Uzasadnienie
I SA 123/03
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, decyzją z dnia [...] października 2002 r. nr [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody W. z dnia [...] maja 1997 r. nr [...] w przedmiocie uwłaszczenia Polskich Kolei Państwowych – w części dotyczącej nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna oznaczona numerem dominalnym [...] i gminnym [...] we wsi C." nr hip. [...].
Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2002 r.
Z ustaleń organu nadzoru wynika, że Wojewoda W., działając na podstawie art. 2 ust. 1-3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr. 79, poz. 464 ze zm.), decyzją nr [...] z dnia [...] maja 1997 r., stwierdził nabycie z dniem [...] grudnia 1990 r. przez P.P. "Polskie Koleje Państwowe" prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...] o pow. 4,8785 m2, stanowiącego działkę nr [...] w obrębie [...] oraz nieodpłatne nabycie własności budynków i urządzeń położonych na tym gruncie.
Z wniosku D. B., spadkobierczyni jednego z byłych współwłaścicieli nieruchomości, zostało wszczęte postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji, w części dotyczącej nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna oznaczona numerem dominalnym [...] i gminnym [...] we wsi C." nr hip. [...]. Nieruchomość ta w części o pow. 4835 m2 jest objęta działką nr [...].
Zgodnie z art. 2 ust. 1-2 wyżej wymienionej ustawy z dnia 29 września 1990 r., ustawodawca uwłaszczył z dniem 5 grudnia 1990 r. państwowe osoby prawne posiadające w zarządzie grunt stanowiące własność Skarbu Państwa lub gminy; uwłaszczenie nie narusza praw osób trzecich.
Decyzja uwłaszczeniowa odnosi się zatem do stanu prawnego z dnia 5 grudnia 1990 r., a w świetle akt Skarb Państwa stał się właścicielem nieruchomości w związku z dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.[...] W. (Dz. U. Nr. 50, poz. 279) oraz ustawą z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr. 14, poz. 130).
Prawo zarządu na rzecz jednostki uwłaszczonej wynika z decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] września 1989r.
Z akt nie wynika, aby do dnia 5 grudnia 1990 r. były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich spadkobierców związane z prawami majątkowymi.
W odniesieniu do dawnej nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna oznaczona numerem dominalnym [...]i gminnym [...] we wsi C." Prezydium Rady Narodowej m.[...] W., orzeczeniem z dnia [...] października 1950 r., odmówiło przyznania prawa własności czasowej do gruntu.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. stwierdził nieważność wyżej wymienionego orzeczenia administracyjnego z dnia [...] października 1950 r.
Skoro zatem w dniu 5 grudnia 1990 r. zaistniały przesłanki uwłaszczenia i do tego czasu nie były zgłoszone roszczenia majątkowe osób trzecich, brak jest podstaw do przyjęcia, aby decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] maja 1997 r., w omawianym zakresie, była obarczona wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, to jest rażącego naruszenia prawa.
W skargach na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 2002 r. D. B. i W. K. wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] października 2002 r. jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi powołali się na to, że na dzień 5 grudnia 1990 r. były zgłoszone roszczenia spadkobierców byłych właścicieli związane z prawami majątkowymi do tej nieruchomości.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skargi są uzasadnione.
Organ nadzoru w poczynionych ustaleniach faktycznych, które zostały przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzja, uznał że do dnia 5 grudnia 1990 r. nie były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich spadkobierców związane, z prawami majątkowymi do przedmiotowej nieruchomości. Natomiast wśród dokumentów załączonych przez skarżąca D. B. do skargi, znajduje się kserokopia pisma W. K., które wpłynęło do organu [...] października 1990 r., a w którym to piśmie zwraca się on o zwrot nieruchomości przy ul. [...] oraz kserokopia pisma Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] listopada 1990 r. nr [...], adresowanego do Z. K. i W. K. a dotyczącego wystąpienia adresatów z dnia [...] listopada 1990 r. w sprawie zwrotu nieruchomości objętej decyzją Wojewody W. nr [...] z dnia [...] maja 1997 r. w sprawie uwłaszczenia Polskich Kolei Państwowych. Już tylko wobec istnienia tych dokumentów nie można przyjąć, że do dnia 5 grudnia 1990 r., nie były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich następców prawnych związane z prawami majątkowymi do przedmiotowej nieruchomości.
Organ nadzoru winien więc był rozważyć, czy w sytuacji, gdy powyższe roszczenia zostały zgłoszone, a nie rozstrzygnięte ostatecznie do dnia 5 grudnia 1990 r., dopuszczalne było wydanie decyzji uwłaszczeniowej P.P Polskie Koleje Państwowe bez rozpatrzenia roszczeń byłych współwłaścicieli do uwłaszczanej nieruchomości i czy w związku z tym decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] maja 1997 r. nie jest dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 kpa.
Wydanie zaskarżonej decyzji bez rozpatrzenia powyższej okoliczności stanowi naruszenie przez organ art. 7, 8, i 77 kpa, a to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c oraz art. 152 i 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.