Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej: Naczelnik US) wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku E. J. (dalej: zobowiązany lub skarżący) na podstawie wystawionego przez wierzyciela - Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. (dalej: wierzyciel) - tytułu wykonawczego z dnia 04.02.2020r., obejmującego należności z tytułu opłaty abonamentowej za okres od 01/2015 do 10/2019.
Na podstawie ww. tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 18.02.2020r. dokonał zajęcia wierzytelności zobowiązanego z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w |Bank S.A. Ww. zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu w dniu 24.02.2019r.
Pismem z dnia 28.02.2020r. zobowiązany zgłosił w terminie ustawowo przewidzianym zarzut z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. tj. nieistnienie obowiązku.
W związku z powyższym Naczelnik US pismem z dnia 04.03.2020r. przekazał wierzycielowi zgłoszony zarzut, celem zajęcia stanowiska zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. Natomiast postanowieniem z tego samego dnia zawiesił postępowanie egzekucyjne oraz zawiadomił Bank o wstrzymaniu realizacji zajęcia.
Postanowieniem z dnia 30.04.2020r. (utrzymanym w mocy postanowieniem z dnia 8.07.2020r.) wierzyciel uznał zgłoszony zarzut za nieuzasadniony.
Po uwzględnieniu ww. stanowiska wierzyciela, Naczelnik US postanowieniem z dnia 16.07.2020r. uznał za niezasadny wniesiony pismem z dnia 28.02.2020r. przez zobowiązanego zarzut nieistnienia obowiązku.
W zażaleniu na powyższe postanowienie zobowiązany wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i uznanie zarzutu za zasadny oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego, tym samym podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: Dyrektor IAS) postanowieniem z dnia 18.08.2020 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, albowiem w opinii organu odwoławczego, organ egzekucyjny podjął trafne rozstrzygnięcie w przedmiocie zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku objętego ww. tytułem wykonawczym.
Na wstępie Dyrektor IAS zauważył, że z dniem 30.07.2020r. weszła w życie nowelizacja u.p.e.a. która m.in. zmienia sposób wnoszenia i rozpoznawania środka zaskarżenia w postaci zarzutów. Zgodnie z przepisami przejściowymi zamieszczonymi w art. 13 ustawy z dnia 11.09.2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019r. poz. 2070) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a. i niezakończonych przed dniem 30.07.2020r. stosuje się przepisy dotychczasowe.
Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie zarówno organ egzekucyjny - Naczelnik US jak i organ odwoławczy są związani w odniesieniu do zarzutów z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. stanowiskiem wierzyciela. Związanie oznacza, że nie można orzec inaczej niż wierzyciel postanowił. Dokonana przez wierzyciela ocena, jako wiążąca, stała się podstawą do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o niezasadności zarzutu, a następnie postanowienia organu odwoławczego, utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, w zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku. Wierzyciel zajął stanowisko w zakresie ww. zarzutu w ostatecznym postanowieniu z dnia 30.04.2020r. (utrzymanym w mocy postanowieniem z dnia 08.07.2020r.), uznając zarzut za nieuzasadniony. Zdaniem wierzyciela obowiązek rejestracji i uiszczania opłat za używanie odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych wynika wprost z ustawy o opłatach abonamentowych z dnia 21 kwietnia 2005r.
Wniesiony zarzut nieistnienia obowiązku wynikającego z ww. tytułu wykonawczego, w opinii wierzyciela, nie znajduje uzasadnienia, gdyż jak wynika wprost z akt sprawy pod adresem: ul. [...] zgłoszony został na ww. zobowiązanego odbiornik radiofoniczny/telewizyjny. W momencie wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (Dz. U. nr 187 z 2007r., poz. 1342) został zobowiązanemu przyporządkowany indywidualny numer identyfikacyjny abonenta 06909035, o czym abonent został poinformowany zawiadomieniem z dnia 11.07.2008r.
Odnosząc się do zmiany miejsca zamieszkania abonenta (od kilkunastu lat) i braku posiadania odbiornika od 2014r. wierzyciel stwierdził, że rejestracja odbiorników przypisana jest do abonenta, a nie do adresu. W przypadku zmiany miejsca zamieszkania użytkownik odbiorników zobowiązany jest zgłosić ten fakt i po zaktualizowaniu danych adresowych kontynuować opłaty abonamentowe. Jeżeli w nowym miejscu zamieszkania użytkownik nie posiada odbiorników zobowiązany jest dopełnić w placówce pocztowej formalności związane z wyrejestrowaniem odbiorników. Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (Dz. U. z 2013r., poz. 1676) nałożony został na abonenta jednoznaczny obowiązek niezwłocznego powiadamiania właściwej placówki pocztowej o zmianie nazwiska, nazwy firmy, miejsca zamieszkania, siedziby, miejsca używania odbiorników, zagubienia lub zniszczenia dowodu rejestracji, czy o fakcie zaprzestania używania odbiorników.
Wyłącznie podjęcie przez abonenta działań zmierzających do wyrejestrowania odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego może doprowadzić do ustania obowiązku uiszczania opłat abonamentowych. Jeżeli abonent nie dokona skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiornika, to nadal zobowiązany jest do uiszczania opłat abonamentowych. Wywiązanie się z ustawowego obowiązku rejestracji ww. odbiorników, wnoszenia opłat abonamentowych oraz zgłaszania w placówce pocztowej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, należy do obowiązków abonenta. Tym samym obowiązek uiszczania przedmiotowych opłat przypisany jest do osób a nie do adresu rejestracji.
Zatem wskazana przez abonenta argumentacja o zmianie adresu czy też utylizacji zarejestrowanego odbiornika telewizyjnego nie zwalnia go z obowiązku uiszczania opłat abonamentowych, w przypadku gdy abonent nie dopełnił obowiązku wynikającego z ww. rozporządzenia. Abonent nie przedłożył również dowodu, który mógłby potwierdzić dokonanie wyrejestrowania przedmiotowego odbiornika.
W związku z powyższym, Dyrektor IAS nie znalazł uzasadnienia w kwestii nieistnienia obowiązku wynikającego z wystawionego przez wierzyciela tytułu wykonawczego. W opinii organu odwoławczego, wierzyciel dokonując analizy całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału jednoznacznie stwierdził, że nie zaistniały przesłanki wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a., których wystąpienie powoduje, że wierzyciel posiada podstawę prawną do wystąpienia z wnioskiem do organu egzekucyjnego o umorzenie postępowania egzekucyjnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie Skarżący, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez: utrzymanie w mocy przez organ II instancji decyzji organu I instancji, podczas gdy decyzję tę należało zmienić;
- - art. 33 § 1 ust. 1 u.p.e.a. w zw. z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez uznanie, iż obowiązek zobowiązanego istnieje z uwagi na niewyrejestrowanie odbiornika, podczas gdy jak wynika z ustawy opłaty abonamentowe pobiera się jedynie za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych, a zobowiązany przedstawił dowód, iż od 14 maja 2014 r. nie posiada zarejestrowanego odbiornika, a zatem nie może go używać.
naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- - art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez ich błędną interpretację skutkującą przyjęciem, iż jedynie wyrejestrowanie odbiornika zwalnia z obowiązku uiszczania opłat abonamentowych, podczas gdy opłaty abonamentowe pobiera się jedynie za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych, a zatem wystarczające jest wykazanie, że obowiązany nie używał odbiornika bądź był on niezdatny do użytku, wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego oraz poprzedzającego postanowienia Naczelnika US z dnia 16 lipca 2020 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że Naczelnik US na wniosek wierzyciela prowadzi egzekucję z tytułu nieuiszczonych opłat abonamentowych za używanie odbiornika w okresie od 1 stycznia 2015 r. do 31 października 2019 r. Jako adres zamieszkania zobowiązanego wskazano ul. [...].
Skarżący podaje, że nie mieszka pod ww. adresem już od kilkunastu lat, a miejscem jego zamieszkania jest ul. [...].
Ponadto Skarżący nie posiada już zarejestrowanego w 2008 r. odbiornika. Przeciętny czas żywotności odbiornika telewizyjnego wynosi ok. 5 lat do 7 lat. Odbiornik zobowiązanego uległ uszkodzeniu już w 2014 r. i od tego czasu uniemożliwiał odbiór programów, a co za tym idzie używanie odbiornika. W tej sytuacji skarżący został zmuszony do zutylizowania odbiornika i obecnie nie jest już w jego posiadaniu, na co przedstawił stosowany dowód. Skarżący podkreśla, że stosownie do treści art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych: Za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika.
Skarżący zauważa, że nie używa odbiornika RTV, albowiem zgodnie z załączoną do akt umową kupna nr [...], skarżący w dniu 14 maja 2014 r. oddał do Punktu Skupu Złomu w P. telewizor - złom elektroniczny.
W związku z powyższym wobec utylizacji zarejestrowanego odbiornika, zdaniem skarżącego, niemożliwym było jego posiadanie, a tym bardziej używanie. W tej sytuacji wobec skarżącego nie istnieje obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej za używanie odbiornika.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu, albowiem organ egzekucyjny podjął trafne rozstrzygnięcie w przedmiocie zgłoszonego przez skarżącego zarzutu nieistnienia obowiązku objętego ww. tytułem wykonawczym.
Na wstępie Dyrektor IAS trafnie zauważył, że z dniem 30.07.2020r. weszła w życie nowelizacja u.p.e.a. która m.in. zmienia sposób wnoszenia i rozpoznawania środka zaskarżenia w postaci zarzutów. Zgodnie z przepisami przejściowymi zamieszczonymi w art. 13 ustawy z dnia 11.09.2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019r. poz. 2070) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a. i niezakończonych przed dniem 30.07.2020r. stosuje się przepisy dotychczasowe.
W przedmiotowej sprawie zarówno organ egzekucyjny - Naczelnik US jak i organ odwoławczy są związani w odniesieniu do zarzutów z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. ostatecznym stanowiskiem wierzyciela. Związanie oznacza, że nie można orzec inaczej niż wierzyciel postanowił. Dokonana przez wierzyciela ocena, jako wiążąca, stała się podstawą do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o niezasadności zarzutu, a następnie postanowienia organu odwoławczego, utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, w zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku. Wierzyciel zajął stanowisko w zakresie ww. zarzutu w ostatecznym postanowieniu z dnia 30.04.2020r. (utrzymanym w mocy postanowieniem z dnia 08.07.2020r.), uznając zarzut za nieuzasadniony. Zdaniem wierzyciela obowiązek rejestracji i uiszczania opłat za używanie odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych wynika wprost z ustawy o opłatach abonamentowych z dnia 21 kwietnia 2005r.
Wniesiony zarzut nieistnienia obowiązku wynikającego z ww. tytułu wykonawczego nie znajduje uzasadnienia, gdyż jak wynika wprost z akt sprawy pod adresem: ul. [...] zgłoszony został na imię i nazwisko skarżącego odbiornik radiofoniczny/telewizyjny. W momencie wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (Dz. U. nr 187 z 2007r., poz. 1342) został przyporządkowany skarżącemu indywidualny numer identyfikacyjny abonenta [...]. O powyższym skarżący został poinformowany zawiadomieniem z dnia 11.07.2008r.
Odnosząc się do zmiany miejsca zamieszkania skarżącego (od kilkunastu lat) i braku posiadania odbiornika od 2014r. wierzyciel stwierdził, że rejestracja odbiorników przypisana jest do abonenta, a nie do adresu. W przypadku zmiany miejsca zamieszkania użytkownik odbiorników zobowiązany jest zgłosić ten fakt i po zaktualizowaniu danych adresowych kontynuować opłaty abonamentowe. Jeżeli w nowym miejscu zamieszkania użytkownik nie posiada odbiorników zobowiązany jest dopełnić w placówce pocztowej formalności związane z wyrejestrowaniem odbiorników. Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (Dz. U. z 2013r., poz. 1676) nałożony został na abonenta jednoznaczny obowiązek niezwłocznego powiadamiania właściwej placówki pocztowej o zmianie nazwiska, nazwy firmy, miejsca zamieszkania, siedziby, miejsca używania odbiorników, zagubienia lub zniszczenia dowodu rejestracji, czy o fakcie zaprzestania używania odbiorników.
Wyłącznie podjęcie przez abonenta działań zmierzających do wyrejestrowania odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego może doprowadzić do ustania obowiązku uiszczania opłat abonamentowych. Jeżeli abonent nie dokona skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiornika, to nadal zobowiązany jest do uiszczania opłat abonamentowych. Wywiązanie się z ustawowego obowiązku rejestracji ww. odbiorników, wnoszenia opłat abonamentowych oraz zgłaszania w placówce pocztowej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, należy do obowiązków abonenta. Tym samym obowiązek uiszczania przedmiotowych opłat przypisany jest do osób a nie do adresu rejestracji.
Zatem wskazana przez skarżącego argumentacja o zmianie adresu czy też utylizacji zarejestrowanego odbiornika telewizyjnego nie zwalnia z obowiązku uiszczania opłat abonamentowych, w przypadku gdy skarżący nie dopełnił obowiązku wynikającego z ww. rozporządzenia. Skarżący nie przedłożył również dowodu, który mógłby potwierdzić dokonanie wyrejestrowania przedmiotowego odbiornika.
W związku z powyższym, organy egzekucyjne prawidłowo wywiodły, że nie znajduje uzasadnienia zarzut nieistnienia obowiązku wynikającego z wystawionego przez wierzyciela tytułu wykonawczego. Wierzyciel dokonując analizy całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału jednoznacznie stwierdził, że nie zaistniały przesłanki wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a., których wystąpienie powoduje, że wierzyciel posiada podstawę prawną do wystąpienia z wnioskiem do organu egzekucyjnego o umorzenie postępowania egzekucyjnego.
W konsekwencji Sąd stwierdzając, że zaskarżone do Sądu postanowienie jest prawidłowe, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w wyroku.