Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. ([...]) orzekło o uchyleniu w całości decyzji Burmistrza Miasta A. o umorzeniu w części zaległości w podatku od nieruchomości obciążającej K. A. B. w kwocie 5.671,80 zł oraz odsetek za zwłokę 1.643,30 zł i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że podatnik żądał umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2001-2002. Organ pierwszej instancji rozstrzygnął tylko część żądań, brak natomiast jest rozstrzygnięcia w pozostałym zakresie. Ponadto wskazano, że organ pierwszej instancji nie uzasadnił, dlaczego umorzył zaległości w orzeczonej części.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Burmistrz Miasta A., decyzją z dnia [...].01.2004 r., powołując przepisy art. 67 § 1 i art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1977 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), orzekł o umorzeniu za lata 2001-2002 łącznie 5.671,80 zł zaległe podatki od nieruchomości oraz kwotę 1.434,40 zł odsetek za zwłokę, a ponadto odmówił umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2001 – 2002 w łącznej kwocie 13.233,60 oraz odsetek za zwłokę – 3.347,00 zł.
W uzasadnieniu organ podał, że przy rozpatrywaniu sprawy brał pod uwagę zarówno sytuację podatnika aktualną jak i postępowanie w okresie, kiedy zaległości powstały. Organ nie uznał za zdarzenie losowe podnoszoną przez podatnika konieczność zmiany profilu produkcji i odmowę uprawnionych organów na zmianę profilu produkcji argumentując, że zdarzenia takie mieszczą się w granicach ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej. Od zakończenia działalności gospodarczej podatnik dokonał sprzedaży nieruchomości położonej w A. oraz części innej nieruchomości położonej przy ul. T. w A. Ponadto sprzedał dwa samochody. Pomimo uzyskania znacznych środków finansowych podatnik nie przystąpił do spłaty zaległości w podatku od nieruchomości. Umorzenie części zaległości organ uzasadnił okolicznością, że w sytuacji, gdy podatnik nie prowadził działalności gospodarczej, to utrzymanie nieruchomości łączyło się ze znacznymi kosztami, ponadto u podatnika wystąpiły problemy zdrowotne. Organ nie podzielił argumentów podatnika, że posiadane przez niego zaległości wobec kontrahentów i banków miałyby uzasadnić umorzenia zaległości podatkowych.
Odwołując się od powyższej decyzji K. A. B. zarzucił organowi pierwszej instancji brak woli i chęci do umorzenia zadłużenia podatkowego. Ponadto wskazywał, że organ ten nie zastosował się do wytycznych organu odwoławczego zawartych w uzasadnieniu decyzji. Podnosił, że zaległości powstały z winy Urzędu Miejskiego w A. Wyjaśniał, że w latach 2001-2002 nastąpiło załamanie eksportu do krajów WNP. Zaistniała konieczność zmiany profilu produkcji. Sprawa zmiany profilu produkcji ciągnęła się z winy Starostwa i Urzędu Miasta od 13.09.2000 r. do 5.11.2002 r. Przewlekłość postępowania i niepomyślne odwołującemu się decyzje Burmistrza Miasta A. przyczyniły się do likwidacji zakładu. Podnosił, że uzyskane środki ze sprzedaży majątku firmy przeznaczył na spłatę zobowiązań. Twierdził, że nie jest w stanie spłacić pozostałych zaległości w podatku od nieruchomości, które powstały nie z jego winy.
Obecnie jest rencistą w wieku 64 lat i otrzymuje 669,00 zł renty miesięcznie, z której utrzymuje siebie i rodzinę.
Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podzielił stanowisko i ocenę organu I instancji co do istnienia przesłanki ważnego interesu podatnika w świetle przepisów art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej. Zakres zastosowanego umorzenia 30% zaległości podatkowych Kolegium uznało za uzasadnione. Zdaniem Kolegium, odwołujący się nie ma racji dążąc do przerzucenia skutków niekorzystnej sytuacji ekonomicznej działalności gospodarczej na organ podatkowy. Organy podatkowe nie mogą, w ocenie Kolegium, ponosić skutków przedłużającego się postępowania przed innymi organami administracyjnymi w sprawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W ocenie organu odwoławczego brak jest uzasadnienia do zastosowania umorzenia podatku z powodu obciążających podatnika zobowiązań wobec innych firm i banków.
Skarżąc powyższą decyzję K. A. B. wnosił o zmianę zaskarżonej decyzji w części odmawiającej umorzenia zaległości i umorzenie w całości zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2001-2002 oraz odsetek za zwłokę, bądź o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi administracyjnemu do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi podnosił, że Burmistrz Miasta A. odmówił mu wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu umożliwiającej zmianę sposobu korzystania z nieruchomości w sytuacji, gdy ten sam organ oraz Naczelny Lekarz Uzdrowiska w A. innym przedsiębiorcom zezwolili na zmianę profilu produkcji. Zdaniem skarżącego brak pozwolenia na zmianę profilu produkcji spowodowało trudności gospodarcze jego firmy, a w konsekwencji zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej i wystąpienie zaległości podatkowych.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ wyjaśnił, że sprawa decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie mogła być przedmiotem oceny w postępowaniu podatkowym. Ponadto organ podtrzymał stanowisko reprezentowane w uzasadnieniu decyzji.
W dodatkowym piśmie procesowym z dnia 15.06.2004 r. K. A. B. podtrzymał swoje stanowisko reprezentowane już uprzednio, że za powstanie zaległości w podatku od nieruchomości ponosi odpowiedzialność Urząd Miasta A. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd nie mógł uwzględnić żądania skargi i zmienić zaskarżonej decyzji bowiem przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) nie dają sądowi takich uprawnień.
Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd uwzględniając skargę miedzy innymi na decyzję, uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
- naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd również stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części w myśl przywołanej regulacji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się wyżej wskazanych naruszeń prawa przez organy podatkowe, dających podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważności w całości lub w części zaskarżonej decyzji i dlatego nie mógł uwzględnić żądania skargi również w tym zakresie.
Podstawą prawa materialnego do rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowi przepis zawarty w art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Stosowanie do tej regulacji, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części, między innymi odsetki za zwłokę.
Decyzja organów podatkowych w tych sprawach opiera się na tzw. uznaniu administracyjnym. W dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż sąd administracyjny nie jest organem trzeciej instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, a zatem sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej.
W pełnym natomiast zakresie zaskarżona decyzja podlega badaniu co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi (zob. wyrok NSA z 23 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Kr 1227/97, opublikowany w: Lex Nr 33404). Podobnie w orzeczeniu z 5 listopada 1998 r. NSA zauważył, iż decyzja tego rodzaju ma charakter uznania administracyjnego. Tak więc, o ile zachowano wszelkie wymogi prawa procesowego, to Naczelny Sąd Administracyjny, który sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zgodności z prawem, nie jest władny jej uchylić (zob. wyrok NSA z 5 listopada 1998 r., sygn. akt III SA 1745/97, opublikowany w: Lex Nr 44771). Wyrazistym podkreśleniem roli NSA w orzecznictwie w sprawach ulg i zwolnień uznaniowych jest teza wyroku z 7 lutego 2001 r. NSA stwierdzająca, iż sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy oraz czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym, oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (zob. wyrok NSA z 7 lutego 2001 r., sygn. akt I SA/Gd 1507/00, opublikowany w: Lex Nr 46473).
W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe obu instancji rozważały argumenty skarżącego w odniesieniu do przesłanek "uzasadnionego ważnego interesu podatnika", jak też brały pod uwagę ewentualne zaistnienie przesłanki "interesu publicznego". Wskazuje na to zarówno sposób, jak też charakter prowadzenia postępowania wyjaśniającego w danej sprawie. W szczególności zbadano stan materialny i rodzinny wnioskodawcy, oceniono jaki były przyczyny nie wywiązywania się podatnika z zobowiązań podatkowych oraz ustalono, czy trudności płatnicze powstały na skutek działań strony, czy też są od niej niezależne. Ocena argumentów skarżącego pod kątem przywołanych wyżej ustawowych przesłanek z art. 67 § 1 cytowanej wyżej ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, znalazła swój wyraz w uzasadnieniu skarżonych decyzji.
Mając powyższe na uwadze na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), skarga podlega oddaleniu.