Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 25 maja 2022 r., wydanym w trybie uproszczonym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę wniesioną przez L. W. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 5 listopada 2021 r. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną.
Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2022 r. tut. Sąd, działając na podstawie art. 141 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", odmówił sporządzenia uzasadnienie ww. wyroku, albowiem uznał, że odpis sentencji wyroku doręczono Skarżącemu w dniu 30 maja 2022 r., natomiast Skarżący wniósł o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku pismem nadanym w Urzędzie Pocztowym w dniu 9 czerwca 2022 r., a zatem z uchybieniem terminu.
Pismem z dnia 8 lipca 2022 r. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 27 czerwca 2022 r. i jednocześnie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że odpis sentencji wyroku oddalającego skargę został doręczony w dniu 30 maja 2022 r. innej osobie, która mieszka w okolicy Skarżącego, a osoba ta przekazała Skarżącemu ww. pismo dopiero w dniu 2 czerwca 2022 r., a zatem składając wniosek o sporządzenie wyroku w dniu 9 czerwca 2022 r. Skarżący, w jego ocenie, uczynił to w terminie 7 dni od dnia odbioru pisma.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a., w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku.
Jak wynika z akt sprawy odpis sentencji wyroku z dnia 25 maja 2022 r. oddalającego skargę, doręczony został Skarżącemu w dniu 30 maja 2022 r., co potwierdza stosowna adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, które jest dokumentem urzędowym. W związku z powyższym, siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie wyroku z uzasadnieniem, upływał z dniem 6 czerwca 2022 r. Skarżący wystąpił z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku dopiero w dniu 9 czerwca 2021 r.
Stosownie do art. 86 i art. 87 p.p.s.a. uchybiony termin można przywrócić, jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek taki zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, równocześnie ze złożeniem wniosku strona dokona czynności, dla której określony był termin, we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane przesłanki były spełnione łącznie, w przeciwnym razie następuje odmowa przywrócenia terminu, bądź też, w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego, odrzucenie.
Przywrócenie terminu następuje jedynie, gdy strona uprawdopodobni, że nie dokonała czynności bez własnej winy. Natomiast zgodnie z ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwem, o braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała ona należytej staranności (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 roku, V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059, wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 roku, II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340).
Kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (zob. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012 r., II OZ 179/12, LEX nr 1138241).
Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą.
W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (wyr. NSA z dnia 4 czerwca 2002 roku, II SA/Ka 1977/00, niepublikowany).
W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu nie można uznać, że Skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia wniosku, a tym samym dochowanie należytej staranności.
Należy przede wszystkim podkreślić, że zgodnie z oświadczeniem zawartym we wniosku o przywrócenie terminu, Skarżący nie dopilnował terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd zwrócił uwagę, że zgodnie z tym oświadczeniem, Skarżący dowiedział się o ogłoszeniu wyroku w dniu 2 czerwca 2022 r., w momencie gdy osoba mieszkająca w okolicy Skarżącego, przekazała mu kierowaną do niego korespondencję, a zatem Skarżący należycie dbający o swoje interesy powinien przede wszystkim ustalić w jakiej dacie osoba ta podjęła korespondencję.
Sąd nie dał wiary twierdzeniom Skarżącego, że korespondencję sądową z dnia 26 maja 2022 r. podjęła "osoba mieszkająca w okolicy Skarżącego", albowiem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, który jak już wspomniano jest dokumentem urzędowym, potwierdzającym zawartą w nim informację, bezsprzecznie widnieje podpis Skarżącego, który jest tożsamy z podpisem złożonym na innych ZPO, czy na zażaleniu z dnia 8 lipca 2022 r. A zatem nie jest prawdopodobne, że pomimo pokwitowania odbioru przesyłki sądowej przez Skarżącego własnoręcznym podpisem, przesyłka ta trafiła w ręce innej osoby.
Chronologia zdarzeń wskazuje również, że nawet gdyby dać wiarę twierdzeniom Skarżącego, że przesyłkę pocztową podjął w dniu 2 czerwca 2022 r. (czemu jednak przeczy adnotacja na ZPO), to mógł złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia w terminie, jednakże uczynił to dopiero 7. dnia od momentu rzekomego podjęcia pisma od sąsiada, bez upewnienia się kiedy sąsiad korespondencję z Sądu odebrał. Powyższe zdaniem Sądu świadczy o niedochowaniu przez stronę należytej staranności. Skarżący w żaden sposób nie wyjaśnił, co legło u podstaw tego zaniechania.
Podkreślić należy, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonywający zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem Sądu przywołane we wniosku okoliczności dotyczące odbioru pisma przez osobę niepowołaną nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione. Sąd stanął na stanowisku, że twierdzenia Skarżącego w tym zakresie są gołosłowne, niepotwierdzone w żaden sposób np. oświadczeniem sąsiada, czy tez doręczyciela.
Skarżący nie wykazał również, że do (ewentualnego) nieprawidłowego doręczenia przesyłki sądowej doszło z winy pracownika poczty.
Powyższe zdaniem Sądu bezsprzecznie świadczy o tym, że Skarżący – pomimo posiadania wiedzy o biegu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie dokonał tej czynności w terminie.
Zdaniem Sądu przytoczone przez stronę skarżącą okoliczności nie dają podstaw do stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Na uwagę zasługuje fakt, że Skarżący nie wskazał żadnej wiarygodnej okoliczności, która uniemożliwiła mu złożenia przedmiotowego wniosku. Przeciwnie, Skarżący sam wskazał, że o ogłoszeniu wyroku dowiedział się w dniu, w którym możliwie jeszcze było terminowe złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, przy czym winę pojmuje się w sposób obiektywny – wymagając od strony należytej staranności. Należyta staranność w prowadzeniu spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych.
W ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że Skarżący nie był w stanie złożyć w terminie przedmiotowego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
W związku z tym uznać należało, że strona skarżąca nie dochowała należytej staranności oraz nie uprawdopodobniła braku winy w niedopełnieniu obowiązku.
Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności w ocenie Sądu nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 p.p.s.a., tzn. strona skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.