Uzasadnienie
Pismem z dnia 6 września 2022 r. A. M. zgłosił wniosek o wyłączenie sędziego NSA Sławomira Kozika od orzekania w sprawie o sygnaturze akt I SA/Gd 298/20.
Uzasadniając wniosek skarżący podniósł, że ww. sędzia nadużywa przepisów, co powoduje uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.
Ze znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia sędziego NSA Sławomira Kozika wynika, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") uzasadniające wyłączenie jego od udziału w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
W świetle art. 18 i art. 19 p.p.s.a. wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, na żądanie sędziego lub na wniosek strony.
Przepis art. 18 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
- 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
- 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
- 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
- 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
- 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
- 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
- 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy.
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., w art. 19 p.p.s.a. wymienia się tzw. względne przesłanki wyłączenia. W świetle tej regulacji sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a. obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach.
Badając wniosek skarżącego w świetle art. 19 p.p.s.a. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności sędziego NSA Sławomira Kozika.
W orzecznictwie sądowym wskazuje się (zob. w tej materii m.in.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2014 r.; sygn. akt I OZ 138/14, publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl), że obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia spoczywa na stronie wnioskującej o wyłączenie sędziego. Powinny to być takie przyczyny, które pozostają w związku przyczynowym między ich wystąpieniem, a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, że w danych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny.
Przepis art. 19 p.p.s.a. nie może być zaś zastosowany w sytuacji, gdy strona w złożonym wniosku nie wskaże jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności określonego sędziego (a tak jest w rozpatrywanym przypadku), jak również w przypadku powołania przyczyny abstrakcyjnej, która w przekonaniu wnioskodawcy daje podstawę do wyłączenia. Innymi słowy, dla oceny zasadności złożonego wniosku nie może mieć znaczenia wyłącznie subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy. Konieczne jest bowiem wskazanie konkretnych, poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziego.
W realiach rozpatrywanego przypadku taka sytuacja nie zachodzi. Skarżący podnosi bowiem bardzo ogólne argumenty.
Wskazać ponadto należy, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie sędziego złożone na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, jeżeli sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 tej ustawy, dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości - a tak jest w rozpatrywanym przypadku - to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. w tej materii m.in.: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OZ 89/13 oraz z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II OZ 541/12 – publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a.