Uzasadnienie
W dniu 12 kwietnia 2012r. (uzupełniony 6 czerwca 2012 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) T. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu formularza podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje ze studiującym synem. Nie posiada dochodów. Oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Posiada dom o powierzchni 110 m2.
Zarządzeniem z dnia 11 maja 2012 r. zobowiązano pełnomocnika strony skarżącej do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową i finansową. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca podała, że nie posiada wyciągów z rachunków i lokat bankowych. Oświadczyła, że nie jest również osobą bezrobotną. Źródłem jej utrzymania jest pomoc rzeczowa i finansowa udzielana przez rodzinę. Z nadesłanej kserokopii zeznania rocznego PIT-36 za 2011r. wynika, że wnioskodawczyni osiągnęła dochód w wysokości 36.457,59 zł. Poza tym do nadesłanego wniosku załączyła kopię zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa (art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
Wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Prawo pomocy zaś przysługuje osobom, które znajdują się w trudnej sytuacji życiowej jak np. bezrobocie, choroba, klęska żywiołowa, ogólna nieporadność życiowa czy też śmierć jedynego żywiciela rodziny. Żadna z wyżej wymienionych sytuacji nie dotyczy skarżącej. Skarżąca oświadczyła bowiem, że nie posiada statusu bezrobotnego a wręcz przeciwnie z nadesłanego zeznania rocznego PIT-36 za 2011r. wynika, że wnioskodawczyni osiągnęła dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto oświadczyła, że uzyskuje pomoc rzeczową i finansową od rodziny.
Nie zostały również wskazane jakiekolwiek konkretne problemy zdrowotne skarżącej.
Należy również mieć i to na względzie, że skarżąca w dniu 14 lipca 2011r. uiściła wpis sądowy w wysokości 1.116,00 zł a następnie opłatę kancelaryjną w kwocie 100,00 zł w dniu 15 listopada 2011r. Wynika z tego, że jeszcze w zeszłym roku dla skarżącej uiszczanie kosztów sądowych nie stanowiło żadnego problemu i nie występowała z wnioskiem o zwolnienie od nich. Natomiast w chwili obecnej nastąpiło pogorszenie jej sytuacji finansowej i nie jest w stanie uiścić kwoty 558,00 zł tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
Referendarz sądowy nie kwestionuje takiego stanu rzeczy, jednakże pragnął dokonać analizy sytuacji finansowej skarżącej i dlatego wezwał pełnomocnika do uzupełnienia wniosku. Zresztą ten sam pełnomocnik skarżącej reprezentuje jej sprawę od dłuższego czasu i z całą pewnością mógł się z nią dokładnie zapoznać.
Reasumując powyższe należy wysnuć wniosek, że skarżąca nie przedstawiła faktów w sposób wiarygodny i rzetelny, ponieważ z jednej strony podała, że obecnie nie osiąga żadnych dochodów z drugiej zaś strony wyraźnie oświadczyła, że nie jest osobą bezrobotną i nie otrzymuje żadnych świadczeń ZUS. Ponadto z nadesłanego zeznania rocznego ewidentnie wynika, że w 2011r. prowadziła działalność gospodarczą z której uzyskała dochód. Ponadto nie przedstawiła żadnych konkretnych danych (kwot, rachunków) dotyczących utrzymania domu czy też siebie i studiującego syna do czego była zobowiązana przez zarządzenie. Tymczasem doświadczenie życiowe wskazuje, że są to niemałe koszty. Natomiast enigmatycznie oświadczyła, że uzyskuje pomoc rzeczową i finansową od rodziny.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.