Uzasadnienie
Pismem z dnia 16 sierpnia 2022 r. A.W. (dalej: "skarżący") wniósł skargę na rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 8 sierpnia 2022 r., którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 27 grudnia 2018 r. w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od października 2015 r. do sierpnia 2016 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ze względu na niewyczerpanie przez skarżącego środków zaskarżenia. Wyjaśnił, że kwestionowana przez skarżącego decyzja została wydana w pierwszej instancji. Skarżący nie zastosował się do doręczonego mu pouczenia o prawie wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "p.p.s.a.") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2 powyższego przepisu). Przez "wyczerpanie środków zaskarżenia" należy rozumieć sytuację, kiedy strona postępowania administracyjnego lub podmiot na prawach strony złoży jeden z wyżej wymienionych, przysługujący od danego aktu czy czynności, środek zaskarżenia. Nie ma znaczenia, czy środek zaskarżenia zostanie wniesiony przez skarżącego czy przez inny legitymowany podmiot, w wielu wypadkach bowiem dopiero rozstrzygnięcie organu odwoławczego powoduje potrzebę uruchomienia kontroli sądowej.
Wyczerpanie środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego stanowi więc przesłankę dopuszczalności skargi sensu stricto (por. H. Knysiak-Sudyka [w:] Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz. Orzecznictwo, wyd. V, Warszawa 2021, art. 52). W orzecznictwie sądowym przyjmuje się zgodnie, że zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega jedynie akt administracyjny (decyzja bądź postanowienie) ostateczny, czyli wydany w postępowaniu drugoinstancyjnym, choć oczywiście nie oznacza to, że w skardze nie można wnosić o uchylenie aktów go poprzedzających (por. postanowienie NSA z 18 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 392/11, LEX nr 1079776).
Na gruncie art. 127 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej: "O.p.") postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne. W postępowaniu podatkowym, prowadzonym w oparciu o regulacje Działu IV O.p., od decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji (art. 220 § 1 O.p.). Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ podatkowy wyższego stopnia (art. 220 § 2 O.p.). Zgodnie z art. 248 § 2 pkt 1a O.p. właściwym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest dyrektor izby administracji skarbowej, jeżeli decyzja została wydana przez naczelnika urzędu celno-skarbowego.
Ponadto zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
W przedmiotowej sprawie skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., a po jego rozpatrzeniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach odmówił wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. W pouczeniu załączonym do decyzji poinformował skarżącego, że przysługuje mu prawo do wniesienia odwołania do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w ciągu 14 dni od doręczenia rozstrzygnięcia. Skarżący w powyższym terminie wniósł skargę do tut. Sądu, domagając się uchylenia przedmiotowej decyzji. Nie złożył on odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej, ani wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, czy też wniosku o wznowienie postepowania przed organem. Ze względu na okoliczność, iż wniesienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi na decyzję organu pierwszej instancji z pominięciem etapu rozpoznania sprawy przez administracyjny organ odwoławczy należy uznać za niewyczerpanie środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 p.p.s.a., Sąd uznał przedmiotową skargę za niedopuszczalną.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.