Postanowienie NSA w Warszawie (przed reformą) z 7 stycznia 1993 r., I SA 1935/92

Teza

Datą wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego jest data podjęcia przez radę wydziału szkoły wyższej uchwały o wszczęciu przewodu habilitacyjnego /art. 9 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych - Dz.U. nr 65 poz. 38.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił na podstawie art. 204 par. 1 Kpa skargę Krzysztofa F. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia 28 czerwca 1991 r. w przedmiocie odmowy zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału Elektrycznego Politechniki (...) o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego.

Uzasadnienie

Rada Wydziału Elektrycznego Politechniki (...) wszczęła dnia 23 lutego 1988 r. przewód habilitacyjny dra Krzysztofa F., a w dniu 28 listopada 1988 r. podjęła uchwałę o nadaniu drowi inż. Krzysztofowi F. stopnia naukowego doktora habilitowanego w dziedzinie nauk technicznych, dyscyplina elektrotechnika. Stwierdziła, że uchwała Rady podlega zatwierdzeniu przez Centralną Komisję Kwalifikacyjną do Spraw Kadr Naukowych.

Centralna Komisja Kwalifikacyjna do Spraw Kadr Naukowych decyzja z dnia 29 stycznia 1990 r. nr (...) nie zatwierdziła wymienionej uchwały Rady Wydziału Elektrycznego. Od decyzji tej odwołała się Rada Wydziału Elektrycznego.

Powołana na miejsce powyższej Komisji Centralna Komisja do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych decyzją z dnia 28 czerwca 1991 r. nr (...) ponownie odmówiła zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału Elektrycznego Politechniki (...) o nadaniu drowi inż. Krzysztofowi F. stopnia naukowego doktora habilitowanego.

Na tę decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Krzysztof F., wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do złożenia skargi.

W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych wniosła o odrzucenie skargi ze względu na uchybienie terminu przewidzianego w art. 199 par. 1 Kpa i brak podstaw do przywrócenia tego terminu. Skarga została złożona po 16 miesiącach od dnia przekazania skarżącemu treści decyzji. (...)

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W stanie prawnym obowiązującym od dnia wszczęcia przewodu habilitacyjnego przez dra F., to jest od dnia 23 lutego 1988 r., do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. nr 34 poz. 201/, a więc do dnia 27 maja 1990 r., sąd administracyjny nie był właściwy do rozpoznawania skarg na decyzje dotyczące nadawania tytułów i stopni naukowych. W tym okresie sądowa kontrola decyzji administracyjnych ograniczała się do decyzji wydanych w sprawach określonych w art. 196 par. 2 Kpa oraz w sprawach poddanych tej kontroli na podstawie ustaw szczególnych. Artykuł 196 par. 2 pkt 14 Kpa w obowiązującym wówczas brzmieniu nie wymieniał spraw nauki, ograniczając zakres kontroli sądowej do spraw rodzajowo pokrewnych, to jest oświaty i wychowania oraz szkolnictwa wyższego. Brak było również przepisu w ustawie szczególnej, poddającego decyzje w sprawach nauki kontroli sądowej. Powyższe stanowisko znalazło wyraz w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 1983 r: II SA 1644/83 /ONSA 1983 Nr 2 poz. 93/ i zostało powszechnie przyjęte zarówno w orzecznictwie, jak i w literaturze.

Stan ten uległ zmianie na skutek nadania art. 196 Kpa nowego brzmienia, ustalonego przez art. 1 pkt 22 powołanej ustawy z dnia 24 maja 1990 r., określającego właściwość sądu administracyjnego klauzulą generalną z wyłączeniami podanymi w 196 par. 4 Kpa. Wprowadzone wyłączenia nie obejmują spraw z zakresu nauki, przy czym wyłączenia takiego nie można też wyprowadzić z obowiązującego do dnia 27 września 1990 r. art. 40 ustawy z dnia 31 marca 1965 r. o stopniach naukowych i tytułach naukowych /Dz.U. 1985 nr 42 poz. 202 ze zm./. Przepis ten bowiem wyłączał stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego tylko w zakresie uregulowanym wymienioną ustawą, a jak już była o tym mowa, powołana ustawa nie regulowała spraw dotyczących zaskarżalności decyzji o stopniach i tytułach naukowych.

Tak więc od dnia 27 maja 1990 r. jest możliwość zaskarżania do sądu administracyjnego decyzji z zakresu nauki. Jednakże możliwość ta jest ograniczona przez art. 2 cytowanej ustawy z dnia 24 maja 1990 r. Przepis ten stanowi, że w sprawach, w których do dnia wejścia w życie tej ustawy decyzje lub postanowienia nie mogły być zaskarżone do sądu administracyjnego, przepisy działu VI Kpa stosuje się, jeżeli postępowanie w sprawach zostało wszczęte po wejściu w życie powołanej ustawy. Należało zatem rozważyć, z jaką datą wszczęte zostało postępowanie w sprawie nadania drowi Krzysztofowi F. stopnia naukowego doktora habilitowanego.

Rozważając tę kwestię z odpowiednim zastosowaniem art. 61 Kpa, wskazać trzeba, że będzie to data podjęcia przez Radę Wydziału uchwały o wszczęciu przewodu habilitacyjnego, to jest dzień 23 lutego 1988 r. /art. 9 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych - Dz.U. nr 65 poz. 386/. Ta bowiem uchwała zapoczątkowała przewód, którego zakończenie stanowiła ostateczna decyzja Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia 28 czerwca 1991 r.

Decyzja ta została wydana na podstawie art. 17 ust. 2 powyższej ustawy z dnia 12 września 1990 r., a więc stanowiła kontynuację postępowania, w którym wcześniej wydała decyzję z dnia 29 stycznia 1990 r. Centralna Komisja Kwalifikacyjna. Należy zauważyć, że gdyby nawet za datę wszczęcia postępowania w rozpoznawanej sprawie przyjąć datę podjęcia uchwały przez Radę Wydziału o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego, a więc datę 28 listopada 1988 r., to i wówczas byłby to dzień wcześniejszy od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Konsekwencją zaś tego stwierdzenia musiało być zastosowanie art. 2 powołanej ostatnio ustawy i stwierdzenie, że skarga Krzysztofa F. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia 28 czerwca 1991 r. jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na mocy art. 204 par. 1 Kpa. Dodać można, że taki sam pogląd prawny zaprezentował już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 października 1992 r. I SA 996/92.