Uzasadnienie
Decyzją oznaczoną w sentencji niniejszego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji ustalającą A. Z. i P. Z. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2015 r. w kwocie [...] zł.
W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik skarżących zawarł m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek ten skierował na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do organu. W przypadku zaś jego nieuwzględnienia przez organ, powołał się również na art. 61 § 3 wspomnianej ustawy.
W uzasadnieniu wniosku podniósł, że wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić zarówno skarżących, jak i organ na zbędne koszty stanowiące zawyżoną wartość podatku od nieruchomości. Biorąc zaś pod uwagę nakład środków, jak i czas trwania postępowania, zasadne w ocenie pełnomocnika skarżących jest wstrzymanie wykonania decyzji, która może narazić skarżących na wystąpienie szkody.
Postanowieniem z dnia 7 czerwca 2016 r. organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej w skrócie "ppsa"), w razie wniesienia skargi organ, który wydał zaskarżoną decyzję lub postanowienie, może z urzędu lub na wniosek skarżącego wstrzymać ich wykonanie w całości lub w części. Stosownie jednak do art. 61 § 3 ppsa odmowa wstrzymania wykonania aktu przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu, który po przekazaniu doń skargi może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Wskazać zatem przyjdzie, że w art. 61 § 3 ppsa przewidziano stosunkowo restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Zauważyć nadto należy, że przytoczona wyżej regulacja niewątpliwie nakłada określone obowiązki nie tylko na Sąd, ale i na wnioskodawcę. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego wnioskodawca jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (zob. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby Sąd miał możliwość dokonania kontroli ich prawdziwości. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (zob. postanowienie NSA z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09).
Ponadto zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym dla uwzględnienia wniosku nie są wystarczające przekonania strony, iż wykonanie aktu wywoła szczególnie niekorzystne dla niej konsekwencje oraz uzasadniający to przekonanie wywód. Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie Sąd musi oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko. Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić do konkretnych okoliczności związanych z wykonaniem zaskarżonego aktu mogącymi wywołać znaczną szkodę, a zawarte w uzasadnieniu twierdzenia powinny znajdować odzwierciedlenie w odpowiednich dokumentach źródłowych.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że argumentacja przedstawiona przez pełnomocnika skarżących jest niewystarczająca do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu okoliczności wskazane we wniosku nie prowadzą do konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 ppsa, nie podano bowiem żadnych faktów, które mogłyby uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek potrzebnych do wstrzymania wykonania decyzji, a więc trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody.
W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżących ograniczył się bowiem do sprecyzowania żądania, podając jego bardzo lakoniczne uzasadnienie. Poprzestał mianowicie na wskazaniu, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do powstania szkody po stronie skarżących, a to z uwagi na konieczność poniesienia nakładów finansowych, jak i czas trwania postępowania. Jak zaś wyżej wyjaśniono, dla wykazania spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 ppsa nie jest wystarczającym sam wywód strony, dotyczący okoliczności uzasadniających wstrzymanie, uzasadnienie wniosku powinno bowiem odnosić się do konkretnych okoliczności, a twierdzenia wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej strony. Tymczasem z dokumentacji finansowej przedłożonej przez pełnomocnika skarżących w ramach postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wynika, że obowiązek zapłaty zobowiązania wynikającego z decyzji określającej podatek od nieruchomości na 2015 r., wyrządzi znaczną szkodę skarżącym lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki.
Wnioski takie nie wypływają przede wszystkim z zeznania o wysokości osiągniętego przez skarżącego dochodu za 2015 r. oraz z bilansu z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego sporządzonego na dzień 31 grudnia 2015 r. Analiza tych dokumentów prowadzi bowiem do wniosku, że skarżący w 2015 r. osiągnął dochód brutto w kwocie [...] zł, uzyskując przychód w kwocie [...] zł. Rzeczowe aktywa trwałe prowadzonej przez niego działalności gospodarczej przedstawiały na dzień 31 grudnia 2015 r. wartość [...] zł. Kapitał własny tej działalności wynosił w dniu 31 grudnia 2015 r. [...] zł, a zysk z działalności wyniósł na koniec 2015 r. [...] zł. Powyższe dane w zestawieniu z kwotą zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 r. wskazują, że jej uregulowanie nie wpłynie znacząco na sytuację finansową skarżących. Nie sposób zatem przyjąć, że obowiązek zapłaty zobowiązania podatkowego wyrządzi znaczną szkodę skarżącym lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki.
Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 ppsa pozwalałyby na wstrzymanie wykonania decyzji. Brak jest zatem dowodów, by przypuszczać, że wykonanie decyzji będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 ppsa. Należy w tym miejscu podkreślić, że artykuł 61 § 3 ppsa może znaleźć zastosowanie wyłącznie celem zapobieżenia szkodzie, "która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia" ani też przez "przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu" (tak postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 637/07, publ. LEX nr 356705). Chodzi zatem o takie sytuacje, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem.
Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 465/12, publ. LEX nr 1165459). W omawianej sprawie brak jest natomiast dowodów, by przypuszczać, że wykonanie decyzji będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 ppsa.
Nadto należy wyjaśnić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 640/13). Wykonanie zaskarżonej decyzji – związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym – ze swej natury ma charakter odwracalny. W sytuacji bowiem ewentualnego wzruszenia przez sąd decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.