Uzasadnienie
I SA/Bd 771/10
Rada Gminy w Książkach w dniu 6 listopada 2009r. podjęła uchwałę nr XXXIX/168/09 w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości. Jako podstawę prawną uchwały podano art. 18 ust. 2 pkt 8, art. 40 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 5 i 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006r. nr 121, poz. 844 ze zm.).
Powyższy akt prawa miejscowego został zaskarżony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy przez Prokuratora Rejonowego w W..
W skardze, Prokurator zarzucił naruszenie art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wniósł o stwierdzenie nieważności § 1 pkt 2 lit. f) zaskarżonej uchwały. Przepis ten określa roczne stawki podatku od nieruchomości od budynków lub ich części pozostałych, których właściciele lub użytkownicy prowadzący wspólne gospodarstwo domowe, jako jedyne źródło utrzymania podają rentę lub emeryturę. W ocenie Prokuratora powyższy przepis został ustanowiony z przekroczeniem upoważnienia ustawowego do różnicowania stawek, albowiem posłużono się w nim kryterium podmiotowym. Jak wskazał organ art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych daje radzie gminy uprawnienie do różnicowania wysokość stawek dla poszczególnych rodzajów budynków, jednakże w oparciu o kryterium przedmiotowe, adekwatnie do kryterium określonego w tym przepisie, w którym zawarto katalog taksatywny, a nie enumeratywny.
Na poparcie swojej argumentacji Prokurator powołał wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 grudnia 2007r. sygn. akt I SA/Bd 696/07 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 lipca 2008r. sygn. akt I SA/Gl 51/08.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy w Książkach wniosła o oddalenie skargi. W ocenie organu skoro ustawa dopuszcza wskazanie stawki dla osób prowadzących w budynku działalność gospodarczą, to tym samym dopuszcza ustalenie, że emeryt czy rencista, który nie osiąga dochodu innego niż emerytura czy renta może zastosować stawkę wskazaną w spornym przepisie uchwały. Rada podkreśliła, że na takie stanowisko prezentują także organy kontroli Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od budynków lub ich części. Stosownie do ust. 3 tego przepisu przy określaniu wysokości stawek, o których mowa w ust. 1 pkt 2), rada gminy może różnicować ich wysokość dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności lokalizację, sposób wykorzystywania, rodzaj zabudowy, stan techniczny oraz wiek budynków. Ustawodawca wskazał zatem kryteria, w oparciu o które powinna być określona wysokość stawek. W przypadku przepisów, które zawierają wyliczenia niewyczerpujące, trzeba mieć na względzie, iż kryteria inne niż wymienione w przepisie powinny być adekwatne do tych, które zostały w nim wymienione. Niewątpliwie kryteria, na które wskazał ustawodawca w omawianym przepisie, tj. lokalizacja, sposób wykorzystywania, rodzaj zabudowy, stan techniczny oraz wiek budynków odnoszą się do budynków, a nie osób je użytkujących. Oznacza to, że ustawa posługuje się kryterium przedmiotowym, czego konsekwencją jest możliwość rozszerzenia czynników różnicujących stawki podatku tylko i wyłącznie w oparciu o takie kryterium.
Tymczasem przyjęte przez Radę Gminy kryterium zróżnicowania stawek podatku nie ma charakteru przedmiotowego, lecz podmiotowy.
Trzeba też mieć na uwadze, że podane w art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych kryteria zróżnicowania stawek podatku wskazują, iż wolą ustawodawcy jest, by wysokość stawki podatku uzależniona była od wartości budynku (lokalizacja, rodzaj zabudowy, stan techniczny, wiek budynków) lub przedmiotu prowadzonej działalności gospodarczej, co należy postrzegać nie inaczej, jak konieczność przyjęcia takiego czynnika, który doprowadzi do tego, aby podatek był relatywny względem przedmiotu opodatkowania. Kryterium zróżnicowania stawek podatku według źródła utrzymania właścicieli nie jest determinantem osiągnięcia takiego celu.
Rada Gminy może różnicować stawki podatku dla poszczególnych rodzajów budynków według kryterium wskazanego w art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, albo innego, ale adekwatnego do określonego w tym przepisie.
Nie można zgodzić się z Radą Gminy, że skoro organy kontroli Regionalnej Izby Obrachunkowej stanęły na stanowisku, iż Rada Gminy mogła w taki sposób zróżnicować wysokość stawek podatku od nieruchomości, to tym samym uchwała podjęta przez Radę jest prawidłowa. Oba tryby kontroli uchwały są bowiem niezależne w taki sposób, że możliwość przeprowadzenia jednej nie blokuje drugiej.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.
- Kleczkowski U. Wiśniewska D. Dudra