Prosto w prawo Dla profesjonalisty

Wyrok WSA w Gdańsku z 27 czerwca 2022 r., I SA/Gd 1069/21

WyrokprawomocneWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku·27 czerwca 2022 r.

Powołane przepisy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Rozpoznanie
w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 czerwca 2022 r.
Sprawa
sprawy ze skargi,,F" w G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 26 maja 2021 r. nr 100000/71/155193/2021/RDZ-B7/3 w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek należnych za miesiąc kwiecień 2021 r.
Skład
Sędzia NSA Zbigniew Romała przewodniczący, sprawozdawca
Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń
Sędzia NSA Elżbieta Rischka
Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Kotlarek protokolant

Sentencja

  1. uchyla zaskarżoną decyzję;
  2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz strony skarżącej kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

W dniu 4 maja 2021 r. Fundacja z siedzibą w G. (dalej: "Fundacja", "Strona", "Skarżąca") przesłała do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "ZUS", "Zakład", "Organ") wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek dla płatników prowadzących działalność w branżach określonych w rozporządzeniu za kwiecień 2021 r.

We wniosku podano, że na dzień 31 marca 2021 r. przeważającą działalnością Fundacji jest działalność wg PKD 56.10.A, zaś przychód z tej działalności uzyskany w kwietniu 2021 r. był niższy o co najmniej 40% w porównaniu do przychodu uzyskanego we wrześniu 2020 r.

Decyzją z dnia 26 maja 2021 r. ZUS, na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) - dalej: "ustawa COVID-19", w zw. z art. 31zy ust. 1 ustawy COVID-19 oraz § 10 ust. 2 i 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r., poz. 371 z późn. zm.) - dalej: "rozporządzenie z 26 lutego 2021 r.", oraz w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 423 z późn. zm.) - dalej: "u.s.u.s.", odmówił Fundacji prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za kwiecień 2021 r.

W uzasadnieniu Organ przytoczył treść przepisów § 10 ust. 2a pkt 2 i § 11 pkt 5 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. wskazując następnie, że w przypadku podmiotów podlegających wpisowi w Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej: "KRS") do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, czy fundacji, który jest rejestrem pierwotnym m.in. dla organizacji członkowskich - do rejestru REGON wpisuje się jako przeważający rodzaj działalności przeważający rodzaj działalności statutowej. Działalność gospodarcza organizacji wpisanych do rejestru stowarzyszeń KRS jest wpisywana do rejestru REGON jako drugorzędna.

Zakład wskazał, że w przypadku Fundacji w rejestrze REGON została wpisana działalność przeważająca wg PKD 94.99.Z., natomiast PKD podany na wniosku (56.10.A.) jest wpisany jako drugorzędna działalność.

Zdaniem Organu skoro kod PKD 94.99.Z. nie został wskazany w ustawie jako uprawniający do zwolnienia Stronie nie przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za kwiecień 2021 r.

W skardze na powyższą decyzję Fundacja, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie o jej zmianę i przyznanie prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2021 r., zarzuciła jej naruszenie:

  1. art. 31zo ust. 11 ustawy COVID-19 poprzez bezzasadne uznanie, że ocena wniosku Skarżącej powinna odbyć się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON ze stanem na 30 listopada 2020 r., pomimo innego brzmienia tego przepisu;
  2. § 10 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. poprzez odmowę jego zastosowania i odmowę prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek, pomimo wystąpienia okoliczności uprawniających do jego zastosowania;
  3. art. 11 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r., poz. 162) poprzez bezzasadne odstąpienie od zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść przedsiębiorcy;
  4. art. 6 w zw. z art. 180 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735) - dalej: "k.p.a.", poprzez podejmowanie działań nieopartych na przepisach obowiązującego prawa;
  5. art. 7a w zw. z art. 180 k.p.a. poprzez niezasadne odstąpienie od rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony;
  6. art. 8 w zw. z art. 180 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania i podejmowanie działań w sposób nie budzący zaufania uczestników do władzy publicznej.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że w toku postępowania administracyjnego Organ ustalił, iż Skarżąca spełnia kryteria do przyznania jej zwolnienia, jednak w oparciu o nienależycie ustalone okoliczności faktyczne ostatecznie odmówił prawa do zwolnienia z opłacenia należności.

Podano, że zgodnie z wszelkimi danymi ujawnionymi we wszelkich rejestrach, od 26 marca 2015 r. Strona prowadzi działalność gospodarczą w głównym zakresie określonym w kodzie PKD 56.10.A., co potwierdza wydruk z KRS. Organ odmówił przyznania prawa, powołując się na dane z rejestru REGON, podczas gdy dane te ustalił w sposób sprzeczny z zasadami wynikającymi z ustawy COVID-19.

Na potwierdzenie powyższej okoliczności Skarżąca przedłożyła wydruk z KRS i pismo Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 15 lutego 2021 r., które jednoznacznie rozwiewa wątpliwości co do informacji znajdujących się w systemie REGON. Zgodnie z tym pismem dla fundacji jako przeważający rodzaj działalności wpisuje się działalność statutową, a przeważająca działalność z rejestru przedsiębiorców będzie traktowania jako działalność drugorzędna.

Końcowo zarzucono, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera należytego uzasadnienia, nie zawiera wskazania podstawy prawnej, a Organ bezzasadnie odstąpił od należytego zweryfikowania twierdzeń i dowodów przytoczonych w treści stanowiska Skarżącej, które przemawiają na jej korzyść.

ZUS w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów należy stwierdzić, że narusza ona prawo.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Zakładu z dnia 26 maja 2021 r., wydana na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy COVID-19 w zw. z art. 31zy ust. 1 tej ustawy i § 10 ust. 2 i 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. oraz w zw. z art. 83 ust. 1 u.s.u.s., odmawiająca Skarżącej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za kwiecień 2021 r.

W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że w toku postępowania administracyjnego przed Organem, w myśl art. 123 u.s.u.s., zastosowanie mają przepisy k.p.a. Natomiast podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 31zq ust. 7 w zw. z art. 31zy ust. 1 ustawy COVID-19 i § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r.

Zgodnie z § 10 ust. 2a pkt 1 ww. rozporządzenia zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. albo za okres od dnia 1 kwietnia 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 31 marca 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z,

Zgodnie natomiast z § 10 ust. 3 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 2a, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 31 marca 2021 r.

W rozpatrywanej sprawie spór między stronami zaistniał w zakresie prawidłowości zastosowania powyższych przepisów. W niniejszej sprawie ZUS oceniając zasadność wniosku Skarżącej stwierdził, że z uwagi na niewpisanie w rejestrze REGON, jako przeważającego rodzaju jej działalności (poprzez podanie jej kodu PKD), działalności uprawniającej do wystąpienia o zwolnienie, zwolnienie nie przysługuje. Skarżąca tymczasem podnosiła, że główną działalnością gospodarczą, jaką prowadziła, była ta, oznaczona kodem PKD 79.11.A., która uprawnia do zwolnienia. Prowadzenie tego rodzaju działalności zostało ujawnione w rejestrze przedsiębiorców KRS, gdzie wskazano, że jest to jej przeważająca działalność gospodarcza, wobec czego pozbawienie jej prawa do zwolnienia jest niezasadne.

W sprawach tożsamych do niniejszej wielokrotnie wypowiadały się wojewódzkie sądy administracyjne (por. wyroki: WSA w Rzeszowie z dnia 22 czerwca 2021 r. sygn. akt

I SA/Rz 359/21, WSA w Bydgoszczy z dnia 29 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Bd 257/21, czy WSA w Opolu z dnia 5 lipca 2021 r. sygn. akt I SA/Op 207/21, wszystkie dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl), zaś przedstawione w nich poglądy tutejszy Sąd w pełni akceptuje i przyjmuje za swoje.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji na wstępie należy zaznaczyć, że w stanie faktycznym sprawy bezsporne jest, że w rejestrze REGON, jako przeważająca działalność, wpisany był kod 94.99.Z., który nie uprawnia do zwolnienia. Bezsporne jest także to, że z KRS wynika jako przeważający rodzaj działalności gospodarczej Skarżącej działalność oznaczona kodem PKD 56.10.A, która została też wpisana do rejestru REGON jako drugorzędna.

Przystępując do rozstrzygnięcia tak zarysowanej kwestii należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę na specyfikę rozpatrywanej sprawy wynikającą w faktu, że Skarżąca jest podmiotem podlegającym wpisowi do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej. Do rejestru przedsiębiorców KRS podlega ona wpisowi jedynie niejako uzupełniająco, ze względu na prowadzoną działalność gospodarczą, której wykonywanie nie jest w jej przypadku obligatoryjne. Z tego zaś wynikają dodatkowe konsekwencje na gruncie przepisów o statystyce publicznej, w tym w odniesieniu do ujawnianych w rejestrze REGON zakresu danych. Podkreślić przy tym należy, że działalność statutowa i działalność gospodarcza są odrębnymi rodzajami działalności. Zgodnie natomiast z art. 34 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2020 r., poz. 2261) stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą według ogólnych zasad określonych w odrębnych przepisach. Prowadzenie działalności gospodarczej przez stowarzyszenie odbywa się według ogólnych zasad określonych w odrębnych przepisach - w ustawie - Prawo przedsiębiorców i ustawie o Krajowym Rejestrze Sądowym. Okoliczność, że dochody stowarzyszenia uzyskiwane z prowadzenia działalności gospodarczej są przeznaczane na takie czy inne cele, nie zmienia charakteru tej działalności. Stowarzyszenia mogą prowadzić bowiem dwojakiego rodzaju działalność: statutową i gospodarczą. Gospodarczego celu działalności nie niweczy przy tym to, że dochód z jej prowadzenia jest przeznaczony na działalność statutową (por. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2011 r. sygn. akt II FSK 926/10). W związku z tym stowarzyszenia mogą także zatrudniać pracowników i w takiej sytuacji występują jako płatnicy, których obowiązkiem jest opłacanie za te osoby należnych z tego tytułu składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne.

Z kolei z brzmienia § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. wynika, że ustawodawca zdecydował się przyznać wsparcie finansowe w opłacaniu składek płatnikom składek prowadzącym działalność gospodarczą wybranych rodzajów (branż). Treść tego przepisu wskazuje, że omawiana ulga przysługuje przedsiębiorcom - płatnikom składek, rzeczywiście prowadzącym określone w nim rodzaje działalności, bez rozróżnienia ich poszczególnych kategorii. Jest w nim bowiem mowa o "płatniku składek prowadzącym działalność" i "przeważającym rodzaju działalności". W przypadku Skarżącej, działającej w formie stowarzyszenia, treść wpisu danych w rejestrze REGON może przybierać nieco inną postać, niż to ma miejsce w przypadku przedsiębiorców niepodlegających wpisowi do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej. Jak wynika z akt sprawy, Skarżąca podlega obligatoryjnemu wpisowi do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, natomiast wpisowi do rejestru przedsiębiorców podlega jedynie wówczas, gdy oprócz działalności statutowej prowadzi także, niejako dodatkowo, działalność gospodarczą.

Zgodnie z art. 42 ust. 3a pkt 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2021 r., poz. 955) dane uzupełniające, zamieszczane w rejestrze REGON, obejmowały w tym wypadku jedynie przeważający rodzaj działalności statutowej. Tej zaś nie można utożsamiać z przeważającą działalnością gospodarczą, do której odnosi się § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. Tak więc dane o przeważającej działalności gospodarczej Skarżącej w omawianym przypadku miały charakter drugorzędny. Nie można utożsamiać tych dwóch pojęć, które odnoszą się do zupełnie odmiennych zakresów działalności zaewidencjonowanych podmiotów. W sytuacji, w której w rejestrze przedsiębiorców ujawniony został kod przeważającej działalności gospodarczej, to w rejestrze REGON tego rodzaju dane mogą być odnotowane wyłącznie jako działalność drugorzędna. Wobec tego nie można ustalić zakresu przeważającej działalności gospodarczej stowarzyszenia na podstawie zapisów w bazie REGON.

Z uwagi na charakter wpisu, w odniesieniu do podmiotów podlegających wpisowi do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, Skarżąca nie miała zatem wpływu na ujawnienie informacji o swojej przeważającej działalności gospodarczej w rejestrze REGON. Trudno zaś przyjąć, że tego rodzaju zależność, dualizm prowadzonej działalności, mógłby stać za wyłączeniem takich podmiotów, jak chociażby stowarzyszenia prowadzące działalność gospodarczą, z kategorii podmiotów uprawnionych do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. Tego rodzaju zamiaru prawodawcy nie sposób bowiem wyprowadzić z przepisów § 10 ust. 1-3 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym pomoc w postaci zwolnienia ze składek została skierowana do wszystkich podmiotów, będących płatnikami, spełniającymi określone warunki jej przyznania. Poza tym stowarzyszenia prowadzące działalność gospodarczą są równoprawnymi uczestnikami obrotu gospodarczego, dlatego też ich odmiennego traktowania nie można wywieść z wyników wykładni celowościowej i funkcjonalnej wskazanych wyżej przepisów, zwłaszcza że godziłoby to w zasadę równości wobec prawa, odnoszącą się także do wszelkiego rodzaju przedsiębiorców.

Poza tym, jak to już wyżej zaznaczono, pomoc określona m.in. przepisem § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. kierowana jest do podmiotów rzeczywiście prowadzących wskazane w nich rodzaje działalności, zaś ich ustalenie w oparciu o zapisy rejestru REGON ma na celu jedynie uproszczenie postępowania w tym przedmiocie, same zaś dane kodów PKD nie mają charakteru bezwzględnie wiążącego. W takiej sytuacji, w ocenie Sądu, nie można przyjąć, że brak wpisania w rejestrze REGON tej działalności gospodarczej Skarżącej, która ma dla niej przeważający charakter, wyklucza definitywnie Stronę z ubiegania się o przyznanie zwolnienia. Przepis § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. stanowi bowiem o faktycznie prowadzonej działalności gospodarczej, jako warunku uprawniającym danego przedsiębiorcę do uzyskania pomocy, regulowanej tym przepisem. Tymczasem Organ, powołując się na brak wpisu w rejestrze REGON właściwego - przeważającego rodzaju działalności gospodarczej, wykluczył Skarżącą, wbrew § 10 ust. 2a ww. rozporządzenia, z grona podmiotów, mogących się ubiegać o zwolnienie ze składek opierając się wyłącznie na danych z rejestru REGON.

Jak wskazuje się w orzecznictwie, § 10 ust. 3 rozporządzenia z 26 lutego 2021 r. zawiera rozwiązanie proceduralne mające na celu usprawnienie procesu przyznawania przez ZUS wsparcia płatnikom składek faktycznie prowadzącym określony rodzaj działalności, ale nie stanowi on istotnej modyfikacji procesu dowodowego obowiązującego w postępowaniu administracyjnym. Wskazać w tym miejscu należy, że co prawda dane pozyskiwane przez ZUS w trybie określonym w ustawie COVID-19 i przepisów ww. rozporządzenia mają charakter urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. (art. 43 ustawy o statystyce publicznej) i są dla organu wiążące, lecz przepisy ustawy COVID-19 nie wyłączyły stosowania w tym postępowaniu normy zawartej w art. 76 § 3 k.p.a. Oznacza to, że płatnik prowadzący rzeczywistą przeważającą działalność gospodarczą odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w przedmiotowej ustawie, może przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego. Obalenie domniemania podlegać będzie na wykazaniu, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez organ z rejestru podmiotów REGON. Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy do strony, która złożyła wniosek, inicjującej postępowanie administracyjne, zaś organ przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji nie może pominąć dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Organ powinien zatem przed wydaniem takiej decyzji powiadomić stronę o konieczności wskazania przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, czyniąc zadość zasadzie informowania (art. 9 k.p.a.).

W ocenie Sądu tak ścisłe interpretowanie przepisu, jakie przyjął Organ, może być krzywdzące dla szeregu podmiotów, którzy faktycznie i rzeczywiście prowadzili działalność uprawniającą do zwolnienia ze składek, jednakże wymaganego przepisem kodu PKD nie mieli wpisanego jako kodu "przeważającej działalności". Dlatego też, w ocenie Sądu, odejście od literalnej wykładni przepisów jest możliwe i pożądane w sytuacji, gdy jej rezultaty wypaczają założone przez prawodawcę cele i założenia ustawy. Nie można bowiem przy wykładni przepisów ustawy COVID-19 tracić z pola widzenia także tego, że ustawa ta, w tym kolejne jej nowelizacje, miała i ma na celu m.in. zwalczanie skutków, w tym społeczno-gospodarczych, COVID-19.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że wydając zaskarżoną decyzję Organ dopuścił się naruszenia nie tylko prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (§ 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r.), ale również przepisów prawa procesowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), nie odnosząc się w żaden sposób do przedmiotu rzeczywistej działalności gospodarczej Skarżącej, mającej charakter przeważający, pomimo tego, że dysponował wiedzą o jej zadeklarowaniu w tym charakterze w rejestrze przedsiębiorców KRS.

W ocenie Sądu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ nie odniósł się do powyższych okoliczności, naruszając tym samym art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W myśl art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. decyzja musi zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, na które składają się w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie decyzji powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację zasady przekonywania, o której mowa w art. 11 k.p.a. Jednocześnie uzasadnienie powinno umożliwić sądowi administracyjnemu sprawdzenie prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia. Wszelkie okoliczności i zarzuty strony, a zwłaszcza te, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, muszą być rzetelnie omówione i wnikliwie przeanalizowane przez organ rozpatrujący sprawę. Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ ograniczył się do podania kodu uwidocznionego w rejestrze REGON, na dzień 30 listopada 2020 r., i wskazania, że kod ten nie figuruje na liście wskazanych branż, które mogą korzystać ze zwolnienia, co w świetle okoliczności podnoszonych przez Skarżącą uznać należy za niewystarczające.

Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu Organ, zgodnie z warunkami zwolnienia ze składek, o których mowa w § 10 ust. 2a rozporządzenia z 26 lutego 2021 r., ustali kod przeważającej działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącą - na podstawie wszelkich dopuszczalnych i zdatnych do ustalenia tego rodzaju okoliczności środków dowodowych.

Ponadto wyrok zawiera rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, które Sąd, zgodnie z art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 P.p.s.a., zasądził od Organu na rzecz Skarżącej.[pic]

Źródło: CBOSA (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych) ↗, pobrane 4.10.2026. Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła. Wiążący jest tekst u wydawcy. Dane osobowe w dokumencie albo błąd? Napisz: zgłoś błąd; dane osobowe zakryjemy w ciągu 7 dni.

Zapytaj o swoją sytuację

5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.