Uzasadnienie
Wraz ze skargą na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, oznaczoną w sentencji postanowienia, A sp. z o.o. w B.(dalej jako "skarżąca") złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi nie nastąpiło z jej winy, albowiem w okresie wakacyjnym, kiedy doszło do doręczenia powyższej decyzji obowiązywała u niej przerwa technologiczna, w trakcie której pracownicy przebywają na urlopach, zaś w siedzibie przebywają jedynie osoby odbywające dyżury. Podkreśliła, że pomimo odebrania przesyłki przez recepcjonistkę i wysłania skanu decyzji pocztą elektroniczną do osoby odpowiedzialnej za sprawy dotyczące umorzenia składek wiadomość ta nie dotarła do adresata. O fakcie wydania decyzji wyznaczony pracownik dowiedział się dopiero w dniu 11 sierpnia 2016 r., a zatem już po terminie na wniesienie skargi.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Wniosek o przywrócenie terminu nie jest zasadny.
Wskazać w pierwszej kolejności należy, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Zgodnie z art. 87 § 3 P.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przy czym stosownie do art. 87 § 4 P.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Odnosząc tę regulację do rozpatrywanej sprawy, należy uznać, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym terminie siedmiodniowym. Z treści wniosku wynika bowiem, że w dniu 11 sierpnia 2016 r. przedmiotowa decyzja została przekazana osobie wyznaczonej do zajmowania się sprawami umorzeń składek na ubezpieczenie społeczne. To zatem w dniu 11 sierpnia 2016 r. ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi. Z akt sprawy wynika, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony – za pośrednictwem organu - w dniu 18 sierpnia 2016 r. a więc przed upływem terminu, o którym mowa w art. 87 P.p.s.a. Dopełniono ponadto następnie uchybionej czynności.
Zaistniała sytuacja daje zatem możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu.
W tych ramach należy podkreślić, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy jej dokonywaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Palestra 2004, nr 1, s. 225). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144).
W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00, niepubl.; por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 r., nr 23, s.1059).
Powyżej przedstawione stanowiska jednoznacznie wskazują, iż przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy.
W niniejszej sprawie skarżąca upatruje brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi w niedostarczeniu do osoby wyznaczonej wiadomości e-mail zawierającej skan zaskarżonej decyzji z nieznanych jej i niezależnych od niej przyczyn w okresie tzw. "przerw technologicznych", kiedy pracownicy, w tym administracyjni, przebywają na urlopach, zaś w siedzibie skarżącej ustanawiane są jedynie dyżury pracownicze.
Należy zatem wskazać, że skarżąca jako podmiot profesjonalny trudniący się działalnością gospodarczą na szeroką skalę miała obowiązek zorganizowania swego biura w sposób zapewniający sprawne jego funkcjonowanie, również w okresie przerw technologicznych. Rolą skarżącej było również takie opracowanie procedur obiegu informacji i korespondencji, aby w przypadku wpłynięcia decyzji ostatecznej możliwym byłoby dochowanie terminu na ewentualne wniesienie skargi do sądu administracyjnego. W ocenie Sądu nie może zostać uznane za dochowanie miernika staranności samo przesłanie osobie wyznaczonej drogą e-mail skanu przedmiotowej decyzji bez upewnienia się czy dotarł on do adresata, zwłaszcza w przypadku kierowania jej na osobisty, a nie pracowniczy adres e-mail. Nie może ujść przy tym uwadze Sądu fakt, że wnioskująca Spółka nie wskazała w jakim okresie osoba wyznaczona do zajmowania się umorzeniem składek przebywała na urlopie, jak również to, że z twierdzeń skarżącej wynika jakoby przedmiotowa decyzja była pozostawiona w recepcji skarżącej przez okres ponad miesiąca i nikt, w tym ani osoby z kierownictwa, ani osoba wyznaczona do prowadzenia tego postępowania nie wykazały zainteresowania czy przedmiotowe rozstrzygnięcie wpłynęło. Tymczasem zaniedbania pracowników skarżącej obciążają stronę i tym samym nie uzasadniają braku jej winy w uchybieniu terminowości.
Reasumując, zdaniem Sądu wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że niezachowanie terminu było wynikiem istnienia przeszkody nie do przezwyciężenia. Tym samym nie uprawdopodobnił on braku winy w niedotrzymaniu terminu do wniesienia skargi.
Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.