Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] lipca 2014 r., którą cofnięto rejestrację automatu do gier o niskich wygranych H. nr fabryczny [...].
Skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. do sądu administracyjnego złożył Syndyk Masy Upadłości S. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w W. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Postępowanie sądowe podlegało zawieszeniu.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Koniecznym warunkiem zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na wskazanej podstawie jest sytuacja, gdy w postępowaniu wyłoniło się zagadnienie prawne (prejudykat) pozostające w związku przyczynowym z wynikiem rozpoznawanej sprawy i mające wpływ na jego treść, którego sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć we własnym zakresie, jako że rozstrzyga o nim inny organ lub sąd.
Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej.
Podstawą prawną zaskarżonych decyzji są przepisy art. 8, art. 23a ust. 7, art. 23e ust. 1 i 2, art. 129 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540), dalej u.g.h. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. w sprawie o sygnaturze II GSK 686/13 przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu następujące pytanie prawne: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.) są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?".
W uzasadnieniu pytania prawnego wskazano, że:
- - obowiązek notyfikacji Komisji Europejskiej projektu regulacji prawnych zawierających przepisy techniczne stanowi element konstytucyjnego trybu ustawodawczego, a jego naruszenie może być kwestionowane jako naruszenie zasady rzetelnej legislacji. Jedynym organem, który ma kompetencję, aby o takim naruszeniu orzec jest Trybunał Konstytucyjny. Zdaniem NSA, skoro zakaz wynikający z przepisów art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. (prowadzenia gier na automatach poza kasynem gry, sankcjonowany karą pieniężną) stanowi normę techniczną (co potwierdził Trybunał Sprawiedliwości UE w sprawie C-65/05), to nienotyfikowanie tych przepisów świadczy o niezgodności ich wprowadzenia do obrotu prawnego z normami konstytucyjnymi tj. art. 2 i 7 Konstytucji RP;
- - przepisy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. w sposób nieproporcjonalny i niespełniający wymagania niezbędności ingerują w wolność działalności gospodarczej, co stanowi o naruszeniu przez nie art. 20 i 22 (zasady wolności działalności gospodarczej) oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP (klauzuli proporcjonalności ograniczeń konstytucyjnych wolności i praw).
Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej treść pytania prawnego, a w szczególności jego uzasadnienie wskazują, że udzielenie przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi będzie miało wpływ na wynik rozpoznania sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości S. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatów do gier o niskich wygranych. Przede wszystkim bowiem należy podzielić wątpliwości sformułowane przez NSA odnośnie zgodności z Konstytucją RP wskazanych przez ten sąd przepisów ustawy hazardowej.
Dalej wskazać należy, że co prawda zakwestionowano konstytucyjność innych norm (art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.) niż będące podstawą prawną zaskarżonego orzeczenia, to jednak przesądzenie o konstytucyjności przepisów wymienionych przez NSA będzie stanowiło punkt wyjścia dla oceny zgodności z wzorcami konstytucyjnymi (art. 2, 7, 20, 22, 31 ust. 3 Konstytucji RP) również tych przepisów, które stanowią podstawę prawną decyzji zaskarżonej w sprawie niniejszej.
Wskazać trzeba także, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ujawniła się rozbieżność co do oceny konsekwencji prawnych braku notyfikacji niektórych przepisów ustawy hazardowej. Problem ten wskazał Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 lipca 2013 r. w sprawie P 4/11 (OTK-A 2013, nr 6, poz. 82). Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej dążenie do pewności i stabilności orzecznictwa sądów administracyjnych może stanowić dodatkowe wzmocnienie argumentacji przemawiającej za zawieszeniem postępowania w rozpoznawanym przypadku (vide postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 13 marca 2014 r., II SA/Ol 1007/13, od którego to orzeczenia NSA postanowieniem z dnia 22 maja 2014 r. w sprawie II GZ 212/14 oddalił zażalenie - obydwa dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).
Wskazać też należy, że z powodów wymienionych w uzasadnieniu postanowienia o zawieszeniu wydanego w sprawie niniejszej również i NSA dostrzega potrzebę zawieszania postępowań w sprawach, w których poddawane są jego kontroli wraz ze skargą kasacyjną wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych wydawane w sprawach ze skarg na decyzje w przedmiocie:
- - cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych – II GSK 172/13,
- - zmiany miejsca lokalizacji automatów do gier o niskich wygranych (np. II GSK 197/13);
- - kary pieniężnej (II GSK 510/13, II GSK 677/13, II GSK 752/13, II GSK 635/13);
- - odmowy dokonania zmiany decyzji w części dotyczącej terminu rozpoczęcia działalności związanej z urządzaniem gier na automatach do gier o niskich wygranych (II GSK 727/13);
- - odmowy przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie prowadzenia gier na automatach do gier o niskich wygranych (np. II GSK 688/13, II GSK 636/13).
We wszystkich wymienionych wyżej przypadkach NSA zawiesił postępowanie kasacyjne do czasu rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego zadanego w sprawie II GSK 686/13.
Także tutejszy sąd, z powodów wyżej wskazanych, np.: w sprawach
II SA/Bk 234/14, II SA/Bk 267/14 i II SA/Bk 274/14, II SA/Bk 565/14, II SA/Bk 249/14, II SA/Bk 889/14 na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zawiesił postępowania ze skargi podmiotów prowadzących działalność w zakresie urządzania gier na automatach na decyzje organów celnych oparte na przepisach ustawy o grach hazardowych.
W tym miejscu można przytoczyć stanowisko NSA zawarte w postanowieniu z 8 kwietnia 2014 r. w sprawie II GSK 172/13: "Niewątpliwym jest zatem, że rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny kwestii konstytucyjności bądź niekonstytucyjności art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, mającego wpływ na zagadnienie stosowania art. 129 ust. 3 ustawy, mieć będzie również wpływ na kontrolę wyroku Sądu I instancji w aspekcie postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego, które zgodnie z art. 183 p.p.s.a. determinują granice rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy."
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.