Uzasadnienie
Pismem z dnia 5 maja 2015r., nadanym za pośrednictwem Poczty w dniu 16 maja 2015r., skarżący wnieśli o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 16 marca 2015r., którego odpis z uzasadnieniem otrzymali w dniu 7 kwietnia 2015r. (data na zwrotnym poświadczeniu odbioru, k. 52 akt sądowych). W odpowiedzi na wezwanie Sądu o uzupełnienie powyższego wniosku, skarżący nadesłali sporządzoną osobiście skargę kasacyjną.
Uzasadniając wniosek skarżący podali, że Sąd powyższym wyrokiem uwzględnił wprawdzie skargę, ale nie wziął pod uwagę zarzutów w niej przedstawionych i uchylił się w ten sposób od działań kontrolnych przestrzegania prawa przez organy niższej instancji. Zdaniem skarżących wyrok ten w toku kontroli instancyjnej może ulec uchyleniu. Skarżący poinformowali, że nie mogą spełnić wymogów sporządzenia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika profesjonalnego, ponieważ żaden pełnomocnik nie chciał się podjąć sprawy. Wskazali też, że nie są uprawnieni, z uwagi na stan majątkowy, do otrzymania pełnomocnika z urzędu. Zatem z uwagi na brak profesjonalnego pełnomocnika uchybili terminowi do złożenia skargi kasacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) - dalej "p.p.s.a." skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Wobec odebrania przez skarżących odpisu wyroku z uzasadnieniem w dniu 7 kwietnia 2015r. ustawowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał z dniem 7 maja 2015r.
W świetle postanowień zawartych w art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 §1 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Podstawowymi przesłankami, które warunkują przywrócenie terminu jest zatem zachowanie wymogu formalnego z art. 87 § 1 p.p.s.a. oraz stwierdzenie uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego.
Zapis art. 86 § 1 p.p.s.a. oznacza, że strona, która uchybiła terminowi powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. Przepis o przywróceniu terminu do dokonywania czynności procesowych nie może być przy tym interpretowany w sposób rozszerzający, gdyż zasadą jest dokonanie czynności w terminie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. W tym miejscu należy podkreślić, że Sąd nie jest natomiast upoważniony w świetle powołanych przepisów do podejmowania czynności zmierzających do zebrania dowodów na okoliczność uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że tak rozumianej przesłanki braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi do Sądu skarżący nie uprawdopodobnili. W niniejszej sprawie przekroczenie terminu do sporządzenia skargi kasacyjnej skarżący upatrują w nieskutecznym poszukiwaniem pełnomocnika z wyboru, przy czym cała argumentacja sprowadza się do twierdzenia, że pełnomocnicy, do których zwracali się skarżący, odmawiali sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. W tym miejscu wskazać należy, że okoliczność ta nie została przez skarżących uprawdopodobniona.
Skarżący dołączyli wprawdzie do wniosku fakturę za poradę prawną z zakresu prawa i postępowania administracyjnego wystawiona przez radcę prawnego J. I. w dniu 30 kwietnia 2015r., jednakże trudno - zdaniem Sądu - przyjąć, że w ten sposób uprawdopodobnili należytą staranność w poszukiwaniu pełnomocnika z wyboru. Data wystawienia faktury wskazuje, że jeszcze w terminie otwartym do wywiedzenia skargi kasacyjnej, skarżący konsultowali z prawnikiem zasadność zaskarżenia wyroku. Upływ terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpił dopiero za 7 dni od dnia wystawienia tej faktury.
Poza tym wskazać należy, że skarżący na żadnym etapie postępowania nie wnosili o przyznanie im prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika profesjonalnego. We wniosku o przywrócenie terminu podali wprawdzie, że nie są uprawnieni do otrzymania pomocy prawnej z urzędu z uwagi na stan majątkowy, ale jak wynika z akt sprawy nie zwrócili się do Sądu o zbadanie ich sytuacji majątkowej w kontekście spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy. Podkreślić należy, że Sąd przesyłając skarżącym odpis wyroku z uzasadnieniem w punkcie 3 pisma z dnia 31 marca 2015r. pouczył, o możliwości wystąpienia do Sądu o przyznanie prawa pomocy obejmującego m.in. ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
Zatem, w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy powołanie się w sposób ogólnikowy (przedłożono jedynie fakturę VAT) we wniosku o przywrócenie terminu na trudności w znalezieniu odpowiedniego profesjonalnego pełnomocnika nie stanowi realizacji przesłanki z art. 87 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 4 listopada 2011r., sygn. akt I OZ 823/11, Lex nr 1069739, postanowienie NSA z dnia 22 stycznia 2014r. sygn. akt II OZ 9/15, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyjęcie odmiennej interpretacji prowadzić by mogło do niedopuszczalnego wniosku, że w każdym przypadku ustanowienia pełnomocnika z wyboru po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, strona mogłaby domagać się przywrócenia terminu do dokonania tej czynności, podnosząc, że inni pełnomocnicy nie podjęli się sporządzenia skargi kasacyjnej. Art. 87 § 2 p.p.s.a. nakłada na stronę jedynie obowiązek uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu, nie oznacza to jednak, że strona może poprzestać jedynie na ogólnikowych oświadczeniach (postanowienie NSA z 26 listopada 2013r., sygn. akt II OZ 1065/13 dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym stanie rzeczy skoro skarżący nie wykazali niezbędnej do przywrócenia terminu przesłanki, jaką jest uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, o której mowa w przywołanym wyżej art. 86 § 1 p.p.s.a., to brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej.
Na marginesie należy zauważyć, że wprawdzie składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej skarżący dopełnili, zgodnie z dyspozycją art. 87 § 4 p.p.s.a, czynności i złożyli do akt sprawy skargę kasacyjną, jednakże wskazać w tym miejscu wypada, że nawet w przypadku przywrócenie terminu przez Sąd do złożenia skargi kasacyjnej podlegałaby ona odrzuceniu z uwagi na sporządzenie jej osobiście (art. 178 p.p.s.a.). Zgodnie bowiem z treścią art. 175 § 1 i § 3 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym albo doradcą podatkowym. Stosowne pouczenie o zachowaniu tego wymogu zawierał pkt 2 skierowanego do skarżących pisma z dnia 31 marca 2015r. dołączonego do odpisu wyroku z dnia 16 marca 2015r.
Również niemożność znalezienia profesjonalnego pełnomocnika, który podjąłby się sporządzenia skargi kasacyjnej, nie stanowi okoliczności umożliwiającej uznanie własnoręcznie sporządzonej za skargę prawidłowo wniesioną. Wymóg w tym zakresie jest wyraźnie określony przez przepisy prawa, o czym skarżący zostali poinformowani (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 2 czerwca 2015r., sygn. akt I SAB/Wa 632/14 dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.