Prosto w prawo Dla profesjonalistyPro

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 5 lutego 2004 r., sygn. akt I SA 763/02

Metryka

Skład
Małgorzata Mierzejewska protokolant
Rozpoznanie
na rozprawie w dniu 27 stycznia 2004 r.
Sprawa
sprawy ze skargi W.,,[...]" S.A. w W. - w likwidacji na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji dotyczących nieruchomości [...] 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2001 r. [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie W składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie NSA Irena Kamińska NSA Leszek Włoskiewicz (spr.)

Sentencja

  1. 2) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz W.,, [...]" S.A. W W. - w likwidacji 270 zł(dwieście siedemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego

Uzasadnienie

Prezydent W. orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] marca 1950 r. [...] odmówił dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] przy ul. [...] (nr hip. [...]), Ministerstwo Budownictwa zaś decyzją z dnia [...] listopada 1950 r. [...] utrzymało w mocy to orzeczenie.

Obecnie nieruchomość ta wchodzi w skład działek nr [...] oraz nr [...], z których pierwsza stanowi drogę, natomiast druga pozostaje w użytkowaniu wieczystym W.,, [...]" Spółka Akcyjna w W. będących zarazem właścicielem położonych na gruncie [...] budynków.

W.,, [...]" S.A. powstały w drodze przekształcenia w spółkę akcyjną Skarbu Państwa przedsiębiorstwa państwowego W.,, O.", co do których decyzją z dnia [...] sierpnia 1992 r. Nr [...] Wojewoda [...] stwierdził, że z mocy prawa nabyły użytkowanie wieczyste gruntu oraz, przy czym odpłatnie, własność budynków.

Prezes Urzędu mieszkalnictwa i Rozwoju Miast - działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k. p. a., na wniosek spadkobierców byłych właścicieli - decyzją z dnia [...] września 2001 r. [...] stwierdził nieważność decyzji Ministerstwa Budownictwa z dnia [...] listopada 1950 r. i orzeczenia administracyjnego Prezydenta W. z dnia [...] marca 1950 r., decyzją zaś z dnia [...] lutego 2002 r. [...] utrzymał w mocy tę decyzję.

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast uznał, że doszło do rażącego naruszenia art. 7 ust.2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279) - gdyż o odmowie przyznania własności czasowej orzeczono z powołaniem na dopiero opracowywany plan zagospodarowania przestrzennego - natomiast nie uznał, aby odmowa wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast podał w pierwszej decyzji, że nabycie przez W. O." użytkowania wieczystego gruntu, obejmującego część nieruchomości [...] nr hip. [...], nie jest skutkiem odmowy przyznania prawa własności czasowej byłym jej właścicielom, lecz wyłącznie skutkiem decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1992 r., natomiast w drugiej decyzji podał, że nabycie użytkowania wieczystego nie powoduje nieodwracalnych skutków prawnych - w rozumieniu art. 156 § 2 k. p. a. - gdyż było nieodpłatne, nie jest więc chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych.

W skardze W.,, [...]" S.A. - obecnie w likwidacji - zarzuciły, że art. 156 § 2 in fine k. p. a. znajdował zastosowanie w sprawie, gdyż pierwotny stan prawny nie może zostać przywrócony.

Aby bowiem usunąć z obrotu prawnego decyzję uwłaszczeniową (o nabyciu użytkowania wieczystego i własności budynków) należałoby kolejno usunąć z obrotu prawnego wcześniejsze decyzje o oddaniu nieruchomości w użytkowanie i zarząd, którym nie można zarzucić naruszenia prawa tylko dlatego, że obecnie stwierdzono nieważność decyzji Ministerstwa Budownictwa i Prezydenta W., gdyż w chwili, kiedy dysponowano gruntem na rzecz przedsiębiorstwa państwowego obowiązywał ukształtowany tymi decyzjami niewątpliwy stan prawny.

W skardze zarzucono ponadto, że organ nadzoru nie dokonał odpowiednich ustaleń faktycznych, podano gdy grunt jest zabudowany a zabudowa może przekraczać granice dawnej nieruchomości [...].

W odpowiedzi Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast ponownie podniósł, że użytkowanie wieczyste nabyto nieodpłatnie a nieodpłatnie nabycie prawa nie jest chronione rękojmią winy publicznej ksiąg wieczystych, tym samym, więc nie powoduje nieodwracalnych skutków prawnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Istota sprawy sprowadza się wyłącznie do uzgodnienie czy, będąca przedmiotem postępowania nadzorczego decyzje (orzeczenie administracyjne Prezydenta W. i decyzja Ministerstwa Budownictwa) wywołały nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu, art. 156 § 2 in fine k. p. a., czemu przeczy organ nadzoru, którego stanowisko nie jest jasne.

Najpierw bowiem organ nadzoru przyjął, że nie te decyzje wywołały nieodwracalne skutki prawne tylko decyzja uwłaszczeniowa Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1992 r., po czym z kolei uznał, że - przy ponownym rozpatrzeniu sprawy i w odpowiedzi na skargę - nie może być mowy o nieodwracalnych skutkach prawnych ponieważ uwłaszczenie nastąpiło nieodpłatnie.

Organ nadzoru, zatem odstąpił od pierwotnego poglądu, że dysponowanie nieruchomością [...] nie jest skutkiem prawnym odmowy przyznania prawa do nieruchomości jej dotychczasowym właścicielom, na rzecz poglądu odmiennego, upatrującego nieodwracalność skutków prawnych tylko w razie nieodpłatnego nabycia prawa do nieruchomości.

Uwłaszczenie wprawdzie nastąpiło nieodpłatnie, lecz tylko gdy chodzi o nabycie użytkowania wieczystego gruntu, ponieważ nabycie własności budynków - do chwili uwłaszczenia stanowiących część składową nieruchomości - było już odpłatne, co organ nadzoru pominął, czego zaś nie da się rozdzielić.

W przekonaniu organu nadzoru właśnie owo nieodpłatne nabycie powoduje, że - o czym mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - nabywcy nie chroni rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych, lecz przepis ten znajduje zastosowanie tylko w postępowaniu wieczysto księgowym, natomiast organy administracji pozostają związane domniemaniem z art. 3 ust. 1 tej ustawy.

Wreszcie - jak podnosi skarżący - zarówno decyzja uwłaszczeniowa, jak i poprzedzające je decyzje ustalające prawa uwłaszczonego do nieruchomości, pozostają w obrocie prawnym, nie można więc z góry założyć, że dojdzie do ich wzruszenia ze skutkiem ex tunc, gdyż nie można antycypować wyników postępowania, które nie zostały jeszcze wszczęte.

Ponadto, - aby poruszyć jeszcze inny aspekt - stan sprawy nie został wszechstronnie wyjaśniony, gdyż organ nadzoru nie ustalił, czy w części obecnie wchodzącej w aktach działki nr [...] dawna nieruchomość [...] jest zabudowana oraz, czy granice zabudowy mieszczą się w granicach dawnej nieruchomości, a zatem, czy nieruchomość tę można wyodrębnić, czy też została przekształcona w taki sposób, że przestała istnieć w znaczeniu prawnym.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c oraz art. 200 i art. 205 § 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.