Wyrok WSA w Warszawie z 29 listopada 2004 r., I SA 1775/03

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

na rozprawie w dniu 29 listopada 2004 r.

Sprawa

sprawy ze skargi T. A. na decyzje Dyrektora Generalnego Służby Więziennej w W. z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] i nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu równoważnika pieniężnego oddala skargę

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Anna Lech WSA Monika Nowicka (spr.)
Inga Szcześniak protokolant

Uzasadnienie

I SA 1775/03

T. A. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego dwie decyzje wydane w dniu [...] czerwca 2003 r. przez Dyrektora Generalnego Służby Więziennej o numerach [...] i [...] utrzymujące w mocy decyzje Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w L. obie z dnia [...] kwietnia 2003 r. o numerach odpowiednio [...] i [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w P. z dnia [...] września 2001 r. nr [...] i z dnia [...] marca 1998 r. nr [...] o przyznaniu równoważnika pieniężnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Generalny Służby Więziennej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji a ponadto, odnosząc się do zarzutu niekonstytucyjności zarządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 1997 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania podniósł, że pomimo faktu, iż stało się ono z dniem [...] października 1999 r. aktem prawa wewnętrznego, decyzja wydana na jego podstawie w dniu [...] marca 1998 r. była legalna, gdyż w tym czasie zarządzenie to miało charakter prawa powszechnie obowiązującego.

W związku z reformą sądownictwa administracyjnego, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. niniejsza skarga stała się – na podstawie przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) – przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego przez organy w niniejszej sprawie w dniu [...] marca 1998 r. Dyrektor Aresztu Śledczego w P. decyzją nr [...], działając na podstawie przepisu art. 89 ust. 3 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. Nr 61, poz. 283 i Nr 106, poz. 496) oraz Zarządzenia Nr 16/97/CZSW Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 kwietnia

I SA 1775/03 1997 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania – przyznał T. A. z dniem [...] kwietnia 1997 r. równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania w wysokości określonej w § 3 w/w zarządzenia tj. ½ stawki ze względu na brak rodziny (funkcjonariusz samotny).

Decyzją z dnia [...] września 2001 r. nr [...] ten sam organ orzekł – w oparciu o przepisy art. 104 k.p.a. i art. 89 ust. cyt. ustawy o Służbie Więziennej oraz przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 czerwca 2001 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania (Dz. U. Nr 67, poz. 712) – o przyznaniu skarżącemu z dniem [...] lipca 2001 r. równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania w wysokości określonej w § 3 ust. 1 w/w rozporządzenia.

Obie decyzje uprawomocniły się.

Pismem z dnia [...] lutego 2003 r. T. A. wniósł o zmianę decyzji nr [...] domagając się wypłacenia z odsetkami nienależnie - jego zdaniem - potrącanej ½ wysokości równoważnika pieniężnego za brak mieszkania za okres od [...] kwietnia 1997 r. Żądanie to organy potraktowały jako wniosek o stwierdzenie nieważności obu w/w decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w P. orzekających o prawie skarżącego do otrzymywania równoważnika pieniężnego.

Decyzjami z dnia [...] kwietnia 2003 r. Dyrektor Służby Więziennej w L. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego.

W uzasadnieniach zarówno decyzji nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] jak i decyzji nr [...] podniesiono, że obie objęte wnioskiem decyzje Dyrektora Aresztu Śledczego zostały wydane w oparciu o obowiązujące w dacie ich wydawania przepisy prawne, które zostały prawidłowo przez organ zastosowane. Jednocześnie nie dopatrzono się naruszenia również innych przesłanek warunkujących stwierdzenie nieważności decyzji, wymienionych w przepisie art. 156 § 1 k.p.a.

W odwołaniu od powyższych decyzji T. A. podniósł, że – w jego ocenie – zarówno zarządzenie jak i rozporządzenie, które m. in. stanowiły podstawę

I SA 1775/03 rozstrzygnięć o przyznaniu mu równoważnika pieniężnego nie mogły stanowić podstawy prawnej dla wydanych decyzji, gdyż nie stanowią źródła powszechnie obowiązującego prawa materialnego. Zdaniem odwołującego się takim źródłem prawa mogła być tylko w tym przypadku ustawa o Służbie Więziennej, która nie wprowadzała rozróżnienia pomiędzy funkcjonariuszami (samotnymi i mającymi rodzinę).

Decyzjami Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] czerwca 2003 r. zostały utrzymane w mocy decyzje Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w L..

W uzasadnieniu obu swoich rozstrzygnięć organ odwoławczy zajął analogiczne stanowisko,

Sprowadzało się ono do stwierdzenia, że przepis art. 89 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej wprawdzie nie różnicuje wysokości przyznawanej stawki w zależności od stanu cywilnego funkcjonariuszy w służbie stałej, ale zarazem ust. 3 tegoż przepisu upoważnia Ministra Sprawiedliwości do określenia wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania. Wydane na podstawie tego upoważnienia pierwotnie zarządzenie a następnie rozporządzenie nie wykracza poza zakres delegacji ustawowej a zatem obie decyzje Dyrektora Aresztu Śledczego były zgodne prawem.

Dodatkowo w uzasadnieniu decyzji nr [...] organ zauważył, iż wypłacany skarżącemu na podstawie decyzji nr [...] równoważnik pieniężny jest wypłacany mu w pełnej wysokości, z tym, że funkcjonariuszom posiadającym co najmniej jednego członka rodziny przysługuje równoważnik o 100 % wyższy od określonego dla funkcjonariuszy "samotnych".

W skardze do Sądu T. A. zaskarżył obie decyzje Dyrektora Generalnego powtarzając w niej zarzuty zawarte w odwołaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. W związku z powyższym rozpatrując materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie i oceniając podniesione przez skarżącego zarzuty Sąd uznał, że nie podważają one w żadnym stopniu legalności zaskarżonych decyzji.

I SA 1775/03

Przepis art. 89 ust. 1 wspomnianej ustawy o Służbie Więziennej upoważnił Ministra Sprawiedliwości do wydania przepisów wykonawczych do powyższej ustawy, które w sposób szczegółowy będą regulowały zasady przyznawania funkcjonariuszom służby więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania.

Należy w tym miejscu podnieść, że w/w przepis nie narusza uregulowań konstytucyjnych, gdyż zgodnie z przepisem art.87 ust. 1 Konstytucji źródłem powszechnie obowiązującego prawa są w Polsce – obok Konstytucji i ustaw oraz ratyfikowanych umów międzynarodowych także rozporządzenia. Z tego powodu twierdzenie przeciwne nie może być potraktowane za zasadne.

Również – na zasadzie przepisu art. 241 ust. 6 Konstytucji - która weszła w życie z dniem 17 października 1997 r. - w okresie dwóch lat od powyższej daty, organy centralne miały dostosować swoje ustawodawstwo do wymogów konstytucyjnych. Zatem dopiero po upływie tego okresu czasu tj. po dniu 17 października 1999 r. wymienione na wstępie zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 kwietnia 1997 r. utraciło charakter prawa powszechnie obowiązującego. W okresie natomiast poprzedzającym w/w dzień, zarządzenie to miało taki charakter i mogło stanowić zatem podstawę do wydania decyzji.

Z tych powodów – z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu.