Uzasadnienie
W dniu [...] 2006 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęła wniesiona za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. skarga S. Ź. na postanowienie tego organu z dnia [...] r. Nr [...] wydane w przedmiocie odmowy uznania zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego.
W skardze skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż zaskarżone postanowienie nie jest postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym. Stosownie bowiem do art. 1 pkt.2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postępowanie egzekucyjne prowadzone jest przez organ egzekucyjny. Tym samym rozstrzygnięcia w formie postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym wydaje zawsze organ egzekucyjny. Natomiast organ będący wierzycielem w postępowaniu egzekucyjnym jest stroną tego postępowania. Wskazał także, iż postępowanie w sprawie stanowiska wierzyciela toczy się na podstawie i z zachowaniem norm przepisu art. 106 kpa. Dopiero ten przepis nakłada w § 3 ustawowy obowiązek działania wierzyciela z tym, że wierzyciel wydaje zamiast decyzji postanowienie (zgodnie z art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji- jako lex specialis do art. 106 § 1 kpa).
Postępowanie to toczy się zatem wprost na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a nie na podstawie delegacji określonej w art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem skarżącego zaskarżone postanowienie jest postanowieniem wydanym w postępowaniu administracyjnym rozstrzygającym sprawę co do istoty, na które zażalenie nie przysługuje zgodnie z art. 83 c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Z tego tez względu przysługuje na nie skarga na podstawie art. 3 § 2 pkt.2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nadto skarżący wskazując na treść art. 112 kpa zaznaczył, iż strona nie może ponieść konsekwencji błędnego pouczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie (z ostrożności procesowej także o jej oddalenie) podnosząc, iż na postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela, co do zgłoszonych zarzutów skarga nie przysługuje. Nie stanowi ono bowiem rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym, na które przysługiwałoby zobowiązanemu zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga jest niedopuszczalna.
W myśl art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) zwanej dalej w skrócie ppsa kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1. decyzje administracyjne;
- 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie w sprawie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4. inne niż określone w pkt. 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
- 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt. 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7. akty nadzoru na działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8. bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1-4.
Nadto w świetle art. 3 § 3 wyżej cytowanej ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Wreszcie zgodnie z art. 4 ustawy ppsa rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.
Tymczasem skarżący nie skarży żadnego z wyżej wymienionych aktów. Przedmiot jego skargi stanowi postanowienie wydane w trakcie postępowania egzekucyjnego, na które zażalenie nie przysługuje.
W myśl bowiem art. 83c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, od wydanych w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowień Zakładu w sprawie stanowiska wierzyciela zażalenie nie przysługuje. Z kolei kognicji sadów administracyjnych podlegają tylko te postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym, na które przysługuje zażalenie (art. 3 § 2 pkt.3 ppsa).
Należy także zaakcentować, co zostało potwierdzone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż organ współdziałający uczestniczy jedynie w czynnościach danego postępowania, biorąc udział w załatwieniu sprawy przez wyrażenie stanowiska w zakresie swej właściwości. Nie jest więc organem prowadzącym postępowanie w samodzielnej, odrębnej sprawie. Postępowanie przed organem współdziałającym ma bowiem w istocie swojej charakter pomocniczego stadium postępowania w sprawie załatwianej przez inny organ.
Dlatego też skargę S. Ź. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie stanowiska wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym uznano za niedopuszczalną i odrzucono na mocy art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.