Uzasadnienie
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 20 marca 2023 r. (data nadania) D.K. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, wystąpił o stwierdzenie, że art. 539a § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) w związku z art. 25 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 437) w zakresie, w jakim przepisy te „nie dają możliwości złożenia skargi do Sądu Najwyższego od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania obywatelom, u których akt oskarżenia w sprawie został skierowany do Sądu po dniu 30 czerwca 2015 r.”, jest niezgodny z art. 45 ust. 1, art. 42 ust. 2 i art. 77 ust. 2 Konstytucji.
Skarżący zarzucił, że zakwestionowane w skardze konstytucyjnej przepisy naruszają „równość środków procesowych” i prawo do obrony, gdyż ograniczają złożenie skargi, którą statuuje art. 539a § 1 k.p.k. „w odniesieniu do art. 437 § 2 k.p.k. w obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r. brzmieniu”. Skarżący zwrócił uwagę na to, że w wypadku dwóch sprawców tego samego czynu zabronionego, jeśli akt oskarżenia przeciwko jednemu z nich został wniesiony do sądu po 30 czerwca 2015 r., to ten oskarżony może skorzystać z prawa złożenia skargi na wyrok kasatoryjny. Jeśli natomiast akt oskarżenia przeciwko drugiemu sprawcy zostanie złożony przed tą datą, to ten oskarżony (tak jak skarżący) nie będzie mógł wystąpić ze środkiem prawnym statuowanym w art. 539a § 1 k.p.k.
Postanowieniem z 6 września 2023 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 12 września 2023 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, stwierdziwszy, że została ona wniesiona z przekroczeniem terminu określonego w art. 77 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Trybunał wskazał, że odpis ostatecznego orzeczenia, tj. postanowienia Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2021 r. (sygn. akt […]), został doręczony skarżącemu 21 czerwca 2021 r. W tym dniu rozpoczął bieg trzymiesięczny termin wniesienia skargi konstytucyjnej. Złożenie przez skarżącego 9 maja 2022 r. (a także 2 listopada 2022 r.) w sądzie rejonowym wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie spowodowało wstrzymania biegu terminu. Termin wniesienia skargi upłynął bowiem 21 września 2021 r. 4
W zażaleniu złożonym 14 września 2023 r. (data nadania) skarżący wniósł o uchylenie postanowienia z 6 września 2023 r. i nadanie skardze dalszego biegu. Zarzucił w nim, że Trybunał naruszył art. 44 ust. 3 u.o.t.p.TK, ponieważ odmawiając nadania skardze dalszego biegu, nie uwzględnił tego, że 25 czerwca 2021 r. skarżący złożył w Trybunale pismo zatytułowane „skarga konstytucyjna”.
Zdaniem skarżącego sporządzenie skargi i wniesienie jej do Trybunału przez osobę nieuprawnioną (tj. osobiście przez skarżącego) nie jest podstawą przyjęcia, że w sprawie nie został dochowany termin, o którym mowa w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK. Skarżący wskazał bowiem na pismo Biura Służby Prawnej Trybunału Konstytucyjnego z 15 kwietnia 2022 r. (znak: Wer.450.15.2021), w którym na podstawie art. 57 ust. 1 u.o.t.p.TK został wezwany do usunięcia braku formalnego pisma z 25 czerwca 2021 r., w terminie 7 dni (pod rygorem zwrotu pisma), przez sporządzenie i wniesienie skargi konstytucyjnej przez adwokata lub radcę prawnego.
W piśmie tym został także pouczony, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, w razie braku możliwości poniesienia kosztów pomocy prawnej może wystąpić do sądu z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Złożenie wniosku wstrzymuje bieg terminu wniesienia skargi. Skarżący zastosował się do pouczenia – 9 maja 2022 r. złożył w sądzie stosowny wniosek. Mając powyższe na względzie, skarżący wskazał, że wniósł do Trybunału skargę (obarczoną usuwalnym brakiem formalnym) już 25 czerwca 2021 r. Złożony w sądzie rejonowym wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego spowodował wstrzymanie biegu terminu wniesienia skargi. Wznowienie biegu nastąpiło zdaniem skarżącego 10 lutego 2023 r., tj. w dniu, w którym radcy prawnemu, który sporządził skargę konstytucyjną, zostało doręczone pismo Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. o wyznaczeniu pełnomocnika.
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje
1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu.
2. Trybunał stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Zarzuty sformułowane w złożonym środku odwoławczym nie podważają odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z powodu przekroczenia ustawowego terminu jej wniesienia. Opierają się bowiem na błędnym założeniu, jakoby sporządzone i złożone osobiście przez skarżącego pismo z 25 czerwca 2021 r. zatytułowane „skarga konstytucyjna” wywołało skutki procesowe, a przede wszystkim miało wpływ na bieg terminu wniesienia skargi sporządzonej przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu.
2.1. Należy przypomnieć, że postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym – stosownie do art. 197 Konstytucji – jest regulowane przez przepisy ustawowe (obecnie: u.o.t.p.TK). Stosownie do art. 44 ust. 1 u.o.t.p.TK w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi obowiązuje przymus adwokacko-radcowski, o ile skarżący nie jest sędzią, prokuratorem, adwokatem, radcą prawnym, notariuszem, profesorem lub doktorem habilitowanym nauk prawnych. Wykonanie powyższego obowiązku następuje przez złożenie skargi podpisanej przez osobę uprawnioną (art. 126 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego, Dz. U. z 2023 r. poz. 1550, ze zm., w związku z art. 36 i art. 44 ust. 1 u.o.t.p.TK). Jeśli wniesione do Trybunału pismo nie spełnia powyższego wymogu, Prezes Trybunału (lub upoważniona przez niego osoba) zwraca je nadawcy lub – tak jak w analizowanej sprawie – wzywa do jego uzupełnienia (art. 57 ust. 1 u.o.t.p.TK). Brakiem formalnym skargi podlegającym usunięciu jest bowiem niepodpisanie jej przez profesjonalnego pełnomocnika, nie zaś – co przyjął skarżący – sporządzenie jej przez osobę nieuprawnioną. Uzupełnienie pisma w terminie, tj. doręczenie go podpisanego przez adwokata lub radcę prawnego wywołuje skutek od chwili jego wniesienia (art. 57 ust. 2 u.o.t.p.TK).
2.2. W analizowanej sprawie skarżący osobiście – po doręczeniu mu 21 czerwca 2021 r. odpisu postanowienia Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2021 r. (sygn. akt […]) wraz z uzasadnieniem – 25 czerwca 2021 r. wniósł do Trybunału Konstytucyjnego pismo zatytułowane „skarga konstytucyjna”. Pismo to nie zostało podpisane przez adwokata lub radcę prawnego, dlatego upoważniony przez Prezesa Trybunału Konstytucyjnego pracownik Wydziału do Spraw Wstępnej Weryfikacji Pism Inicjujących Postępowanie przed Trybunałem wezwał skarżącego do usunięcia powyższego braku formalnego. W zakreślonym terminie skarżący nie wykonał zarządzenia w sposób wyżej wskazany. W związku z tym pismo z 25 czerwca 2021 r., jako niespełniające warunków pisma procesowego, a tym samym skargi konstytucyjnej (art. 46 u.o.t.p.TK), nie spowodowało wszczęcia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
2.3. W zarzutach sformułowanych w zażaleniu skarżący nie uwzględnił tego, że zgodnie z art. 56 ust. 1 u.o.t.p.TK wszczęcie postępowania przed Trybunałem następuje m.in. na podstawie skargi konstytucyjnej będącej pismem procesowym (art. 46 u.o.t.p.TK), nie zaś pismem, które ze względu na jego treść lub formę nie ma takiego charakteru (art. 57 ust. 1 u.o.t.p.TK). W wypadku skarżącego wszczęcie postępowania przed Trybunałem nastąpiło 20 marca 2023 r. na podstawie skargi konstytucyjnej sporządzonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. To bowiem pismo procesowe, a nie pismo z 25 czerwca 2021 r., Prezes Trybunału Konstytucyjnego, na podstawie art. 61 ust. 1 u.o.t.p.TK, po wcześniejszym nadaniu sygnatury, skierował do wyznaczonego przez siebie sędziego Trybunału w celu wstępnego rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
2.4. Pismo skarżącego z 25 czerwca 2021 r. nie miało także wpływu na bieg terminu wniesienia skargi sporządzonej przez pełnomocnika z urzędu, w szczególności nie spowodowało zawieszenia jego biegu. Skarżący wydaje się nie zauważać, że w świetle obowiązujących przepisów prawnych jedynym zdarzeniem wywołującym powyższy skutek jest wystąpienie do sądu rejonowego z wnioskiem o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu (art. 44 ust. 3 u.o.t.p.TK). Wniosek musi zostać wniesiony przed upływem 3 miesięcy od dnia doręczenia skarżącemu prawomocnemu wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego orzeczenia. Złożenie wniosku po upływie terminu powoduje bowiem wygaśnięcie prawa do złożenia skargi (zob. postanowienie TK z 20 lutego 2020 r., sygn. Ts 191/19, OTK ZU B/2020, poz. 213 i wskazane tam orzeczenia).
Mając powyższe na względzie, należy zatem stwierdzić, że uwzględnienie zarzutów sformułowanych w zażaleniu oznaczałoby, iż złożenie przez skarżącego tzw. skargi pozornej wyłącza obowiązywanie przepisu ustawowego, a także wydłuża ustawowy materialnoprawny termin złożenia skargi konstytucyjnej.
W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia.
Postanowienie
z dnia 6 września 2023 r.
* Postanowieniem z dnia 18 października 2023 r. Trybunał Konstytucyjny sprostował oczywistą omyłkę pisarską.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Rafał Wojciechowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej D.K. o zbadanie zgodności:
art. 539a § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) w związku z art. 25 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz.
437) w zakresie, w jakim przepisy te „nie dają możliwości złożenia skargi do Sądu Najwyższego od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania obywatelom, u których akt oskarżenia w sprawie został skierowany do Sądu po dniu 30 czerwca 2015 r.”, z art. 45 ust. 1, art. 42 ust. 2 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
postanawia:
odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.
Uzasadnienie
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 20 marca 2023 r. (data nadania) D.K. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia na tle następującej sprawy.
Zarządzeniem Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w W. z 7 maja 2021 r. (sygn. akt […]) pozostawiono bez rozpoznania – jako niedopuszczalną z mocy ustawy – skargę wniesioną przez obrońcę skarżącego od wyroku Sądu Apelacyjnego w W. z 11 lutego 2021 r. (sygn. akt […]), uchylającego wyrok Sądu Okręgowego w W. z 18 października 2019 r. (sygn. akt […]) i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, że w obowiązującym od 15 kwietnia 2016 r. stanie prawnym przepisy rozdziału 55a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (obecnie: Dz. U. z 2022 r. poz. 1375, ze zm.; dalej: k.p.k.), dotyczącego skargi na wyrok sądu odwoławczego stosuje się do spraw, w których postępowanie sądowe zostało wszczęte po 30 czerwca 2015 r. W sprawie, w której skarżący wystąpił z nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, akt oskarżenia wpłynął natomiast do sądu 1 sierpnia 2014 r. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący wniósł zażalenie. Sąd Najwyższy postanowieniem z 16 czerwca 2021 r. (sygn. akt […]) utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.
Powyższe orzeczenie, wskazane przez skarżącego jako ostateczne w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, zostało mu doręczone 21 czerwca 2021 r. 4
Skarżący, 5 września 2022 r. (data złożenia w Biurze Podawczym Sądu Rejonowego w W.), po tym, jak osobiście wystąpił do Trybunału z pismem zatytułowanym „skarga konstytucyjna”, złożył w Sądzie Rejonowym w W. wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Zarządzeniem z 22 września 2022 r. (sygn. akt […]) Przewodniczący Sądu Rejonowego w W., na podstawie art. 130 § 2 w związku z art. 13 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1550, ze zm.) zwrócił wniosek skarżącemu, stwierdziwszy, że nie wskazał on sprawy, w której miałaby zostać wniesiona skarga konstytucyjna ani przyczyn, które miałyby stanowić jej podstawę. Wyjaśnił, że wskazanie sygnatury sprawy przed Trybunałem nie jest oznaczeniem sprawy, a jedynie numerem w repertorium, który nie pozwala na ustalenie okoliczności niezbędnych do rozpoznania wniosku.
Skarżący, 2 listopada 2022 r. (data złożenia w Biurze Podawczym Sądu Rejonowego w W.) wystąpił do Sądu Rejonowego w W. z kolejnym wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi konstytucyjnej. Wskazał w nim, że skarga ma dotyczyć art. 539a § 1 k.p.k.
Sąd Rejonowy w W., postanowieniem z 3 stycznia 2023 r. (sygn. akt […]) ustanowił dla skarżącego pełnomocnika z urzędu. W piśmie z 7 lutego 2023 r. (doręczonym radcy prawnemu 10 lutego 2023 r.) Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. do sporządzenia skargi wskazała wyznaczonego radcę prawnego.
Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 7 czerwca 2023 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 23 czerwca 2023 r.) wezwał skarżącego do doręczenia odpisu lub kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem zarządzenia (w czterech egzemplarzach):
- a) Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w W. z 7 maja 2021 r. (sygn. akt […]) wraz z uzasadnieniem, b) Sądu Rejonowego w W. z 22 września 2022 r. (sygn. akt […]). Skarżący został także zobowiązany do udokumentowania dat doręczenia mu ostatecznego orzeczenia oraz złożenia przez niego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu (wraz z czterema kopiami) inicjującego postępowanie w sprawie o sygn. akt […].
W piśmie procesowym złożonym 23 czerwca 2023 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że skarżący przebywa w areszcie śledczym i nie posiada dokumentów, o których mowa w zarządzeniu Prezesa Trybunału, zaś on – jako pełnomocnik ustanowiony z urzędu do sporządzenia skargi – „nie może występować w imieniu skarżącego w innych sprawach na podstawie powyższego upoważnienia”. Według niego, przyznane mu uprawnienia „nie rozciągają się na możliwość dokonywania wglądu w akta spraw czy też występowania z wnioskami o wydanie odpisów dokumentów, których stroną był/jest skarżący”.
W związku z tym wniósł o skompletowanie przez Trybunał brakujących dokumentów. „Z ostrożności procesowej” złożył wniosek o „wydłużenie terminu na uzupełnienie braków formalnych skargi konstytucyjnej do 6 miesięcy”. Powyższy termin, jak zauważył, pozwoli skarżącemu (pisemnie) wystąpić do Sądu Najwyższego i Sądu Rejonowego z wnioskami o przesłanie dokumentów.
Sędzia Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 18 lipca 2023 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 25 lipca 2023 r.) wezwał skarżącego do uzasadnienia zarzutu niezgodności zakwestionowanego w skardze art. 539a § 3 k.p.k. z prawem do: „sądu” (art. 45 ust. 1 Konstytucji), „obrony” (art. 42 ust. 2 Konstytucji) i „drogi sądowej celem dochodzenia naruszonych wolności lub praw” (art. 77 ust. 2 Konstytucji), z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. Skarżący został także zobowiązany do: doręczenia odpisu lub poświadczonej przez pełnomocnika skarżącego za zgodność z oryginałem kopii zarządzenia (wraz z czterema kopiami): a) przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w W. z 7 maja 2021 r. (sygn. akt […]) wraz z uzasadnieniem,
b) Sądu Rejonowego w W. z 22 września 2022 r. (sygn. akt […]). Ponadto sędzia Trybunału wezwał skarżącego do udokumentowania dat doręczenia zarządzenia z 22 września 2022 r. (sygn. akt […]) oraz postanowienia Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2021 r. (sygn. akt […]), a także udokumentowania dat wystąpienia do Sądu Rejonowego z wnioskiem, który został zwrócony przez Sąd Rejonowy zarządzeniem z 22 września 2022 r., jak również rozpoznany postanowieniem z 3 stycznia 2023 r. (sygn. akt […]).
11 19 lipca 2023 r. do Trybunału wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącego z 13 lipca 2023 r. (data nadania: 14 lipca 2023 r.) w sprawie braków skargi, do usunięcia których skarżący został wezwany zarządzeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 7 czerwca 2023 r. Do pisma zostały dołączone wymagane dokumenty.
W piśmie procesowym złożonym 27 lipca 2023 r. (data nadania) skarżący odniósł się natomiast do zarządzenia sędziego Trybunału z 18 lipca 2023 r. 13
Skarżący zarzucił, że zakwestionowane w skardze konstytucyjnej przepisy naruszają „równość środków procesowych” i prawo do obrony, gdyż ograniczają złożenie skargi, którą statuuje art. 539a § 1 k.p.k. „w odniesieniu do art. 437 § 2 k.p.k. w obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r. brzmieniu”. Skarżący zwrócił uwagę na to, że w przypadku dwóch sprawców tego samego czynu zabronionego, jeśli akt oskarżenia przeciwko jednemu z nich został wniesiony do sądu po 30 czerwca 2015 r., to ten oskarżony może skorzystać z prawa złożenia skargi na wyrok kasatoryjny. Jeśli natomiast akt oskarżenia przeciwko drugiemu sprawcy zostanie złożony przed tą datą, to ten oskarżony (tak jak skarżący) nie będzie mógł wystąpić ze środkiem prawnym statuowanym w art. 539a § 1 k.p.k.
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje
1. Stosownie do art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.
Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania.
Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań, jest oczywiście bezzasadna, lub gdy braki formalne nie zostały usunięte w ustawowym terminie.
2. Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK skarga może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w ciągu 3 miesięcy od dnia doręczenia skarżącemu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzygnięcia.
W zakresie sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej, a także reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Trybunałem istnieje obowiązek zastępstwa skarżącego przez adwokata lub radcę prawnego, chyba że skarżącym jest sędzia, prokurator, adwokat, radca prawny, notariusz, profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych (art. 44 ust. 1 u.o.t.p.TK). Z woli ustawodawcy, jeśli skarżący nie może ponieść kosztów pomocy prawnej, może złożyć do sądu rejonowego swego miejsca zamieszkania wniosek o ustanowienie dla siebie adwokata lub radcy prawnego z urzędu (art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK). Złożenie wniosku wstrzymuje bieg terminu do wniesienia skargi konstytucyjnej (art. 44 ust. 3 u.o.t.p.TK).
W rozpatrywanej sprawie odpis ostatecznego orzeczenia, tj. postanowienia Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2021 r. (sygn. akt […]) został doręczony skarżącemu 21 czerwca 2021 r. W tym dniu rozpoczął bieg trzymiesięczny termin wniesienia skargi konstytucyjnej.
Złożenie przez skarżącego 9 września 2022 r. (a także 2 listopada 2022 r.) w sądzie rejonowym wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie spowodowało wstrzymania biegu terminu, o którym stanowi art. 44 ust. 3 u.o.t.p.TK. Termin wniesienia skargi upłynął bowiem 21 września 2021 r. 19
Wziąwszy powyższe pod uwagę Trybunał stwierdza, że skarga konstytucyjna została wniesiona z przekroczeniem terminu określonego w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK.
W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak na wstępie.
POUCZENIE 22
Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.
* Postanowieniem z dnia 18 października 2023 r. Trybunał Konstytucyjny sprostował oczywistą omyłkę pisarską.