności, własnej, po tym jak wyczerpie tok sprawy wew. administracyjnej” (art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji; k. 11 akt), 21
- „równej ochrony własności oraz innych praw majątkowych, w tym w sytuacji kolizji uprawnień wierzyciela publicznego zmierzającego do uzyskania (odzyskania) własności oraz dłużnika jako właściciela, który ma być własności pozbawiony – aby ten pierwszy z uwagi na eliminację zainteresowanego z postępowania o stwierdzenie obowiązku nie był, w nieuzasadniony sposób preferowany, korzystając z niedozwolonej przewagi w dochodzeniu opartym o braku możliwości uprzedniej obrony podmiotu, który na drodze przyszłej egzekucji może własność i inne prawo majątkowe definitywnie stracić” (art. 64 ust. 2 w związku z art. 21 i art. 20 w związku z art. 2 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji; k. 11 akt).
- Zarządzeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 30 sierpnia 2022 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 19 września 2022 r.) skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez:
- poinformowanie, czy od wskazanego w skardze konstytucyjnej ostatecznego orzeczenia został wniesiony nadzwyczajny środek zaskarżenia;
- doręczenie odpisu lub kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z 19 lipca 2017 r. 25
Pismem z 25 września 2022 r. (data nadania) skarżący usunął wskazane braki.
- Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 19 kwietnia 2023 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 9 maja 2023 r.) skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez:
- złożenie do akt sprawy poświadczonego za zgodność z oryginałem wydruku urzędowego poświadczenia doręczenia wyroku Naczelnego
Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2021 r. (sygn. akt […]);
- wyjaśnienie (ze względu na rozbieżność między petitum i uzasadnieniem skargi), czy wzorcem kontroli w sprawie jest art. 77 ust. 1 czy art. 77 ust. 2 Konstytucji.
W piśmie skarżącego z 16 maja 2023 r. (data nadania) powyższe braki zostały usunięte. Skarżący w załączniku do powyższego pisma załączył również zmodyfikowaną i rozszerzoną wersję skargi konstytucyjnej.
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje
- Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom.
- W pierwszej kolejności Trybunał Konstytucyjny odniósł się do przedstawionego przez skarżącego przedmiotu zaskarżenia.
Trybunał zauważa, że w piśmie procesowym z 16 maja 2023 r., nadesłanym w odpowiedzi na zarządzenie sędziego Trybunału Konstytucyjnego w sprawie usunięcia braków formalnych skargi, skarżący rozszerzył jej zakres zaskarżenia. Trybunał zwraca uwagę, że zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK określenie przedmiotu skargi musi nastąpić w terminie 3 miesięcy od doręczenia skarżącemu ostatecznego orzeczenia. Po tym terminie rozszerzenie jest więc niedopuszczalne.
W związku z powyższym za przedmiot zaskarżenia Trybunał przyjął przepisy wskazane w petitum skargi.
- W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia uczyniono art. 107 § 1, art. 108 § 1 i 4 oraz art. 116 § 1 i 2 w związku z art. 116 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926, ze zm.).
- Skarga została sporządzona przez radcę prawnego, który przedstawił stosowne pełnomocnictwo szczególne (art. 53 ust. 2 pkt 3 u.o.t.p.TK) do sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej oraz reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Trybunałem i który ponadto:
- określił przedmiot kontroli (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK);
- wskazał, które konstytucyjne prawa lub wolności oraz w jaki sposób – jego zdaniem – zostały naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK);
- przedstawił uzasadnienie sformułowanych zarzutów (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK);
- przedstawił stan faktyczny (art. 53 ust. 1 pkt 4 u.o.t.p.TK);
- udokumentował datę doręczenia ostatecznego orzeczenia (art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p.TK);
- wyczerpał przysługującą skarżącemu drogę prawną, ponieważ od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2021
- (sygn. akt […]) nie przysługuje żaden zwykły środek zaskarżenia;
- dochował terminu, o którym mowa w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK, albowiem odpis wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2021 r. (sygn. akt […]) został doręczony skarżącemu 10 marca 2022 r., zaś skarga została wniesiona do Trybunału 10 czerwca 2022 r. (data nadania).
- Trybunał stwierdza, że analizowana skarga konstytucyjna nie jest obarczona nieusuwalnymi brakami formalnymi, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK, a sformułowane w niej zarzuty nie są oczywiście bezzasadne w rozumieniu art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK i wymagają rozważenia merytorycznego.
W tym stanie rzeczy – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK – Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.
Created by Łukasz Baranek Internetowy Portal Orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego 1.7.5 [Internet-B:ipo]
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.
Twoja sesja wygasła!
Twoja sesja wygasła musisz odświeżyć stronę klikając na przycisk poniżej