Uzasadnienie
W zażaleniach na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 listopada 2014 r. oddalającego wniosek o zawieszenie postępowania oraz z dnia 14 stycznia 2015 r. odrzucającego zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 27 listopada 2014 r., pełnomocnik skarżącej zwrócił się o przyznanie Spółce prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisów sądowych od wniesionych zażaleń.
W dniu 22 stycznia 2015 r. i 11 lutego 2015 r. doręczono pełnomocnikowi Spółki wezwania do złożenia wniosków o przyznania prawa pomocy na urzędowych formularzach PPPr w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosków bez rozpoznania. Wyznaczone terminy upłynęły bezskutecznie z dniem 9 lutego 2015 r. i z dniem 18 lutego 2015 r.
W związku z powyższym referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 4 marca 2015 r. pozostawił wnioski skarżącej bez rozpoznania.
Od powyższego zarządzenia pełnomocnik strony wniósł sprzeciw, podnosząc że Spółka nie może złożyć oświadczenia na druku PPPr bowiem nie posiada organu uprawnionego do złożenia takiego oświadczenia. Pełnomocnik procesowy nie ma wiedzy o stanie spraw majątkowych Spółki bowiem ich nie prowadzi i nie jest w stanie złożyć tego rodzaju oświadczenia. Z treści aktualnego wydruku KRS wynika, że Spółka nie posiada zarządu. Brak też innych organów Spółki, które byłyby uprawnione do złożenia oświadczenia na formularzu PPPr.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej jako "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, w sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu jako podstawowego standardu państwa prawnego. Celem tej instytucji jest zapewnienie dostępu do sądu administracyjnego osobom, którym brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia.
Należy jednak podkreślić, że procedura ta jest sformalizowana. Zgodnie bowiem z art. 252 § 2 P.p.s.a. wniosek (o przyznanie prawa pomocy) składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Rozporządzeniem z dnia 16 grudnia 2003 r. Rada Ministrów określiła wzór i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245).
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 P.p.s.a.).
Przytoczone powyżej przepisy są restrykcyjne, nie pozostawiają sądowi administracyjnemu żadnej swobody czy też możliwości odstępstwa od ustalonej przez prawodawcę procedury w powyższym zakresie.
W rozpatrywanej sprawie skarżąca pomimo doręczenia jej pełnomocnikowi urzędowego formularza PPPr celem jego wypełnienia nie uczyniła tego.
Złożenie przez stronę wypełnionego formularza PPPr uruchomiłoby procedurę o przyznanie prawa pomocy, której efektem mogłoby być zwolnienie od kosztów sądowych, o co wnosiła skarżąca. Jednakże, aby tak się stało, wniosek o przyznanie prawa pomocy musi przybrać formę określoną przepisami ww. rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r., co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Podkreślić należy, że strona została pouczona o skutkach niezłożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na prawidłowo wypełnionym formularzu PPPr, a zatem miała wiedzę, że wniosek zostanie pozostawiony bez rozpoznania, jeżeli nie zostanie wykonane zobowiązanie do usunięcia jego braków formalnych.
Odnosząc się do treści sprzeciwu jakoby Spółka nie mogła złożyć oświadczenia na druku PPPr bowiem nie posiada zarządu, wskazać należy, że jak wynika ze złożonych przez pełnomocnika strony odpisów z Krajowego Rejestru Sądowego (stan na dzień 9 lipca 2014 r., 30 września 2014 r. i 16 marca 2015 r.) Spółka posiada dwóch prokurentów samoistnych w osobie M. L. i P. L. (rubryka 3). Zgodnie z art. 205 § 3 oraz 373 § 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1030) przepisy dotyczące reprezentacji spółki handlowej zawarte w jej umowie albo statucie nie wyłączają ustanowienia prokury jednoosobowej lub łącznej i nie ograniczają praw prokurentów wynikających z przepisów o prokurze zawartych w Kodeksie Cywilnym (obejmujących m.in. umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, jakie są związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa – art. 1091 § 1 K.c.). Okoliczność odwołania (czy też braku zarządu) nie jest przesłanką wygaśnięcia prokury, gdyż ta wygasa wskutek wykreślenia przedsiębiorcy z rejestru, a także ogłoszenia upadłości, otwarcia likwidacji, przekształcenia przedsiębiorcy oraz śmierci prokurenta (art. 1097 § 2 i § 3 K.c.). Z akt sprawy nie wynika natomiast aby ww. prokurenci zostali odwołani lub prokura wygasła.
W tym miejscu ponadto wskazania wymaga, że w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2010 r. sygn. akt I OPS 11/09, pełnomocnik może podpisać w imieniu strony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (a więc może go także wypełnić).
W związku z powyższym Sąd uznał za niezasadne argumenty pełnomocnika strony, sprowadzające się de facto do stwierdzenia, że brak jest osób upoważnionych do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPPr.
Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 257 w zw. z art. 260 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.