Uzasadnienie
Minister Edukacji Narodowej decyzją (...) z 27 kwietnia 1998 r. po rozpatrzeniu wniosku Towarzystwa Wiedzy Powszechnej w K. z 23 lutego 1998 r. odmówił wprowadzenia z dniem 1 października 1998 r. w Niepublicznych Nauczycielskich Kolegiach Języków Obcych w K. /siedziba ul. Św. L. 18/ i R. /ul. P. 9/ specjalności język niemiecki, prowadzonej w dziennym i wieczorowym systemie kształcenia pod opieką naukowo-dydaktyczną Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w L. W uzasadnieniu Minister powołał się na przepis par. 6 ust. 4 swego rozporządzenia z dnia 12 sierpnia 1997 r. w sprawie zakładów kształcenia nauczycieli /Dz.U. nr 104 poz. 664/ stawiający wymóg wprowadzenia nowej specjalności bądź systemu kształcenia innego niż dzienny dopiero po zasięgnięciu opinii Rady do Spraw Kształcenia Nauczycieli, będącej organem opiniodawczo-doradczym w zakresie kształcenia, dokształcania i doskonalenia nauczycieli. Wniosek TWP został negatywnie zaopiniowany przez Radę, gdyż ta podjęła uchwałę, na podstawie której nowe specjalności bądź systemy kształcenia mogą być wprowadzane do kolegium po upływie dwu lat od dnia jego uruchomienia.
Możliwość wprowadzenia specjalności - język niemiecki - istnieje więc po upływie określonego przez Radę terminu.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył TWP - Oddział Regionalny w K. zarzucając naruszenie prawa, gdyż nie ma żadnych podstaw prawnych, które ograniczałyby wprowadzenie dopiero po dwóch latach nowej specjalności kształcenie nauczycieli, w tym także i w kolegiach. Skarżący opisują trud jaki podjęli w związku z uruchomieniem nowej specjalności, zawarli porozumienie z Prorektorem UMCS w L. w sprawie opieki naukowo-dydaktycznej, zapewnienie bazy lokalowej zarówno w K. jak i R. łącznie ze wszystkimi pomocami naukowymi. Przewidziana do zatrudnienia kadra gwarantuje odpowiednio wysoki poziom nauczania, a przedsięwzięcie rozwiązuje problem dużej liczby młodzieży nie przyjmowanej na studia.
Minister Edukacji Narodowej decyzją (...) z dnia 30 sierpnia 1999 r. uchylił swą poprzednią decyzję i zezwolił na wprowadzenie z dniem 1 października 1999 r. w Niepublicznym Nauczycielskim Kolegium Języków Obcych w K. specjalności język niemiecki, prowadzony w dziennym i wieczorowym systemie kształcenia, pod opieką Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w L., zaś na podstawie par. 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 rozporządzenia MEN z dnia 12 sierpnia 1997 r. odmówił udzielenia zezwolenia na prowadzenie z dniem 1.10.1999 r. w Niepublicznym Nauczycielskim Kolegium Języków Obcych w R. specjalności język niemiecki.
W uzasadnieniu decyzji organ powołuje się na postępowanie prowadzone po złożeniu wniosku, w którym to postępowaniu organ zażądał uzupełnienia danych, dotyczących zakresu zezwolenia i dokumentacji odnośnie warunków lokalowych i zaplecza dydaktycznego, a w szczególności fakt, iż pomimo wezwania strony pismem MEN z 5 lipca 1999 r. informującym, że nadesłane dokumenty pozwalają na uwzględnienie treści żądania wyłącznie w odniesieniu do Niepublicznego NKJO w K. Strona pomimo wezwania do wskazania jakie warunki lokalowe i bazę specjalistyczną zapewniła dla tworzonej specjalizacji w R. nie przedstawiła tych danych oraz odpowiedniej dokumentacji pozwalającej stwierdzić, czy warunki te zostały zachowane. Brak tych informacji oznacza, iż strona nie spełniła przesłanki określonej w par. 6 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia z dnia 12 sierpnia 1997 r.
Skargę na powyższą decyzję w części dotyczącej odmowy zezwolenia na prowadzenie w Nauczycielskim Kolegium w R. specjalności język niemiecki wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Oddział Regionalny TWP w K. zarzucając, iż informował Ministerstwo, że zajęcia odbywać się będą w obiekcie, w którym prowadzona jest specjalność język angielski. Kolegium będzie posiadać do wyłącznej dyspozycji odpowiednie sale wykładowe i ćwiczeń z pełnym wyposażeniem w środki audiowizualne. Z przedstawionej umowy najmu nie wynika bezpośrednio jaką ilością pomieszczeń będzie dysponować, lecz oświadczenie to powinno być wiarygodne dla Ministerstwa tym bardziej, że stroną wynajmującą jest Publiczne Nauczycielskie Kolegium Języka Polskiego w R. Skarżący powołuje się, że w każdej z sal znajdować się będzie telewizor, magnetowid, radiomagnetofon oraz rzutnik pisma.
W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zamieszczoną w uzasadnieniu decyzji. Organ powołał się nadto na wynik analizy arkusza Kolegium Nauczycielskiego w R., które wynajmuje pomieszczenie Niepublicznemu NKJO w R. Z arkusza wynika, iż bazę publicznego
Kolegium stanowi m.in. 10 pomieszczeń dydaktycznych /w tym dwa są wynajmowane stronie/. Kolegium to kształci w trzech specjalnościach w systemie dziennym i zaocznym, 18 grup słuchaczy /około 350 osób/. Wydanie przez Ministra decyzji poprzedziła analiza realizacji wymogów jakie na organ prowadzący nakłada rozporządzenie w stosunku do działającej już specjalizacji.
Zgodnie z par. 9 ust. 1 organ ten jest zobowiązany do zapewnienia kolegium utrzymania odpowiednich warunków kadrowych, organizacyjnych i finansowych, do pełnej realizacji planów i programów nauczania w tym również odbywania praktyk pedagogicznych. W kolegium zgodnie z par. 34 powinna działać biblioteka odpowiadająca prowadzonym specjalnościom oraz pracownie i laboratoria potrzebne do realizacji poszczególnych specjalności. Brak stabilnej bazy dla kolegium uniemożliwia w zasadzie wprowadzenie w nim nowych kierunków. Przedstawione przez skarżącego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, gdyż pomimo wielokrotnego wzywania do przedstawienia dokumentów potwierdzających zapewnienie odpowiednich warunków do wprowadzenia nowej specjalności dokumentów takich jak przedstawił.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga Oddziału Regionalnego TWP w K. nie jest zasadna.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 sierpnia 1997 r. w sprawie zakładów kształcenia nauczycieli /Dz.U. nr 104 poz. 664/, wydane na podstawie delegacji zamieszczonej w art. 77 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty /Dz.U. 1996 nr 67 poz. 329 ze zm./, określiło szczegółowe zasady tworzenia, przekształcania i likwidowania oraz organizację i zasady działania kolegiów nauczycielskich. W myśl par. 3 ust. 1 i 5 rozporządzenia dotyczy ono również kolegiów niepublicznych, tworzonych przez osoby prawne i fizyczne. Powyższy akt nakłada na osobę ubiegającą się o zezwolenie, lub wprowadzenie nowej specjalności obowiązek złożenia wniosku /par. 6 ust. 1/ oraz dołączenia do niego m.in. szczegółowych informacji, dotyczących warunków lokalowych oraz bazy dydaktycznej, zapewniających właściwe funkcjonowanie kolegium /par. 6 ust. 2 pkt 4/.
W pojęciu tym mieści się wymóg podania liczby i wielkości lokali, ich charakterystyki i wyposażenia pod kątem przydatności do prowadzenia zajęć przez załączenie opisu bazy dydaktycznej. Fakt, iż w niniejszym przypadku Niepubliczne Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych w R. korzysta z bazy Publicznego Kolegium Nauczycielskiego a równocześnie prowadzi kształcenie w zakresie innej specjalności /język angielski/ nie zwalnia prowadzącego ze spełnienia powyższych warunków. Innymi słowy podmiot ubiegający się o wprowadzenie nowej specjalności w niepublicznym kolegium nauczycielskim nie jest zwolniony od załączenia do wniosku, bądź przedstawienia w późniejszym czasie szczegółowej informacji dotyczącej warunków lokalowych i bazy dydaktycznej zapewniających właściwe funkcjonowanie kolegium, przewidzianej w par. 6 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia z dnia 12 sierpnia 1997 r. tylko dlatego, że kształcenie odbywać się będzie w lokalu publicznego kolegium nauczycielskiego. Prowadzenie kształcenia w różnych, odmiennych systemach oraz o zróżnicowanych specjalnościach wymaga od organu decyzyjnego szczególnej wnikliwości przy ocenie, że warunki te będą wystarczające do prowadzenia zamierzonej działalności.
W razie wątpliwości co do przedstawionych danych - jak to miało miejsce w niniejszej sprawie - organ udzielający zezwolenia może zażądać udokumentowania informacji.
Czynność taka podejmowana w postępowaniu wyjaśniającym stanowi powinność organu, określoną przepisami art. 7, art. 75 par. 1 i art. 77 par. 1 i 2 Kpa, zaś jej zaniechanie mogłoby skutkować wydaniem decyzji naruszającej prawo.
Regulacja prawna w par. 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 12 sierpnia 1997 r. od spełnienia przez organ prowadzący warunków, określonych m.in. w par. 6 ust. 2 pkt 4 uzależnia udzielenie zezwolenia lub zgody na utworzenie kolegium oraz wprowadzenia nowej specjalności lub innego systemu kształcenia niż dzienny.
Jeśli więc Oddział Regionalny TWP w K. mimo dwukrotnego /w dniach 15 listopada 1998 r. i 5 lipca 1999 r./ wzywania przez Ministra do nadesłania wymaganej szczegółowej dokumentacji określającej ilość, wielkość i charakterystykę sal oraz warunki ich wykorzystywania przez prowadzącego kształcenie oraz szczegółowych danych odnoszących się do bazy dydaktycznej żądanych dokumentów nie otrzymał to odmowa udzielenia zezwolenia odpowiada obowiązującemu prawu.
Wymaganiom z par. 6 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia nie odpowiada załączona umowa najmu z Kolegium Nauczycielskim w R. z dnia 5 lipca 1999 r., gdyż nie określa ilości, wielkości pomieszczeń, ich wyposażenia w sprzęt i pomoce naukowe zwłaszcza gdy posiadana przez organ decyzyjny dokumentacja sprawozdawcza sporządzona dla innych celów, zawierała odmienne dane, podważające wiarygodność ogólnikowych danych zgłaszanych w pismach skarżącego.
Z powyższych względów skargę należało oddalić na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.