Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. - Pełnomocnik Prezydenta M. B. udzielił stronie dofinansowania do zakupu łóżka rehabilitacyjnego w kwocie [...]zł. Odwołanie od decyzji wniósł M. C., działający z upoważnienia D. C..
Postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. Samorządowego Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność ww. odwołania.
W uzasadnieniu wskazało, że pismem z dnia [...] września 2020 r. wezwano organ pierwszej instancji do przedłożenia oryginału pełnomocnictwa dotyczącego reprezentowania D. C.. Następnie pismem z dnia [...] września 2020 r. organ pierwszej instancji przedłożył potwierdzone za zgodność z oryginałem pełnomocnictwo do reprezentowania D. C. przez M. C..
W świetle powyższych ustaleń oraz mając na względzie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a.") Kolegium stwierdziło, że decyzja nie została doręczona stronie, zatem wniesienie odwołania jest niedopuszczalne, gdyż decyzja nie weszła do obrotu prawnego.
W skardze do tut. Sądu D. C. podtrzymał swoje stanowisko prezentowane dotychczas w odwołaniu, wszelkich pismach i wnioskach w sprawie. Zaskarżył wszelkie, ewentualne "informacje", w tym decyzję MOPS B. z dnia [...] lipca 2020 r. w części dotyczącej wyłącznie pkt 2 w zakresie braku przyznania dofinansowania do zakupu lodówki i klimatyzatora. Zaskarżył również postanowienie SKO B. z dnia [...] września 2020 r., domagając się uchylenia zarówno w/w postanowienia w całości, jak również wszelkich "informacji" i negatywnej dla niego części (pkt 2) w/w decyzji wydanej przez MOPS B. w przedmiotowej sprawie.
Skarżący wniósł również zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie, składając jednocześnie skargę na bezczynność, wobec braku zastosowania właściwej procedury (mimo wiedzy) formalnej zarówno przez MOPS B., jak również przez SKO B..
Domaga się nadto podania (wyjaśnienia) przyczyn takiego stanu rzeczy i ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie ustawowym i stwierdzenia, że powyższe nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Wniósł również, o stwierdzenie uporczywego i rażącego łamania prawa przez MOPS w B. i SKO w B. w postaci rozpatrywania wniosków skarżącego przez w/w organy w sposób niezgodny z prawem, tj. z pominięciem właściwej formy administracyjnej i/lub proceduralnej i nałożenia na te organy kary finansowej w postaci grzywny w maksymalnej wysokości za powyższe naruszenie (naruszenia) prawa.
Skarżący wniósł o przyznanie mu odszkodowania w maksymalnej wysokości. Uważa, że organ jest w błędzie. Decyzja została doręczona stronie/pełnomocnikowi na ich adres zamieszkania i zameldowania listem poleconym za zwrotnym poświadczeniem jej odbioru. Decyzję odbierał, jak większość pism, tata skarżącego - M. C., który jest jednocześnie jego pełnomocnikiem od grudnia 2008 roku. Podkreślił, że skarżący i pełnomocnik otrzymali decyzję z dnia [...] lipca 2020 r. z MOPS w B. i to jest bezsporne. Skarżący nie rozumie, dlaczego SKO kwestionuje fakt odbioru ww. decyzji przez jego pełnomocnika M. C.. Wskazał, że zaskarżone postanowienie SKO zostało również odebrane przez jego pełnomocnika. Zdaniem skarżącego SKO ma wiedzę o udzielonym pełnomocnictwie. Skarżący zwrócił się o rozpoznanie przez Sąd odwołania od decyzji MOPS w B. z dnia [...] lipca 2020 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując dotychczasową argumentację prezentowaną w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, iż narusza ono prawo.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. Prezydent M. B., po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2020 r., udzielił mu dofinansowania do zakupu łóżka rehabilitacyjnego w kwocie [...]zł oraz odmówił mu dofinansowania w pozostałym zakresie, tj. montażu klimatyzacji oraz zakupu lodówki. Adresatem przesyłki zawierającej tę decyzję był D. C., jednakże decyzję tę odebrał w dniu [...] lipca 2020 r. M. C. – ojciec skarżącego (zob. zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej decyzję – k. 70 akt adm.), który reprezentował syna w postępowaniu przed organem pierwszej instancji (zob. pełnomocnictwo z dnia [...] grudnia 2008 r., k. 20 akt adm.). P. z dnia [...] lipca 2020 r. skarżący, reprezentowany przez swojego ojca, wniósł odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Wezwaniem z dnia [...] września 2020 r. przewodnicząca składu orzekającego SKO zwróciła się do MOPS do przedłożenia oryginału pełnomocnictwa udzielonego ojcu lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii tego pełnomocnictwa.
Po nadesłaniu poświadczonej kopii pełnomocnictwa, postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. SKO w B. stwierdziło niedopuszczalność wniesionego odwołania. W uzasadnieniu tego postanowienia organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji nie weszła do obrotu prawnego, ponieważ nie została doręczona stronie reprezentowanej przez pełnomocnika.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 32 k.p.a. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. W myśl art. 40 § 1 i § 2 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się temu pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, pisma doręcza się tylko jednemu pełnomocnikowi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika.
Podkreślenia wymaga, że w rozpatrywanej sprawie SKO nie kwestionuje faktu, że M. C. był pełnomocnikiem skarżącego przed organem pierwszej instancji i mógł wnieść odwołanie od decyzji tego organu. SKO nie kwestionuje także tego, że decyzja Prezydent M. B. z dnia [...] lipca 2020 r. została rzeczywiście odebrana przez M. C.. Faktem jest jednak, że organ pierwszej instancji jako adresata przesyłki zawierającej decyzję wskazał D. C., zamiast pełnomocnika.
Kwestia zatem, która wymaga rozstrzygnięcia sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w sytuacji błędnego zaadresowania przesyłki, aczkolwiek osobiście odebranej przez pełnomocnika, organ mógł na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdzić niedopuszczalność odwołania ? Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Zdaniem Sądu na gruncie wskazanych wyżej regulacji prawnych nie można przyjąć, że decyzja organu pierwszej instancji błędnie zaadresowana, aczkolwiek doręczona osobiście pełnomocnikowi nie wywołuje żadnych skutków prawnych, a w szczególności, iż tak doręczona decyzja nie wchodzi do obrotu prawnego. Koncepcja "wejścia decyzji do obrotu prawnego" jest związana z dokonaniem czynności doręczenia polegającej na uzewnętrznieniu woli organu wobec podmiotu usytuowanego poza organem administracji i to niekoniecznie nawet wobec jej adresata. Wydanie decyzji i jej doręczenie powoduje związanie organu, o którym mowa w art. 110 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia [...] marca 2017 r., sygn. akt I OSK 172/16). Zgodnie z art. 126 k.p.a. przepis ten stosuje się odpowiednio do postanowień.
W skardze strona nie kwestionuje sposobu doręczenie jej przesyłki zawierającej decyzję z dnia [...] lipca 2020 r. Nie wskazuje żadnych ujemnych konsekwencji jakie mogłaby ponieść związku w wadliwym zaadresowaniem tej przesyłki. Zauważa też, że na podstawie powyższej decyzji została zawarta umowa cywilnoprawna między Prezydentem M. B. a skarżącym dotycząca dofinansowania zakupu łóżka rehabilitacyjnego (zakup ten został dokonany). Zdaniem skarżącego postanowienie SKO "czyni nieuprawniony chaos prawny".
W ocenie Sądu w sytuacji, gdy doręczenie decyzji nie powoduje negatywnych konsekwencji dla strony, a zwłaszcza nie pozbawia jej możliwości skorzystania ze środków zaskarżenia, to nie ma podstaw do eliminowania tej decyzji z obrotu prawnego tylko z tego względu, że przesyłka zawierająca tę decyzję została błędnie zaadresowana. W zaskarżonym postanowieniu w ogóle nie wskazano jakie wpływ ma powyższy błąd na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga, że z art. 40 § 2 k.p.a. wynika obowiązek doręczenia postanowienia pełnomocnikowi i faktycznie decyzja z dnia [...] lipca 2020 r. została doręczona pełnomocnikowi skarżącego – M. C.. W takim przypadku nie można mówić o niedopuszczalności odwołania w rozumieniu art. 134 k.p.a. Organ dokonał błędnej wykładni art. 40 § 2 i art. 134 k.p.a.
W skardze podniesiono także szereg zarzutów, które nie mają związku z niniejszą sprawą. Należy zauważyć, że na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, co oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem kontroli zgodności z prawem innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
W ponownym postępowaniu SKO rozpozna odwołanie skarżącego (po zweryfikowaniu, że spełnia ono wszystkie wymogi formalne) od decyzji Prezydenta M. B. z dnia [...] lipca 2020 r.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania nie rozstrzygnięto, ponieważ skarżący jest zwolniony od obowiązku ich uiszczenia.
s.L.Kleczkowski s.U.Wiśniewska s.T.Wójcik