Wyrok WSA w Warszawie z 16 listopada 2004 r., I SA 1095/03

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

na rozprawie w dniu 16 listopada 2004 r.

Sprawa

sprawy ze skargi Burmistrza Miasta W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o komunalizacji nieruchomości oddala skargę.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Sędziowie WSA Krystyna Kleiber WSA Daniela Kozłowska
Katarzyna Babik protokolant

Uzasadnienie

I SA 1095/03

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2003 r. utrzymał w mocy swoją decyzję nr [...] z [...] listopada 2002 r. o stwierdzeniu nieważności dwóch decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 1992 r. i z [...] lipca 1992 r. w przedmiocie komunalizacji z mocy prawa na rzecz Gminy W. nieruchomości: nr [...] o pow. [...] m2, uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...] oraz pb. [...] o pow. [...] m2 i pgr. [...] o pow. [...] m2 wraz z budynkiem przy ul. [...], uregulowane w księdze wieczystej KW nr [...]. W uzasadnieniu swoich decyzji Minister podniósł, że decyzje Wojewody [...] zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz U nr 32, poz. 191 z późn. zm.), ponieważ skomunalizowane mienie w dniu 27 maja 1990 r. służyło wykonaniu zadań należących do organów administracji rządowej. Jak wykazała analiza dokumentów, w dniu 27 maja 1990 r. skomunalizowane nieruchomości stanowiły własność Skarbu Państwa i znajdowały się we władaniu muzeum państwowego, jakim jest Muzeum w C., które bezpośrednio podlegało Wojewodzie [...]. Muzea państwowe wykonywały zadania publiczne z zakresu kultury należące do właściwości organów administracji rządowej. Tym samym należało przyjąć, że została wypełniona dyspozycja art. 11 ust. 1 pkt 1 Przepisów wprowadzających, zgodnie z którym składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. W konsekwencji należało uznać, że przedmiotowe nieruchomości nie podlegały komunalizacji z mocy prawa, a zatem jej orzeczenie stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnych.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Wójt Miasta W. zarzucił organowi administracji rażące naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 11 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych poprzez przyjęcie, że nieruchomości objęte treścią decyzji komunalizacyjnych nie podlegały komunalizacji z mocy przywołanego wyżej przepisu ustawy z 10 maja 1990 r. W tym stanie rzeczy wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w całości. W jej uzasadnieniu w szczególności podniesiono, że nie jest prawdą, iż przedmiotowa nieruchomość służyła wykonywaniu zadań administracji rządowej. Podkreślono, że określone w aktach notarialnych z 1972 i 1986 r. cele z powodu których nabyto przedmiotowe nieruchomości (rozbudowa wokół Muzeum B. enklawy starego budownictwa) nie zostały nigdy zrealizowane. Dodano również, że stwierdzenie, iż przedmiotowe nieruchomości były od ponad 20 lat w użytkowaniu Muzeum w W. (oddział Muzeum w C.) nie znajduje potwierdzenia w dokumentacji, poza informacją, że obiekty te figurowały w bilansie Muzeum w C. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał, że jednym z przepisów wyłączających komunalizację nieruchomości na zasadzie art. 5 ust. 1 cyt. ustawy jest art. 11 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy stanowiący, że składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Pojęcie "służą wykonywaniu zadań publicznych" nie nawiązuje do stosunku prawnego, na podstawie którego korzysta się z danego mienia stanowiącego własność ogólnonarodową, lecz do charakteru zadań, których wykonywaniu faktycznie służy określone mienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy do rozpoznania skargi stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy z 10 maja 1990 r. stanowi, że jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin. W przepisie tym sformułowano zatem pewną zasadę, wedle której następuje komunalizacja mienia państwowego na rzecz gmin z mocy samego prawa. Od zasady tej istnieją wszakże wyjątki. Jednym z przepisów szczególnych, określających te wyjątki jest art. 11 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy stanowiący, że składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Tu należy podkreślić, że skład orzekający w niniejszej sprawie podziela ocenę prawną wyrażoną w wyroku NSA z 10 maja 1996 r., I SA 317/95, (ONSA 1997, nr 2, poz. 79), że: "Służenie wykonywaniu zadań publicznych", o którym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy z dnia 10 maja 1990 r., jest stanem faktycznym w dniu 27 maja 1990 r., na który nie ma wpływu posiadanie lub nieposiadanie tytułu prawnego do korzystania z mienia oraz charakter korzystania (stałe lub przejściowe)".

Jest kwestią niesporną, że w dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowe nieruchomości stanowiły własność Skarbu Państwa i pozostawały we władaniu Muzeum w C. Nawet strona skarżąca zauważa, że figurowały one w bilansie tego Muzeum. Służyły zatem wykonywaniu zadań publicznych z zakresu upowszechniania kultury, prowadzonych przez Muzeum w C., podlegające bezpośrednio Wojewodzie [...]. Ten stan faktyczny nie pozostawia żadnych wątpliwości, że w dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowe nieruchomości służyły wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej. Tym samym zostały spełnione wskazane w art. 11 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przesłanki przesądzające o wyłączeniu ich spod komunalizacji z mocy prawa. W konsekwencji należało uznać, że decyzje komunalizacyjne zapadły z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, które polegało na tym, że doszło do komunalizacji nieruchomości, które jej nie podlegały w świetle obowiązujących przepisów prawa.

Jak już podkreślono, sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę zaskarżonych aktów i czynności pod względem zgodności z prawem. Skoro zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, to skarga Miasta W. nie mogła zostać uwzględniona.

Z tych względów Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.