Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 12 stycznia 1988 r., I SA 1435/87

Teza

Zarówno art. 24 ust. 1 pkt 2, jak i art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/ wyłączają możliwość wydania przez terenowy organ administracji państwowej - z powołaniem się na art. 34 ust. 3 tej ustawy - decyzji o przydziale zwolnionej części lokalu na rzecz najemcy, jeżeli właściciel domu /lokalu/ domaga się umożliwienia mu zamieszkania w opróżnionej jego części.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Wandy W. na decyzję Dyrektora Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 26 września 1987 r. w przedmiocie odmowy przydziału części lokalu.

Uzasadnienie

Dyrektor Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy decyzją z dnia 26 września 1987 nr SL.III-8172/624/87 utrzymał w mocy decyzję Kierownika Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Dzielnicowego w Warszawie z dnia 17 sierpnia 1987 r. o odmowie przydzielenia Wandzie W. dodatkowo części lokalu nr 2 w domu nr 27 przy ul. H. w Warszawie.

W uzasadnienia tych decyzji podano, że Wanda W. jest uprawniona na podstawie decyzji o przydziale z dnia 12 lutego 1974 r. do zajmowania w lokalu nr 2 w domu nr 27 przy ul. H. jednej izby o powierzchni 15,8 m2. W lokalu tym w 1982 r. została zameldowana także matka Wandy W. - Irena W., która uzyskała w 1983 r. uprawnienie do korzystania z dodatkowej powierzchni mieszkalnej ze względu na stan zdrowia. Wobec śmierci Antoniny H. - najemczyni pozostałej części omawianego lokalu, Wanda W. podjęła starania o jej przydział w ramach rozgęszczenia. Odmawiając uwzględnienie tego wniosku, wzięto pod uwagę, iż dom nr 27 przy ul. H. jest domem jednorodzinnym, stanowiącym własność Jana J., który ubiega się o przekazanie zwolnionej części lokalu do jego dyspozycji. W tej sytuacji uznano, że art. 34 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/ nie mógł mieć zastosowania, gdyż uprawnienia właścicieli domów jednorodzinnych, wynikające z art. 28 ust. 1 tej ustawy, mają charakter bezwzględny i odnoszą się do zwolnienia zarówno całego, jak i części określonego lokalu w takim domu. W takim wypadku terenowy organ administracji państwowej ma obowiązek przekazania właścicielowi zwolnionego lokalu w całości lub części, nawet wówczas, gdy najemcy przysługiwały uprawnienia określone art. 34 ust. 3 prawa lokalowego.

Na decyzję organu odwoławczego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Wanda W. Skarżąca zarzuciła błędne ustalenia stanu faktycznego oraz pominięcie okoliczności, iż sporna część lokalu stanowi integralną część lokalu przez nią zajmowanego, a także okoliczności, że jej matka jest inwalidką pierwszej grupy i ma uprawnienia do korzystania z dodatkowej powierzchni mieszkalnej. Skarżąca podniosła także kwestię zasad współżycia społecznego.

W odpowiedzi na skargę, udzielonej stosownie do art. 200 Kpa, wniesiono o jej oddalenie, podając argumenty zbieżne z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zarówno w uzasadnieniu decyzji będącej przedmiotem skargi, jak i w odpowiedzi na skargę nie kwestionowano spełnienia przez Wandę W. przesłanek określonych w art. 34 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/. Organ II instancji natomiast stwierdził, że mimo spełnienia przez skarżącą przesłanek do otrzymania na podstawie art. 34 ust. 3 prawa lokalowego przydziału wolnej części lokalu, organy orzekające nie mogły wydać takiej decyzji ze względu na uprawnienia Jana J. jako właściciela domu, wynikające z art. 28 ust. 1 tej ustawy.

W tej sytuacji zarzuty skargi należało uznać za chybione, gdyż nie miały one wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Istota problemu natomiast sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie, czy w sytuacji, kiedy lokal mieszkalny położony w domu jednorodzinnym jest zajmowany przez więcej niż jednego najemcę i został opróżniony przez jednego z najemców, natomiast najemca, który pozostał w lokalu, zajmuje powierzchnię mniejszą od przysługującej mu według norm zaludnienia, mogą być realizowane uprawnienia najemcy do uzyskania przydziału zwolnionej części lokalu na podstawie art. 34 ust. 3 prawa lokalowego, jeżeli właściciel tego domu ubiega się o zajęcie /zamieszkanie/ tej części lokalu z powołaniem się na art. 28 ust. 1 tej ustawy.

Poszukując odpowiedzi na tak postawione pytanie, należało uwzględnić, że art. 34 ust. 3 prawa lokalowego odnosi się do lokali objętych przepisami o szczególnym trybie najmu lokali. Natomiast w sytuacji, gdy właściciel domu jednorodzinnego już w nim zamieszkuje, zajmując choćby jego część, to stosowanie do art. 24 ust. 1 pkt 2 prawa lokalowego dom jest w całości wyłączony spod przepisów o szczególnym trybie najmu. Powoduje to, iż w takim wypadku nie może być stosowany także art. 34 ust. 3 w odniesieniu do najemcy, który zamieszkuje w tym domu na podstawie wcześniej uzyskanej decyzji o przydziale.

Ponadto art. 28 ust. 1 prawa lokalowego stanowi jednoznacznie, że właściciel domu jednorodzinnego ma prawo do zamieszkania w swoim domu, opróżnionym w całości lub części. Przepis ten wyłącza więc możliwość wydawania decyzji administracyjnych o przydziale zwolnionych pomieszczeń, jeżeli właściciel domu chce zamieszkać w pomieszczeniach opróżnionych w tym domu. Dotyczy to także decyzji wydawanych na podstawie art. 34 ust. 3 prawa lokalowego. Reasumując należało uznać, iż zarówno art. 24 ust. 1 pkt 2, jak i art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/ wyłączają możliwość wydania przez terenowy organ administracyjny państwowej decyzji o przydziale na rzecz najemcy zwolnionej części lokalu z powołaniem się na art. 34 ust. 3 tej ustawy, jeżeli właściciel domu /lokalu/ domaga się umożliwienia mu zamieszkania w opróżnionej części.

Skoro zaś Sąd nie dopatrzył się sprzeczności z prawem zaskarżonej decyzji, to zgodnie z art. 207 par. 5 Kpa orzekł o oddaleniu skargi.