Uzasadnienie
Pismem z dnia 25 listopada 2021 r. w imieniu M. Sp. z o.o. w Likwidacji (dalej: "strony skarżącej", "spółki") wniesiono do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (dalej także: "Sądu") skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, którą scharakteryzowano w sentencji niniejszego orzeczenia.
Pismo z dnia 25 listopada 2021 r. pozostawało niepodpisane, przy czym wskazano w niej, że spółka jest reprezentowana przez adwokata B.C., działającą w charakterze jej likwidatora. Wraz ze skargą nie złożono jednak dokumentu, z którego wynikałby sposób reprezentacji strony skarżącej. W ramach zarządzenia wstępnego z dnia 3 stycznia 2022 r. przyjęto zatem wyjściowo, że strona skarżąca działa w niniejszej sprawie przez swojego likwidatora w osobie B.C., a jako właściwy do korespondencji odnotowano adres spółki.
Następnie strona skarżąca została wezwania do usunięcia braków formalnych złożonego środka prawnego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez jej podpisanie, złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej (odpis z KRS) oraz podanie wartości przedmiotu zaskarżenia.
Korespondencja sądowa obejmująca rzeczone wezwanie została jednak zwrócona z uwagi na jej niepodjęcie w terminie, pomimo przeprowadzenia dwukrotnej awizacji. W związku z tym, na podstawie zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału, ponownej próby doręczenia dokonano na adres kancelarii ww. likwidatora, który ujawniono w skardze obok adresu samej spółki. Jednocześnie, pomimo zmiany adresu korespondencyjnego, z uwagi na przyjęte na ówczesnym założenie, że adwokat B.C. nie jest pełnomocnikiem strony skarżącej, lecz jej likwidatorem, adresatem doręczenia również tym razem uczyniono spółkę.
Przesyłka nadana na adres kancelarii także została zwrócona w związku z jej niepodjęciem w terminie. W konsekwencji Sąd z urzędu zbadał wpis strony skarżącej w Krajowym Rejestrze Sądowym i na tej podstawie ustalił, że od rozwiązania spółki likwidatorem strony skarżącej pozostaje R.P., natomiast adwokata B.C. nie ujawniono w rejestrze w jakiejkolwiek roli. Równocześnie adres spółki wskazany w skardze jest zgodny z treścią KRS, natomiast ujawniony w skardze adres kancelarii adwokata B.C. koresponduje z powszechnie dostępnymi informacjami zamieszczonymi w sieci Internet.
W takim stanie rzeczy, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 29 marca 2022 r. dokonano modyfikacji dotychczas przyjętych założeń, poprzez uznanie, że adwokat B.C. występuje w przedmiotowym postępowaniu w roli pełnomocnika strony skarżącej, a nie jej likwidatora. W związku z tym ponownie sformułowano wezwanie do usunięcia braków formalnych złożonego środka prawnego, czyniąc adresatem ww. pełnomocnika i rozszerzając je o sprecyzowanie, w jakim ostatecznie charakterze adwokat B.C. występuje w sprawie. Poinformowano także o dwukrotnie nieskutecznych próbach doręczenia.
Jak wynika z dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru, korespondencja sądowa adresowana do pełnomocnika strony skarżącej została odebrana osobiście przez adwokata B.C. w dniu 13 kwietnia 2022 r. Odpowiedzi na wezwanie jednak do dnia dzisiejszego jednak nie udzielono.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jeżeli natomiast pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, to art. 49 § 1 P.p.s.a. obliguje przewodniczącego do wezwania strony do jego uzupełnienia w terminie siedmiu dni. W przypadku nieuzupełnienia skargi w wyznaczonym terminie, podlega ona zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a. odrzuceniu w formie postanowienia, które może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym.
Wśród podstawowych wymogów skargi jako pisma procesowego należy wyszczególnić m. in. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, który wynika z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Ponadto art. 29 P.p.s.a. wymaga, aby przedstawiciel ustawowy lub organ osoby prawnej wykazał swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. W przypadku zaś występowania w sprawie pełnomocnika, na podstawie art. 37 § 1 P.p.s.a. in principio jest on obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Wreszcie, jak stanowi art. 215 § 1 P.p.s.a., w każdym piśmie wszczynający postępowanie sądowe w danej instancji należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty.
Biorąc pod uwagę przebieg postępowania w niniejszej sprawie, przywołania wymaga także przepis art. 70 § 1 P.p.s.a., stanowiący, że strony i ich przedstawiciele mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie miejsca zamieszkania lub siedziby oraz adresu do doręczeń, w tym adresu do doręczeń elektronicznych. W razie zaniedbania tego obowiązku, § 2 in principio przewiduje, iż pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany.
W analizowanym przypadku, w związku z niedostatkiem informacji zawartych w skardze, Sąd podjął aż trzykrotną próbę doręczenia. Dwa razy adresatem uczyniono spółkę, co pozostaje w zgodzie z treścią pisma z dnia 25 listopada 2021 r., w którym zaznaczono, iż adwokat B.C. jest likwidatorem spółki. W obu tych przypadkach przesyłki podlegały zwrotowi z uwagi na ich niepodjęcie w terminie.
Mając na uwadze ustawowy warunek zastosowania dyspozycji art. 70 § 2 P.p.s.a., Sąd z urzędu zbadał zawartość wpisów dotyczących spółki w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. W rezultacie stwierdził, że wbrew zawartej w skardze informacji adwokat B.C. nie jest likwidatorem strony skarżącej ani nie została ujawniona w KRS w jakimkolwiek innym charakterze. Konsekwencję poczynionych ustaleń stanowiło uznanie adwokata B.C. za pełnomocnika strony skarżącej i podjęcie trzeciej próby doręczenia wezwania do konwalidacji braków skargi (po ich odpowiednim przeformułowaniu i rozszerzeniu). Tym razem przesyłka została odebrana, lecz pełnomocnik strony skarżącej nie ustosunkowała się do wezwania w żaden sposób, w szczególności nie kwestionując jego treści, nie odnosząc się do zasygnalizowanych wątpliwości co do charakteru swojego udziału w niniejszej sprawie ani nie konwalidując stwierdzonych braków skargi.
Powyższe pozwala przyjąć, że przesyłkę zawierającą wezwanie skutecznie doręczono. Należy przy tym zaznaczyć, iż pierwotnego skutku doręczenia można by było się doszukiwać już po pierwszej jego próbie, wystosowanej na adres spółki zbieżny z zawartością Krajowego Rejestru Sądowego (skądinąd w dalszym ciągu nieprzedłożonego przez stronę skarżącą, pomimo ustawowego obowiązku) oraz danymi zamieszczonymi w skardze. Mając jednak na względzie dobro postępowania oraz potrzeby wynikające z konstytucyjnych postulatów urzeczywistnienia prawa do sądu, w tym szeroko rozumianego dostępu do wymiaru sprawiedliwości, Sąd nie zastosował od razu art. 70 § 2 P.p.s.a., lecz podjął w tym zakresie dodatkowe czynności. Chociaż finalnie doszło do odbioru wezwania, to jednak zidentyfikowany na obecnym etapie postępowania pełnomocnik spółki nie usunął mankamentów skargi w postaci braku podpisu, braku odpisu z KRS (którego bynajmniej nie konwalidowały podjęte przez Sąd z urzędu czynności wyjaśniające), braku wartości zaskarżenia oraz ewentualnego braku dokumentu pełnomocnictwa.
W takim stanie rzeczy skardze nie może zostać nadany bieg. Wywołuje to konieczność jej odrzucenia, co Sąd uczynił na mocy art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., dając temu wyraz w sentencji niniejszego postanowienia.