Uzasadnienie
W następstwie wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyroku z dnia 15 września 2009 r. K.Z. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Jedynym majątkiem skarżącej jest dom, w którym mieszka ze sparaliżowanym od 9 lat mężem oraz chorym na schizofrenię synem. Wnioskująca podała, że miesięczny dochód pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym rodziny wynosi 1760 zł.
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje
Przepis art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm; zwanej dalej p.p.s.a.) przewiduje ustawowe zwolnienie od obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że dotyczy ona umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczenie zdrowotne, oraz Fundusz Pracy. Brak jakichkolwiek wyróżników ustawowego wyrażenia:" z zakresu ubezpieczeń społecznych" wskazuje na to, że zwolnieniem objęto wszystkie sprawy mieszczące się w tej kategorii.
Wobec tego należy przyjąć, iż wprawdzie art.239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. należy do wyjątków od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, to jednak przedmiotowe odstępstwo od zasady określono szeroko. Reasumując, każda sprawa sądowoadministracyjna, mającą źródło roszczenia w instytucji ubezpieczeń społecznych kwalifikuje się do ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych po stronie skarżącej. Z tej przyczyny wniosek strony w zakresie zwolnienia od kosztów podlega oddaleniu.
Ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – uprawnienia do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści oświadczeń, złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy wynika, że K.Z. spełnia powyżej wskazane przesłanki. Wprawdzie osiąga ona stały dochód z tytułu emerytury, lecz jest on niewielki, bowiem wynosi 530 zł miesięcznie. Wnioskująca nie zgromadziła także żadnych zasobów pieniężnych. Opiekuje się natomiast obłożnie chorym współmałżonkiem, co wiąże się ze wzmożeniem wydatków związanych z jego przewlekłą chorobą. Powołane w tym miejscu okoliczności świadczą, że opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika wykracza bez wątpienia poza możliwości płatnicze wnioskującej. Nie do zaakceptowania jest bowiem sytuacja, kiedy dochodząc swoich praw przed Sądem strona pozbawiłaby się niezbędnych środków do zaspokajania elementarnych potrzeb życiowych.
Z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji