Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 24 sierpnia 1988 r., I SA 726/88

Teza

Przepisy par. 31 ust. 4 regulaminu studiów na Uniwersytecie Warszawskim nie pozwalają na domniemanie rezygnacji z kontynuowania studiów, lecz wymagają wyraźnego oświadczenia woli studenta.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Ryszarda K. na decyzję Rektora Uniwersytetu Warszawskiego z dnia 21 kwietnia 1988 r. w przedmiocie skreślenia z listy studentów i na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału, a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Rektora Uniwersytetu Warszawskiego kwotę złotych dwa tysiące tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Uzasadnienie

Rektor Uniwersytetu Warszawskiego decyzją z dnia 21 kwietnia 1988 r. nr St.4410-36/88, wydaną w formie pisma i bez wskazania podstawy prawnej, utrzymał w mocy decyzję dziekana jednego z wydziałów o skreśleniu Ryszarda K. z listy studentów tego wydziału. Jako podstawę prawną decyzji organu pierwszej instancji powołano par. 31 ust. 4 regulaminu studiów w Uniwersytecie Warszawskim, w odręcznej zaś adnotacji na tej decyzji podpisanej przez prodziekana wydziału podano, że Ryszard K. nie uczestniczył w żadnych zajęciach dydaktycznych semestru zimowego 1987/88, nie usprawiedliwił nieobecności i nie uzyskał zgody na inną formę zaliczeń. Natomiast w decyzji organu odwoławczego podano, że skreślenie z listy studentów było podyktowane faktem nieuczestniczenia w zajęciach bez usprawiedliwienia, co zostało potraktowane jako rezygnacja ze studiów.

Decyzję rektora Uniwersytetu Warszawskiego zaskarżył Ryszard K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji. Podał, że nie złożył oświadczenia o rezygnacji ze studiów, jak też w żaden inny sposób nie ujawnił wyraźnie, że ma zamiar przerwać naukę na tym wydziale. Zdaniem skarżącego, skreślenie z listy studentów ze względu na rezygnację wymaga jednoznacznego oświadczenia o zrezygnowaniu ze studiów. Wobec zaś braku takiego oświadczenia z jego strony, władze uczelni naruszyły wymieniony przepis regulaminu na skutek jego zbyt szerokiej interpretacji. Zdaniem skarżącego, nie zaszły też inne przesłanki umożliwiające skreślenie z listy studentów, gdyż na wydziale obowiązuje roczny okres rozliczeniowy,. Miał on w roku akademickim 1987/88 obowiązek zdania egzaminu z przedmiotów "planowanie" oraz "finanse" co nie wymagało uczęszczania na zajęcia, a przygotowanie się do egzaminów było możliwe w 2-3 tygodnie. Według skarżącego, zaliczenie III roku studiów, który powtarzał, było więc możliwe do końca roku akademickiego 1987/88.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podając ponownie, że fakt nie usprawiedliwionej nieobecności na zajęciach dydaktycznych, w których Ryszard K. miał obowiązek uczestniczyć, stanowił wyraz braku zainteresowania kontynuacją studiów, a to uzasadniało wydanie decyzji o skreśleniu go z listy studentów na podstawie par. 31 ust. 4 regulaminu studiów w Uniwersytecie Warszawskim.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika bezspornie, że Ryszard K. studiował w roku akademickim 1987/88 na III roku jednego z wydziałów Uniwersytetu Warszawskiego. Nie spełnił jednak wymaganych warunków do zaliczenia tego roku i decyzją dziekana /bez daty/ został skierowany powtórnie na III rok studiów w roku akademickim 1987/88. Mimo takiej decyzji Ryszard K. nie brał udziału w obowiązujących go zajęciach w roku akademickim 1987/88, nie usprawiedliwił nieobecności i nie zwracał się o uzyskanie zgody na umożliwienie mu zaliczeń bez obowiązku uczestniczenia w zajęciach. Jest też bezsporne, że skarżący nie złożył oświadczenia, iż rezygnuje ze studiów na wydziale, a w dniu 10 marca 1988 r. zgłosił się do prodziekana tego wydziału z prośbą o potwierdzenie na formularzu wniosku paszportowego, iż jest studentem tego wydziału.

Powołany w decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów przepis par. 31 ust. 4 regulaminu studiów w Uniwersytecie Warszawskim stanowi, że skreślenie z listy studentów następuje w wyniku:

• niezaliczenia I roku studiów,
• niezaliczenia roku bądź semestru studiów po raz drugi,
• prawomocnego orzeczenia komisji dyscyplinarnej,
• rezygnacji ze studiów.

Organy orzekające o skreśleniu Ryszarda K. przyjęły, że swoim zachowaniem dał on wyraz rezygnacji ze studiów, i na tej podstawie zdecydowały o skreśleniu,. Jednakże brzmienie cytowanego przepisu regulaminu nie pozwala na domniemanie rezygnacji z kontynuowania studiów, lecz wymaga wyraźnego oświadczenia woli studenta. W rozpoznawanej sprawie Ryszard K. nie złożył takiego oświadczenia. Przeciwnie - przed otrzymaniem decyzji o skreśleniu z listy studentów zgłosił się do prodziekana wydziału z prośbą o potwierdzenie, że jest studentem. Skarżący dał w ten sposób wraz, iż nadal uważa się za studenta wymienionego wydziału, przy czym władze uczelni nie podejmowały przed wydaniem decyzji o skreśleniu żadnych prób ustalenia, jakie są przyczyny nieobecności Ryszarda K. na zajęciach obowiązkowych. Podjęcie zaś takich ustaleń było konieczne ze względu na przepisy art. 7-10 i art. 77 par. 1 Kpa.

W tej sytuacji Sąd przychylił się do zarzutu skarżącego, iż kwestionowane przez niego decyzje są sprzeczne z par. 31 ust. 4 regulaminu studiów w Uniwersytecie Warszawskim, a ponadto naruszają wymienione przepisy postępowania administracyjnego.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 i 3 Kpa orzekł o uchyleniu decyzji obu instancji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 208 Kpa.