Uzasadnienie
I SA 1894/03
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z.M. wniosła o uchylenie decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lipca 2003 r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Skarb Państwa własności nieruchomości położonej w L. w obrębie L. przy ulicy [...], oznaczonej jako działka nr [...], o ogólnej powierzchni [...] arów i [..] m kw., ujawnionej w księdze wieczystej Kw Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w L. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W związku z reformą sądownictwa administracyjnego, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. niniejsza skarga stała się – na podstawie przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) – przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Jak wynika ze zgromadzonego w niniejszej sprawie przez organy materiału dowodowego wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2002 r. Z.M. wystąpiła o wydanie - w trybie przepisu art. 73 ust. 1 i 2 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) – decyzji stwierdzającej nabycie własności przez Skarb Państwa opisanej na wstępie nieruchomości precyzując, że określona w księdze wieczystej powierzchnia nieruchomości wynosi [...] arów i [...] m kw. Z czego co do powierzchni [...] m kw. znajduje się wzmianka o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego a inna część nieruchomości zajęta została pod ulicę [...] i w ten sposób we władaniu właścicieli pozostał grunt o powierzchni [...] m kw. Wniosek obejmował również wypłatę odszkodowania.
W związku z powyższym Wojewoda [...] wszczął w tej sprawie postępowanie administracyjne i decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. odmówił wydania decyzji komunalizacyjnej.
W uzasadnieniu swego stanowiska organ podniósł, że zgodnie z przepisem art. 73 ust. 1 i 3 w/w ustawy nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, wypłacanym na wniosek byłego właściciela.
W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ ustalił, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wszystkie w/w przesłanki warunkujące nabycie z mocy prawa gruntu przez Skarb Państwa. W dniu 31 grudnia 1998 r. opisana na wstępie nieruchomość o powierzchni [...] m kw. nie była zajęta pod drogę publiczną. Jak wynika bowiem z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L., uchwalonego przez Radę Miasta uchwałą z dnia [...] października 1994 r. nr [...], który obowiązywał w dacie 31 grudnia 1998 r., przedmiotowa nieruchomość położona była na terenach przeznaczonych w części na ogródki działkowe zaś w części na obiekty usługowe. Jedynie południowa część działki nr [...] o szerokości [...] m została objęta ale dopiero projektowaną drogą lokalną, która w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła drogi publicznej.
Odwołania od powyższej decyzji wniosła Z.M. i jeden z uczestników postępowania nazwiskiem L. Uczestnik ten domagał się przyznania odszkodowania za grunt, który użytkowany jest pod ulicę. Natomiast wnioskodawczyni zarzuciła organowi niepełne wyjaśnienie sprawy podnosząc, że choć w księdze wieczystej Kw [...] uregulowana została nieruchomość o powierzchni [...] arów [...] m kw., obszar o powierzchni [...] m kw. został wywłaszczony a ponadto część gruntu została zajęta pod ulicę [...]. Przedmiotowy wniosek odnosił się do części nieruchomości zajętej przez w/w ulicę, której powierzchnia wynosiła [...] m kw. (licząc z terenem objętym wywłaszczeniem) lub [...] m kw. (licząc bez tego obszaru). Zaskarżona zaś decyzja dotyczyła powierzchni [...] m kw. tj. tej części nieruchomości, która pozostaje we władaniu jej właścicieli. W związku z powyższym – zdaniem odwołującej się – decyzja Wojewody nie rozstrzygnęła w ogóle zasadzie wniosku.
Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia powtórzył wywody związane z nabyciem przez Skarb Państwa nieruchomości drogowej na zasadzie przepisu art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające (...) i podzielił pogląd, że ponieważ na przedmiotowej nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998 r. nie istniała droga publiczna, w/w przepis nie miał w tym przypadku zastosowania. Nadmienić wypada, że decyzja ta dotyczyła – tak jak poprzednia nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni [...] m kw. Odnosząc się zaś do treści odwołania wnioskodawczyni organ zauważył, że kwestia zmiany powierzchni działki nie należała do postępowania prowadzonego w trybie przepisu art. 73 powołanej wyżej ustawy.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Sądu, w której skarżąca powtarzając zarzuty zawarte w odwołaniu stwierdziła, że organy obu instancji nie odniosły się do meritum sprawy, co rażąco naruszyło zasady dotyczące postępowania dowodowego, zasadę prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania obywatela do państwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za uzasadnioną.
Treść decyzji organów obu instancji dotyczyły powierzchni gruntu wynoszącej [...] m kw. Z wniosku oraz odwołania skarżącej wynikało natomiast, że roszczenie jej odnosiło się do zupełnie innej części działki, o powierzchni [...] m kw., będącej pozostałością po odjęciu od powierzchni ogólnej nieruchomości właśnie tegoż gruntu o powierzchni [...] m kw. wraz z terenem wywłaszczonym o powierzchni [...] m kw.
Skarżąca przyznawała przy tym w treści swych pism kierowanych do organów, że część działki o powierzchni [...] m kw. pozostała przy właścicielach natomiast wniosek jej odnosił się do terenu zajętego pod ulicę [...] w L. Z tego powodu odmowa uwzględnienia przedmiotowego wniosku ze względu na okoliczność, że działka o powierzchni [...] m kw. nie była zajęta w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną, nie pozostając ze sobą w logicznym związku, nie stanowi istotnie rozstrzygnięcia meritum sprawy. Odmowa taka byłaby bowiem uzasadniona, gdyby odnosiła się do tej części powierzchni nieruchomości, której dotyczyło roszczenie.
Wprawdzie w obu decyzjach organy posługują się oprócz wielkością powierzchni działki także jej numerem ewidencyjnym (nr [...]), ale brak w aktach wypisu z planu zagospodarowania przestrzennego oraz wyjaśnienia jaką rzeczywistą powierzchnię ma przedmiotowa nieruchomość uniemożliwił Sądowi zweryfikowanie zaskarżonej decyzji w aspekcie, czy decyzja ta odnosiła się jedynie do części nieruchomości, której powierzchnia była w rzeczywistości większa niż powierzchnia, której dotyczyły rozstrzygnięcia, czy też – na skutek różnych zdarzeń obecna, całkowita powierzchnia nieruchomości wynosiła tylko [...] m kw. i w związku z tym decyzje odnosząc się do rzeczywistej powierzchni nieruchomości, rozstrzygnęły o istocie wniosku.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie ustalenie jakiego dokładnie gruntu dotyczył wniosek skarżącej i zbadanie czy w stosunku do niego znajdują zastosowanie przesłanki zawarte w przepisie art. 73 ust. 1 cytowanej ustawy z dnia 31 grudnia 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd – z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – orzekł jak w sentencji.