Uzasadnienie
Pismem z dnia 27 października 2022 r. Gmina Miasta [...] wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że organ I instancji nie ma legitymacji skargowej na postanowienie organu odwoławczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - dalej w skrócie: "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Natomiast zgodnie z art. 50 § 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej (lub postanowienia), wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. Jednostka samorządu terytorialnego nie ma w takim postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych (zob. w szczególności uchwałę 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2003 r., I OPS 1/03, podobnie np. w postanowieniach: WSA w Poznaniu z dnia 9 października 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 900/18, WSA w Rzeszowie z dnia 8 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 1392/17, WSA w Krakowie z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1290/16, WSA w Warszawie z dnia 3 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 107/14).
Dopuszczenie możliwości złożenia skargi do sądu administracyjnego przez organ I instancji doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie. Postępowanie sądowoadministracyjne nie może zaś służyć rozstrzyganiu sporów na tle odmiennych poglądów pomiędzy organami różnych szczebli.
W niniejszej sprawie oznacza to, że Prezydent Miasta [...] działający w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jako organ I instancji w sprawie zajęcia stanowiska wierzyciela w zakresie złożonych zarzutów, nie może kwestionować postanowienia wydanego w tej samej sprawie przez organ wyższego stopnia, tj. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku.
Powierzenie więc organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie aktu administracyjnego uniemożliwia dochodzenie przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, bądź sądowoadministracyjnego. Organ administracji, który występował w sprawie na pierwszym jej etapie, nie może się domagać takich uprawnień, jakie ustawodawca przyznał podmiotom prawa w celu zapewnienia im ochrony przed ewentualnym bezprawnym działaniem administracji.
W świetle powyższego skarga wniesiona przez organ, który wydał decyzję lub postanowienie w pierwszej instancji, a więc organ niemający z zasady legitymacji skargowej, podlega odrzuceniu. Podkreślić należy, że charakterystyczną cechą postępowania sądowoadministracyjnego jest jego kontradyktoryjność. Spór przed sądem prowadzony jest przez dwa podmioty: podmiot żądający udzielania ochrony prawnej, również prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka czy organizację społeczną (stronę skarżącą) i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszenia żądania udzielenia ochrony prawnej. Ukształtowana w ten sposób struktura postępowania sądowoadministracyjnego determinuje krąg podmiotów, którym przepisy procesowe mogą przyznać prawo do jego uruchomienia. Nie może zostać ono uruchomione z urzędu, jak też w drodze złożenia skargi przez organ administracji publicznej, którego działanie ma być przedmiotem oceny z punktu widzenia zgodności z prawem, ani żaden inny organ pozostający w strukturze organizacyjnej administracji publicznej (por. postanowienia NSA: z dnia 20 kwietnia 2012 r. sygn. II FSK 527/12; z dnia 8 listopada 2016 r., sygn. II OSK 2550/16).
W tym stanie rzeczy Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
O zwrocie wpisu Sąd orzekł w pkt 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.