Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 14 kwietnia 1988 r., I SA 696/87

Teza

Artykuł 88 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22 poz. 99/ nie stanowi podstawy do rozstrzygania decyzją administracyjną wyłącznie o uprawnieniu do ekwiwalentu za mienie pozostawione za granicą.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny ze względów formalnych uznał zasadność skargi Jana L., na decyzję Głównego Geodety Wojewódzkiego w Suwałkach z dnia 11 maja 1987 r. w przedmiocie ekwiwalentu za mienie pozostawione za granicą i na podstawie art. 207 par. 1 i 3 Kpa stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Miast A. z dnia 12 lutego 1987 r., a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Głównego Geodety Wojewódzkiego w Suwałkach kwotę złotych dwa tysiące tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Decyzja z dnia 11 maja 1987 r. nr G.II.8229-1-12 Główny Geodeta Wojewódzki w Suwałkach utrzymał w mocy decyzję z dnia 12 lutego 1987 r. nr G.II.8224/20/86/87 wydaną z upoważnienia Naczelnika Miasta A. przez Geodetę Miejskiego na podstawie art. 88 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22 poz. 99/, stwierdzającą, że Józef i Jadwiga małżonkowie L. oraz ich syn - Jan L. nie byli repatriantami i w związku z tym nie mają do nich zastosowania przepisy dotyczące ekwiwalentu za mienie pozostawione za granicą. W uzasadnieniu decyzji organ stopnia wojewódzkiego podał, że Jan L. złożył wniosek w sprawie zaliczenia wartości mienia nieruchomego pozostawionego za granicą. Rodzice Jana L. byli właścicielami gospodarstwa rolnego we wsi K.Rz., lecz na potwierdzenie tego brak jest jakichkolwiek dokumentów. Jak wynikało z pisma Jana L. z dnia 12 lutego 1987 r., skierowanego do Kancelarii Rady Państwa, gospodarstwo po śmierci rodziców przeszło na jego brata - Bolesława L., W świetle prawa obowiązującego w ZSRR, zmienia jest dobrem ogólnonarodowym i nie podlega obrotowi prawnemu. W związku z tym Bolesław L. przed przyjazdem do Polski w 1957 r. rozporządził budynkami stojącymi na państwowym gruncie. Jan L. stwierdził ponadto w swym piśmie, że nie jest repatriantem ani spadkobiercą po repatriantach. Nie spełniając tych warunków, Jan L. nie może być podmiotem postępowania w myśl art. 88 powyższej ustawy.

Omówioną wyżej decyzję ostateczną Jan L. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnosząc, że we wrześniu 1943 r. był wywieziony na roboty przymusowe do Niemiec, a w kwietniu 1945 r., kiedy wracał do domu, okazało się, wieś rodzinna znalazła się poza granicami Polski. Skarżący zapytuje, kim w końcu jest wobec prawa, jeżeli nie przysługuje mu rekompensata po rodzicach, którzy - podobnie jak on - nie byli repatriantami.

W odpowiedzi na skargę organ administracji państwowej wniósł o jej oddalenie, wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano art. 88 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22 poz. 99/ oraz par. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 września 1985 r. w sprawie zaliczenia wartości mienia nieruchomego pozostawionego za granicą na poczet opłat na użytkowanie wieczyste lub na pokrycie ceny sprzedaży działki budowlanej i położonych na niej budynków /Dz.U. nr 47 poz. 244/.

Z treści tych przepisów wynika, że mają one zastosowanie w razie oddania gruntu w użytkowanie wieczyste, sprzedaży działki budowlanej, sprzedaży domów, innych budynków lub lokali. Dopiero w takim wypadku zalicza się wartość mienia nieruchomego, pozostawionego za granicą w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r., na pokrycie opłat za użytkowanie wieczyste lub ceny sprzedaży działki budowlanej, położonych na niej budynków lub lokali. Tak więc o zaliczeniu wartości mienia nieruchomego pozostawionego za granicą według art. 88 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22 poz. 99/ można rozstrzygnąć jedynie w decyzji o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste, sprzedaży działki budowlanej oraz położonych na niej budynków lub lokali. Przepisy tego artykułu natomiast nie stanowią podstawy do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej wyłącznie o uprawnieniu do ekwiwalentu, o którym mowa.

Powyższe prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana przez nią w mocy decyzja organu I instancji wydane zostały bez podstawy prawnej i dlatego na podstawie art. 207 par. 1 i 3 w związku z art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa należało orzec jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono w myśl art. 208 Kpa.