Wyrok WSA w Białymstoku z 24 kwietnia 2019 r., I SA/Bk 4/19

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku

Rozpoznanie

w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2019 r.

Sprawa

sprawy ze skargi P. K. na postanowienie Naczelnika P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania

Skład

sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz przewodniczący
sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz sprawozdawca
sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski
st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda protokolant

Od orzeczenia

od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok oddala skargę

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] września 2018r. nr [...] Naczelnik P. Urzędu Celno - Skarbowego w B. określił P. K. (dalej: "Skarżący") zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014r. w kwocie 1.888.326 zł.

W dniu [...] września 2018 r. Skarżący złożył odwołanie od tej decyzji.

Naczelnik P. Urzędu Celno – Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zdaniem organu, termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...] września 2018 r.

Skarżący złożył skargę na postanowienie Naczelnika P. Urzędu Celno – Skarbowego w B. z dnia [...] listopada 2018 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku podnosząc, że decyzję otrzymał w dniu [...] września 2018 r. Wskazał, że od 2 lat przebywa w Areszcie Śledczym. Zaznaczył, że w dniu [...] września 2018 r. nie otrzymał osobiście decyzji, lecz dopiero w dniu [...] września 2018 r. i w tym samym dniu złożył odwołanie. List trafił do administracji celem wysyłki w dniu następnym, tj. [...] września 2018 r. Skarżący nie miał na to wpływu, regulamin więzienny nie pozwalał na osobiste nadanie odwołania na poczcie. Ponadto wskazał, że w tych dniach odbywał się protest służby więziennej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że w sprawie, stosownie do treści art. 144 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej "o.p."), pracownicy P. Urzędu Celno - Skarbowego w B. udali się w dniu [...] września 2018r. osobiście do Aresztu Śledczego W., gdzie przebywał Skarżący, w celu doręczenia mu decyzji. Z uwagi na fakt, iż Skarżący odmówił przyjęcia ww. decyzji, pracownicy urzędu sporządzili adnotację o odmowie jej przyjęcia, ze wskazaniem daty odmowy, tj. [...] września 2018r. Decyzja wraz z adnotacją została pozostawiona w aktach sprawy.

Zdaniem organu, w sprawie nie ma znaczenia podnoszony przez Skarżącego fakt, iż nie otrzymał on osobiście w dniu [...] września 2018r. decyzji. Odmowa przyjęcia, w przypadku prawidłowego odnotowania tego faktu przez doręczającego w formie odpowiedniej adnotacji, co miało miejsce w sprawie i zwrotu pisma nadawcy, wywołuje ten sam skutek, co doręczenie. Jako datę doręczenia traktuje się w takim przypadku dzień odmowy jego przyjęcia przez adresata, podany w adnotacji przez doręczającego. Następnie wskazano, że w dniu [...] września 2018r., na zgłoszony telefonicznie przez Skarżącego wniosek, kserokopia decyzji została mu przesłana za pośrednictwem Poczty Polskiej. Skarżący odebrał tą przesyłkę w dniu [...] września 2018r. Zdaniem organu nie zmienia to faktu, iż doręczenie decyzji nastąpiło już w dniu [...] września 2018 r. i od tej daty liczony był termin do złożenia odwołania.

Organ wskazał, że z informacji pozyskanych z Aresztu Śledczego W. Skarżący złożył odwołanie od decyzji w administracji Aresztu w dniu [...] września 2018r., a zatem po upływie terminu do jego wniesienia.

Ustanowiony w sprawie dla Skarżącego pełnomocnik z urzędu postanowieniu Naczelnika P. Urzędu Celno – Skarbowego w B. z dnia [...] listopada 2018 r. zarzucił naruszenie:

• art. 120, 121, 122, 187, 191 o.p. poprzez niepodjęcie wszystkich niezbędnych działań celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rozstrzygnięcie sprawy bez uwzględnienia całego materiału dowodowego w sprawie, skutkujące bezpodstawnym uznaniem, że odwołanie od decyzji z dnia [...] września 2018 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu,
• art. 144 o.p., art. 217b Kodeksu karnego wykonawczego, § 20 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie regulaminu organizacyjno – porządkowego wykonywania tymczasowego aresztowania z dnia [...] grudnia 2016 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 2290) poprzez ich niezastosowanie skutkujące brakiem skutecznego doręczenia decyzji podatkowej w dniu [...] września 2018 r.

Pełnomocnik wniósł o zwrócenie się do Aresztu Śledczego W. z wnioskiem o:

• wyjaśnienie czy w dniu [...] września 2018 r. pracownicy P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. widzieli się z tymczasowo aresztowanym Skarżącym i jakie dokumenty posiadali przy sobie (np. decyzje podatkowe), czy przekazywali osobiście Skarżącemu korespondencję, jaką, z jakim skutkiem, czy zostało to w jakiś sposób odnotowane
• wyjaśnienie, czy jest prowadzony zeszyt (dziennik) korespondencji przekazywanej osadzonym i czy w dniu [...] września 2018 r. pracownicy Aresztu Śledczego podejmowali próby przekazania Skarżącemu korespondencji, jakiej, z jakim skutkiem, czy zostało to w jakiś sposób odnotowane
• wyjaśnienie czy jest prowadzony zeszyt (dziennik) odbioru korespondencji nadawanej przez osoby osadzone, czy i kto odbierał korespondencję od Skarżącego w dniu [...] września 2018 r., kiedy została odebrana przez pracownika Aresztu Śledczego i kiedy korespondencja została przekazana do organu dysponującego, kiedy wysłana do P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. Na tej podstawie pełnomocnik wniósł o uchylenie w całości skarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowień, Sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm. oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka niewątpliwie nie zachodzi.

Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii doręczenia Skarżącemu decyzji, które to doręczenie zdaniem Skarżącego, nastąpiło w dacie jej faktycznego otrzymania, tj. w dniu [...] września 2018r., a nie w dniu [...] września 2018r., tj. w dacie, w której Skarżący odmówił przyjęcia tej decyzji. Z treści art. 153 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2018r. poz. 800 ze zm.) jednoznacznie wynika, iż jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma doręczanego mu w sposób określony w art. 144 § 1 pkt 1, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją pozostawia się w aktach sprawy. Jednocześnie, zgodnie z § 2 ww. artykułu w przypadkach, o których mowa w § 1, uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata. W niniejszej sprawie, stosownie do treści art. 144 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa, pracownicy P. Urzędu Celno - Skarbowego w B. udali się w dniu [...] września 2018r. osobiście do Aresztu Śledczego W. (miejsce przebywania P. K.) w celu doręczenia Skarżącemu decyzji. Z uwagi na fakt, iż Skarżący odmówił przyjęcia ww. decyzji, stosownie do treści art. 153 ustawy Ordynacja podatkowa, pracownicy P. Urzędu Celno - Skarbowego w B. sporządzili adnotację o odmowie jej przyjęcia, ze wskazaniem daty odmowy ([...] września 2018r.). Decyzja wraz z adnotacją została pozostawiona w aktach sprawy. A zatem, w niniejszej sprawie nie ma znaczenia, podnoszony przez Skarżącego fakt, iż nie otrzymał on osobiście w dniu 6 września 2018r. przedmiotowej decyzji. Odmowa przyjęcia, w przypadku prawidłowego odnotowania tego faktu przez doręczającego w formie odpowiedniej adnotacji, co też miało miejsce w niniejszej sprawie i zwrotu pisma nadawcy, wywołuje ten sam skutek co doręczenie. Jako datę doręczenia traktuje się w takim przypadku dzień odmowy jego przyjęcia przez adresata, podany w adnotacji przez doręczającego. W tym przypadku datą doręczenia był dzień [...] września 2018r. Nie ma przy tym także żadnych podstaw do kwestionowania adnotacji pracowników organu. Nadmienić należy, iż w dniu [...] września 2018r., na wniosek Skarżącego zgłoszony telefonicznie, kserokopia przedmiotowej decyzji została za pośrednictwem Poczty Polskiej przesłana Podatnikowi, który ją odebrał w dniu [...] września 2018r. Niemniej, nie zmienia to faktu, iż terminy proceduralne (w tym do wniesienia odwołania), liczone są od daty doręczenia, które miało miejsce w dniu [...] września 2018r. Jak wynika z informacji pozyskanych z Aresztu Śledczego W. (pismo z [...] października 2018r.) odwołanie od decyzji wydanej wobec P. K. zostało złożone w administracji aresztu przez Pana P. K. w dniu [...] września 2018r. (data ta widnieje w przesłanej przez Areszt kserokopii Rejestru korespondencji urzędowej wychodzącej osadzonych). Również na kopercie widnieje odcisk datownika z datą "2018-09-21". Zgodnie z art. 12 § 6 pkt 5) ustawy Ordynacja podatkowa termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało złożone przez osobę aresztowaną w administracji aresztu śledczego. Jednocześnie, niezrozumiałe są uwagi Skarżącego odnośnie wolnej pracy oddziałowych oraz odbywającego się protestu służby więzieni ej zważywszy, iż jak sam wskazuje, korespondencję (odwołanie od decyzji) przekazał w dniu [...] września 2018r., co wprost wynika z samej treści skargi. Należy więc stwierdzić, że Skarżący złożył odwołanie po upływie terminu do jego wniesienia, który upływał w dniu [...] września 2018r. Warto zasygnalizować, iż Skarżący nie złożył wniosku (ani w decyzji, ani w niniejszej skardze) o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący podnosi również, iż wg informacji pozyskanych od rodziny, miał on pełnomocnika, który winien być obecny podczas spotkania z urzędnikami. Nie wskazuje on jednak w żadnym miejscu kto konkretnie takim pełnomocnikiem miałby być. Podkreślić należy, iż P. K. nie ustanowił pełnomocnika ogólnego oraz na żadnym etapie sprawy nie wpłynęło jakiekolwiek inne pełnomocnictwo. W tej konkretnej sprawie zatem, wbrew sugestiom Strony, żaden pełnomocnik nie był ustanowiony, a zatem doręczenie decyzji bezpośrednio Skarżącemu było całkowicie skuteczne. Na marginesie należy zauważyć, iż w stanowisku prezentowanym przez Stronę można doszukać się sprzeczności. Z jednej Strony P. K. zdaje się sugerować, że posiadał Pełnomocnika (bliżej nieokreślonego), w innym zaś miejscu skargi sam zaznacza, iż nie mógł takiego pełnomocnika ustanowić z uwagi na pobyt w Areszcie Śledczym. Za bezzasadny należy również uznać zarzut Skarżącego, iż organy podatkowe dokonały naruszenia prawa, co mało istotny wpływ ma rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Na wstępie należy zauważyć, iż Skarżący, poza tym stwierdzeniem, nie precyzuje jakie przepisy prawa zostały naruszone. Na naruszone przepisy wskazał dopiero pełnomocnik Skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2019 r. W ocenie Sądu, w działaniach organów podatkowych nie można doszukać się działali niezgodnych z przepisami prawa. Postępowanie było prowadzone z zachowaniem wszelkich zasad proceduralnych i z poszanowaniem praw podatnika.

Ze względu na powyższe, zdaniem Sądu nie doszło do naruszenia żadnego z przepisów wskazanych przez pełnomocnika Skarżącego w tej sprawie.

Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd postanowił jak w sentencji orzeczenia.