Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 10 grudnia 1996 r. (...) Izba Skarbowa w G. uchyliła decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego w G. z dnia 24 października 1995 r. (...) określającą wysokość zobowiązania Jana Z. w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą w ramach "B.D.E.iP." w G. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1993 rok w (...) i orzekając merytorycznie określiła wysokość podatku na kwotę (...) od dochodu w kwocie (...).
Określając wysokość należnego zobowiązania organ podatkowy pierwszej instancji dokonał korekty wykazanych przez podatnika kosztów uzyskania przychodu w ten sposób, że nie uznał za te koszty poniesionych wydatków na łączną kwotę (...).
W rozpatrzeniu odwołania Izba z zakwestionowanej powyższej kwoty uznała jako koszty uzyskania przychodu wydatki (...) przeznaczone na zakup wyposażenia do biura, (...) przeznaczone na zakup odzieży służbowej dla pracowników oraz (...) przeznaczonych na zakup Encyklopedii, i w tym zakresie dokonała odpowiedniej korekty uzyskanego dochodu i wysokości należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1993 r. Jednocześnie Izba nie uwzględniła jako koszty uzyskania przychodów wykazanych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów następujących wydatków:
1/ (...) związanych z dwukrotnym wyjazdem do Włoch pracownicy podatnika I.W. w ramach wycieczki zorganizowanej przez Biuro Turystyczne "O." w G. z uwagi na brak związku przyczynowego między tym wydatkiem a uzyskanym przychodem, 2/ (...) będących sumą kosztów delegacji pracownika do N. z uwagi na brak związku przyczynowego między tymi wydatkami a uzyskanym przychodem, 3/ (...) dotyczących reprezentacji wobec braku właściwego udokumentowania tych wydatków, 4/ (...) dotyczącego zakupu paliwa wobec braku właściwego udokumentowania, 5/ (...) dotyczącego zakupu kosmetyków wobec braku właściwego udokumentowania, 6/ (...) na zakup biletu lotniczego dla syna podatnika wobec braku związku przyczynowego między tym wydatkiem a prowadzoną działalnością oraz z uwagi na niewłaściwe udokumentowanie tego wydatku paragonem, 7/ (...) przeznaczonych na zakup książek wobec braku związku przyczynowego między tymi wydatkami a uzyskanym przychodem, 8/ (...) przeznaczonych na zakup portfela, albowiem był to wydatek o charakterze osobistym, 9/ (...) z tytułu usług transportowych świadczonych przez właściciela taksówki osobowej Mirosława F. z uwagi na niewłaściwe udokumentowanie tych wydatków ogólnikowymi rachunkami zbiorczymi za okresy kilkumiesięczne, co uniemożliwiło możliwość weryfikacji czy wydatki z tego tytułu pozostawały w związku przyczynowym z prowadzoną działalnością.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Jan Z. zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /t.j. Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./ wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu podkreślono, iż zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 22 ust. 1 cytowanej ustawy kosztami uzyskania przychodów są wszystkie koszty poniesione w celu uzyskania przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.
Skoro zatem organy podatkowe przy poszczególnych wydatkach nie zakwestionowały, że został naruszony przepis art. 23, to każdy wydatek poniesiony w związku z prowadzoną działalnością jest kosztem uzyskania przychodu, przy czym o tym jakie koszty i w jakiej wysokości mają zostać poniesione decyduje podatnik jako prowadzący na własną rzecz i ryzyko działalność gospodarczą a nie urzędnicy organów podatkowych. Skoro zatem w ocenie podatnika wszystkie zakwestionowane wydatki pozostały w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą i z ekonomicznego punktu widzenia były uzasadnione, to winny być uznane za koszty uzyskania przychodu. W odniesieniu do poszczególnych zakwestionowanych wydatków skarżący stwierdził, co następuje:
Wyjazd pracownicy do Włoch był niezbędny z tego powodu, że przyczyniał się do nawiązania kontaktów z kontrahentami zagranicznymi oraz podnosił jej stan wiedzy i doświadczenia.
Wydatki poniesione na koszty delegacji pracownicy do Browaru w N. związane były z rozmowami związanymi z ewentualnym rozeznaniem możliwości udziału firmy w procesie prywatyzacji tegoż zakładu.
Wydatki z tytułu usług transportowych były konieczne z uwagi na specyfikę świadczonych usług i dotyczyły wyjazdu pracowników w sprawach pilnych i nagłych, wyjazdów do miejscowości gdzie nie było połączenia kolejowego jak również związanych z przywozem kontrahentów z lotniska czy hotelu, a nadto były to wydatki związane z pilnymi zakupami różnych materiałów zaopatrzeniowych, które na zlecenie dokonywał właściciel taksówki.
Pozostałe wydatki w ocenie skarżącego mieściły się w swoim charakterze w wydatkach reprezentacyjnych i były udokumentowane właściwie, stosownie do rodzaju zakupionych towarów jak i okoliczności ich zakupu.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargę należało uznać za nieuzasadnioną.
W ocenie Sądu organy podatkowe w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy zebrały materiał dowodowy, który następnie bez przekroczenia ustawowych granic poddały rzetelnej analizie i ocenie wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski.
Zgodnie z utrwalonym już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem, możliwość zaliczenia konkretnego wydatku do kategorii kosztów uzyskania przychodu prowadzonej działalności gospodarczej uzależniona jest od osiągnięcia przychodu, istnienia bezpośredniego związku przyczynowego między tym wydatkiem, a uzyskanym przychodem oraz od właściwego udokumentowania tego wydatku, przy czym przesłanki te muszą zostać spełnione łącznie /por. wyroki NSA z dnia: 3 listopada 1992 r. SA/Po 1393/92 - ONSA 1993 Nr 4 poz. 101, 29 listopada 1994 r. SA/Wr 1242/94 - ONSA 1996 Nr 1 poz. 11, 27 kwietnia 1995 r. SA/Sz 158/95/.
Ciężar dowodu co do wykazania istnienia związku przyczynowego między konkretnym wydatkiem a uzyskanym przychodem obciąża podatnika.
Z materiałów sprawy nie wynika, aby skarżący w sposób przekonywujący wykazał, że związek taki zachodzi w odniesieniu do wydatków związanych z turystycznym wyjazdem pracownicy do Włoch, wydatków związanych z zakupem książek o tematyce niezwiązanej z prowadzoną działalnością. Podobnie trudno mówić o istnieniu takiego związku w odniesieniu do kosztów poniesionych na delegację pracownika do N. w sytuacji, kiedy skarżący nie uczestniczył w prywatyzacji tego zakładu zaś w toku prowadzonego postępowania podatkowego nie wykazał żadnych pozytywnych efektów związanych z pobytem pracownika w N. w postaci chociażby projektu opinii, czy projektu oferty prywatyzacyjnej.
Sprzeczne pisemne wyjaśnienia w tej mierze złożone przez dyrektora Romana P. zostały poddane ocenie przez organy podatkowe i oceny tej w okolicznościach sprawy nie można uznać za ocenę dowolną.
Również zasadnie, zdaniem Sądu, organy podatkowe nie uznały za koszty uzyskania przychodu wydatków z tytułu usług transportowych, albowiem przy braku umowy o świadczenie takich usług, co mogłoby uzasadniać ich miesięczne rozliczenie, były one niewłaściwie dokumentowane rachunkami zbiorczymi, z których nie wynikały zarówno daty świadczonych poszczególnych usług, jak i wysokość należności z tego tytułu, jak i cel czy osoba, na rzecz której zostały świadczone.
Oczywiste błędy związane z udokumentowaniem wydatków na zakup paliwa oraz wydatków o charakterze reprezentacyjnym, polegające na braku wyszczególnienia osoby dokonującej zakupu, czy rodzaju zakupionych towarów dawały organom podatkowym uzasadnioną podstawę do odmowy zaliczenia tych wydatków z tej tylko przyczyny do kosztów uzyskania przychodu.
Mając powyższe na uwadze i uznając, że zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy Sąd na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę jako nieuzasadnioną oddalił.