Uzasadnienie
I SA 2809/03
Prezydent W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., nr [...], odmówił przyznania odszkodowania za nieruchomość o powierzchni [...] m2, oznaczoną jako Kolonia [...] we wsi C., położoną w W. przy ul. [...] [...].
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że właściciel nie złożył wniosku o przyznanie prawa własności czasowej tej nieruchomości w trybie art. 7 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Wniosek taki złożył Okręgowy Urząd [...], który nie posiadał umocowania R. T. - właściciela. Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] kwietnia 1951 r, skierowanym do Rejonowego Urzędu [...], odmówiono przyznania własności czasowej tego gruntu. Z wnioskiem o przyznanie odszkodowania wystąpili w dniu [...] listopada 1990 r. M. T. i A. T. Kwestie odszkodowań za nieruchomości [...] reguluje obecnie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Przedmiotowa działka była zabudowana budynkiem murowanym oraz drewnianą szopą. Objęcie gruntu w posiadanie przez Gminę m.st. Warszawy nastąpiło 19 kwietnia 1948 r., termin do złożenia wniosku upływał 19 października 1948 r. Wobec niezłożenia wniosku o prawo do gruntu -budynki na gruncie przeszły na własność Gminy. Akta dotyczące nieruchomości wskazują, że w budynku na niej położonym zostały sprzedane lokale mieszkalne. Wobec tego zbędne jest wyjaśnianie, czy była możliwość przeznaczenia tej działki pod budowę domu jednorodzinnego.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...], utrzymał w mocy powołaną wyżej decyzję Prezydenta W. Wojewoda wskazał w uzasadnieniu decyzji na treść art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wg którego odszkodowanie przysługuje, gdy nieruchomość mogła być przeznaczona przed dniem wejścia w życie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy pod budownictwo jednorodzinne, a jej poprzedni właściciele zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nieruchomością po dniu 5 kwietnia 1958 r. Poprzedni właściciel - jak wykazało postępowanie administracyjne - utracił możliwość władania nieruchomością przed 5 kwietnia 1958 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. T. i A. T. podnoszą, że R. T. utracił możliwość władania nieruchomością, ponieważ zostało naruszone prawo przez sprawujących władzę w latach 1945-1958. Obecnie obywatel nie może być pozbawiony należnego odszkodowania, szczególnie w przypadku niezależnych od niego, a ustanowionych przeciw niemu warunków. Wydane w sprawie decyzje stoją w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości obywateli wobec prawa. Wniosek o przyznanie własności czasowej przedmiotowej nieruchomości został złożony przed upływem terminu. Orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] kwietnia 1951 r. nie dotarło do R. T., co spowodowało, że nie zostało złożone odwołanie do Ministerstwa Budownictwa. Działka przy ul. [...] [...] w W. była przeznaczona pod budowę domu jednorodzinnego. Budowa takiego domu została rozpoczęta przed wybuchem wojny, a po zakończeniu działań wojennych nie była kontynuowana.
Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
Skarga została uwzględniona, choć z innych przyczyn niż w niej wskazane.
Jak wynika z akt sprawy postępowanie o odszkodowanie za nieruchomość o powierzchni [...] m2, oznaczoną jako Kolonia [...] we wsi C., położoną w W. przy ul. [...] [...] było prowadzone także na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99). Z wnioskiem o odszkodowanie za tę nieruchomość wystąpiła M. T. Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego W. decyzją z dnia [...] kwietnia 1986 r., nr [...], umorzył postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania. Decyzją z dnia [...] lipca 1986 r., nr [...], Dyrektor Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu W. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 1986 r. W związku z powyższym Sąd uznał, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2003 r. wydana została z pominięciem zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym zwłaszcza powołanych wyżej decyzji z [...] kwietnia 1986 r. i [...] lipca 1986 r., które pozostają w obrocie prawnym i wiążą organy orzekające w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość przy ul. [...] [...] w W. Decyzja Prezydenta W. z [...] sierpnia 2003 r. została doręczona M. T. oraz A. T. w dniu 5 września 2003 r., a więc termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 19 września 2003 r. Odwołanie skarżących, datowane na dzień 18 września 2003 r., wpłynęło do Kancelarii Urzędu W. - jak wynika z prezentaty - w dniu 23 września 2003 r., a zatem po terminie określonym w art. 129 k.p.a. Wprawdzie organ I instancji przesyłając odwołanie Wojewodzie [...] stwierdza, że wpłynęło ono w terminie, jednak przedstawione Sądowi akta sprawy tego nie potwierdzają. Rozpoznając ponownie odwołanie Wojewoda [...] powinien wyjaśnić, czy zostało wniesione w terminie jak również odnieść się do znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wcześniej wydanych decyzji w przedmiocie odszkodowania.
Uwzględniając powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c", art. 152 oraz 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).