Uzasadnienie
Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] października 2002 r. utrzymał w mocy decyzję nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] sierpnia 2002 r. o odmowie przyznania R. K. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.
W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Policji przedstawił następujący stan sprawy:
R. K. pełni służbę w Policji od dnia 1 września 1983 r., obecnie jest funkcjonariuszem Komendy Wojewódzkiej w G..
Wnioskiem z dnia 29 lipca 2002 roku skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. zainteresowana wystąpiła o przyznanie pomocy finansowej na uzyskany lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość przy ul. [...] w G. wykazując uprawnienia do 3 norm zaludnienia (R. K., mąż J. K. i córka M. K.). Do wniosku zainteresowana dołączyła kserokopie aktów notarialnych repertorium A Nr [...] z dnia [...] maja 2002 roku oraz repertorium A Nr [...] z dnia [...] lipca 2001 roku.
Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 roku Komendant Wojewódzki Policji w G. odmówił przyznania skarżącej pomocy finansowej. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że R. K. posiadała spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w G. o powierzchni mieszkalnej 29,9 m2, który to lokal zapewniał zainteresowanej należne normy zaludnienia.
Od tej decyzji R. K. odwołała się do Komendanta Głównego Policji, który stwierdził, że na mocy art. 88 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych.
Prawo to realizowane jest w formie rzeczowej - przez przydział lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej bądź finansowej - przez uzyskanie mieszkania we własnym zakresie.
I SA 2931/02
Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 05.05.2000 r., sygn. akt I SA 1214/99) uprawnienie policjanta do lokalu mieszkalnego względnie do pomocy finansowej na cele mieszkaniowe przysługuje wtedy, gdy nie posiada on ani jego małżonek w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego odpowiadającego co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Tezę tę można wyprowadzić z przepisów art. 95 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o Policji, które stanowią, że nie przydziela się policjantowi lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy on lub jego małżonek posiada w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno pensjonatowy.
Z treści art. 94 ust. 1 ustawy wynika, że policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Warunek przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu wiązać zatem należy tylko z taką sytuacją, w której policjant spełnia warunki do przydziału lokalu mieszkalnego. Natomiast, jeżeli policjant ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w formie przewidzianej ustawą (art. 95 ustawy o Policji), to nie spełnia on ustawowych warunków do uzyskania lokalu, a w konsekwencji również przyznania pomocy finansowej (uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 29.03.1999 r. sygn. akt. OPS 1/99).
Bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że R. K. posiadała własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w G. o powierzchni mieszkalnej 29,9 m2. Biorąc pod uwagę, że policjantowi i każdemu członkowi jego rodziny przysługuje od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej zgodnie z treścią § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 roku (Dz.U. Nr 131, poz. 1469) oraz § 3 wówczas obowiązującego zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 roku (M. P. Nr 76, poz. 707), a zainteresowana posiada uprawnienia do lokalu o powierzchni mieszkalnej od 21 do 30 m2 to posiadany lokal zapewniał przysługujące jej normy zaludnienia.
I SA 2931/02
W konkluzji Komendant Główny Policji stwierdził, że R. K. w dniu nabycia lokalu przy ul. [...] w G. nie spełniała warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, gdyż zbyła lokal mieszkalny przy ul. [...] w G. aktem notarialnym repertorium A nr [...] o powierzchni zgodnej zgodny z przysługującymi normami zaludnienia.
A zatem w świetle wyżej wymienionych przepisów nie posiada również uprawnień do otrzymania pomocy finansowej na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji.
Na decyzję Komendanta Głównego Policji złożyła skargę R. K., która podniosła, że decyzje organów obu instancji są dla niej krzywdzące, nie uwzględniają stanu faktycznego i pomijają jednostkowy, indywidualny aspekt tej sprawy.
Skarżąca wskazała, że przez cały okres służby nie otrzymała lokalu na podstawie decyzji administracyjnej ani pomocy finansowej na uzyskanie takiego lokalu. Organ II instancji rozpatrując wniosek oparł się na orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego z roku 1999 i 2000, czyli takim, które było wydane przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz.U. Nr 131 poz. 1468), skarżąca ma więc wątpliwości czy przyjęta interpretacja jest zgodna z literą prawa tym bardziej, że każdy przypadek jest inny i powinien być rozpatrywany indywidualnie.
Zgodnie z art. 94 Ustawy o Policji policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.
Ponadto skarżąca uważa, iż poprzednio zajmowane mieszkanie posiadało 29,9 m2 powierzchni mieszkalnej, więc nie odpowiadało normom zaludnienia przysługującym policjantom i jego rodzinie.
W § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz.U. Nr 131 poz. 1469) określono, że jedna norma
I SA 2931/02 powierzchni mieszkalnej przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m2. W związku z powyższym przyjmując górną granicę normy, to jest 10 m2 można wysunąć tezę, iż poprzednie mieszkanie nie spełniało norm zaludnienia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji podtrzymał argumenty, które przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają, rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga nie mogła być uwzględniona. Art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2000 r. Nr 101, poz. 1092 ze zmianami) stanowi, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscu, w którym pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych.
Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane ustawą o Policji formy zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, a w szczególności przydział lokalu mieszkalnego (art. 90 ustawy), prawo do równoważnika (art. 92 ust. 1 ustawy), prawo do uzyskania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1 ustawy.)
W myśl art. 95 powołanej ustawy o Policji, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się funkcjonariuszowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującemu mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno – pensjonatowy. Oznacza to, że prawo funkcjonariusza do lokalu mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub
I SA 2931/02 miejscowości pobliskiej nie jest przywilejem, lecz koniecznym czynnikiem zapewnienia dyspozycyjności policjanta wynikającego z jego stosunku służbowego. Jeżeli zatem policjant ma odpowiednie mieszkanie w miejscowości, w której pełni służbę, to cel tego przepisu został osiągnięty, a wobec tego nie powstaje prawo do lokalu, o którym mowa w art. 88 powołanej ustawy o Policji.
Stanowisko takie przyjęte zostało w wielu orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego oraz w wyroku Trybunału Konstytucyjnego (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 maja 2002 r., SK1/00 OTK 2001/4/84, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 1999 r., OPS 1/99; ONSA z 1999 r., Nr 3, poz. 77). Poglądy te są nadal aktualne i sąd w pełni je podziela. W niniejszej sprawie skarżąca R. K. miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscu pełnienia służby zgodnie z przysługującymi normami.
Skarżąca zarzuca, że gdyby liczyć normę mieszkaniową w górnej granicy, to jest 10 m2 na 1 normę, to jej lokal mieszkalny przy ul. [...] w G. norm tych nie spełniał, gdyż miał 29, 9 m2 powierzchni mieszkalnej, a przysługiwały skarżącej trzy normy. Poglądu tego nie można podzielić, gdyż funkcjonariusz może zajmować mieszkanie większe, ale na jedną normę przysługuje co najmniej 7 m2 powierzchni mieszkalnej i dopiero mniejszy lokal można uznać za niespełniający takiej normy.
Wynika to z treści art. 95 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o Policji, który stanowi, ze lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się, jeżeli funkcjonariusz posiada w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej.
Nie jest również trafny pogląd skarżącej, że przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są aktualne, gdyż były wydane przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz.U. Nr 131, poz. 1469), ponieważ wyroki te dokonują interpretacji przepisów powołanej ustawy o Policji, które w tej sprawie nie uległy zmianie do dnia
I SA 2931/02 wydania zaskarżonej decyzji, a przepisy aktu wykonawczego nie mogą być sprzeczne z ustawą.
Z tych wszystkich względów sąd na podstawie art. 151 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.