Uzasadnienie
- 1. P. W., działający przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] r. nr [...] o odmowie uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z dnia [...] r. nr [...], określającą skarżącemu zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę należne do dnia 30 kwietnia 2008 r. od nieuiszczonych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące: sierpień, październik, listopad i grudzień 2007 r. w wysokości [...] zł.
- 2. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym.
- 2.1. Pełnomocnik skarżącego, pismem z dnia 8 stycznia 2014 r., złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego, wskazaną wyżej, ostateczną decyzją podatkową, określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. oraz wysokość odsetek od zaliczek na ten podatek. We wniosku powołał się na podstawę wznowienia, określoną w art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: O.p.) i wskazał, jako nowy dowód, fakt, że świadek W. Z., oczekujący na korytarzu sądowym na rozprawę w sprawie karnej, przekazał skarżącemu informację, że rozpoznał go jako osobę, której o ile dobrze pamięta kilka razy przywoził złom.
- 2.2. Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie w tej sprawie, na podstawie art. 243 § 1 i 244 § 1 O.p., a następnie – na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 244 § 1 oraz art. 245 § 1 pkt 5 O.p. - odmówił uchylenia powyższej decyzji. Stwierdził, że nie zachodzą przesłanki wznowienia, gdyż pełnomocnik podatnika nie wskazał jakichkolwiek nowych okoliczności lub dowodów, które w dacie wydania decyzji odwoławczej nie byłoby znane temu organowi oraz miałyby wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. W uzasadnieniu organ przedstawił ustalenia dowodowe, na których oparta została decyzja podatkowa, w tym omówił ustalenia poczynione w oparciu o ewidencje i księgi firmy A oraz treść wyjaśnień złożonych w trakcie czynności sprawdzających przez W. Z., który oświadczył, że nie dokonywał żadnych transakcji sprzedaży złomu na rzecz skarżącego. Ustalenia te potwierdził sam podatnik oświadczając w odwołaniu, że dostawcami złomu była jakieś osoby fizyczne (których danych nie potrafił wskazać), a nie firmy, których fakturami się posługiwał, w tym firma W. Z. Nazwiska 3 osób fizycznych podatnik wskazał dopiero w skardze do sądu, ale skarga ta, prawomocnym postanowieniem z dnia 17 grudnia 2012 r. sygn. akt I SA/Gl 1259/12, została odrzucona.
W oparciu o powyższe ustalenia organ stwierdził, że powołane przez pełnomocnika zdarzenie, które miało mieć miejsce w Sądzie Rejonowym w C., nie może stanowić podstawy uchylenia ostatecznej decyzji podatkowej. Podkreślił, że wiadomość o rzekomej wypowiedzi świadka pochodziła jedynie z ustnej relacji i nie została w żaden sposób potwierdzona, a ponadto – jej treść winna zostać oceniona w całokształcie materiału dowodowego sprawy, z którego wynika, że wskazany świadek nie był dostawcą złomu, a jedynie wystawcą faktur, co potwierdził sam podatnik.
- 2.3. Rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. organ odwoławczy utrzymał tę decyzje w mocy. W uzasadnieniu powtórnie przedstawił obszerny wywód co do rozumienia przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. i podzielił pogląd, że wskazana przez pełnomocnika skarżącego okoliczność, nie może stanowić podstawy wzruszenia decyzji podatkowej. Odnosząc się do zarzutu odwołania, że organ podatkowy nie podjął żadnych czynności w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym – nie przesłuchał w charakterze świadka W. Z., organ odwoławczy podkreślił odrębność postępowania wznowieniowego, które nie ma na celu ponownego rozpatrzenia całości sprawy i ponownego przeprowadzania dowodów, do czego w istocie zmierzał wniosek pełnomocnika strony.
- 3. W skardze do Sądu pełnomocnik skarżącego zarzucił powyższej decyzji naruszenie przepisów postepowania, które miało istotny wpływ na jego wynika, a w szczególności art. 122 O.p., polegające na niepodjęciu wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym nieprzesłuchanie wskazanego świadka. W oparciu o ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że w postępowaniu przed organem pierwszej instancji oparto się na ustaleniach kontroli w firmie W. Z. i jego oświadczeniu, natomiast później nie przesłuchano go w charakterze świadka, gdyż nie stawił się na dwukrotne wezwanie organu. Świadek ten pojawił się w sądzie karnym, gdzie toczy się postępowanie przeciwko skarżącemu i na korytarzu rozpoznał skarżącego jako osobę, której, o ile dobrze pamięta, kilkakrotnie przywoził złom. Zdaniem pełnomocnika, wbrew obowiązkowi z art. 122 O.p., organ nie wyjaśnił stanu faktycznego, mimo zaistnienia powyższego zdarzenia. Protokoły kontroli sporządzone z udziałem powyższego świadka są, zdaniem pełnomocnika, "nieprzydatne do rozpoznania dokładnego stanu faktycznego, a nawet są zbędne (!)". Zdaniem pełnomocnika skarżącego organ powinien przesłuchać tego świadka przed wydaniem decyzji.
- 4. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko, a odnosząc się do zarzutu nieprzesłuchania świadka, raz jeszcze podkreślił, że w kwestii tej organ zasadnie odmówił przeprowadzenia tego dowodu postanowieniem z dnia [...] r.
- 5. Powyższe stanowisko organu ponownie przedstawił jego pełnomocnik na rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
- 6. Skarga nie może być uwzględniona, gdyż objęta nią decyzja nie narusza prawa, w tym, stanowiącego przedmiot zarzutu, prawa procesowego w postaci art. 122 O.p.
- 6.1. Za punkt wyjścia rozważań Sądu trzeba przyjąć fakt, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym - wznowienia postępowania podatkowego. Wzruszenie ostatecznych decyzji podatkowych, a więc przełamanie generalnej zasady stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych, dopuszczalne jest tylko w ściśle określonych prawem okolicznościach. Wznowienie postępowania jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku wystąpienia przesłanek wymienionych w art. 240 § 1 pkt 1 – 11 O.p., przy czym w przypadku złożenia wniosku o wznowienie przez stronę, winna ona wskazać podstawę prawną wznowienia, a przedmiotem oceny organu jest w tym przypadku zaistnienie powołanej we wniosku przesłanki wznowieniowej.
- 6.2. W niniejszej sprawie wniosek o wznowienie postepowania został oparty na podstawie z art. 240 § 1 pkt 5 O.p., która dopuszcza wznowienie, jeżeli "wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję". Powołany przepis wymaga zatem, aby łącznie spełnione były cztery wymogi odnoszące się do okoliczności faktycznych lub dowodów:
- 1) muszą być one nowe,
- 2) muszą mieć istotne znacznie dla sprawy,
- 3) musiały istnieć w dniu wydania decyzji i
- 4) nie mogły być znane organowi, który decyzję wydał.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odwoławczej i decyzji utrzymanej nią w mocy, a także w odpowiedzi na skargę organy szczegółowo przedstawiły dorobek doktryny i orzecznictwa w zakresie rozumienia powyższych wymogów, wyjaśniając stronie dokładnie ich istotę. Zbędne więc jest ponowne przedstawianie rozważań w tym zakresie, w pełni aprobowanych przez skład orzekający.
6.3. Odmowę uchylenia ostatecznej decyzji podatkowej, określającej skarżącemu wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. oraz odsetek za zwłokę od nieuiszczonych zaliczek na ten podatek, organy obu instancji uzasadniły niewystąpieniem przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Uznały bowiem, że nieudowodnione i niepotwierdzone w żaden sposób twierdzenie pełnomocnika skarżącego, o zasłyszanej na korytarzu sądowym wypowiedzi świadka, mającego składać zeznania w sprawie karnej, nie stanowią ani nowej okoliczności faktycznej, ani nowego dowodu w rozumieniu powołanego przepisu. Wskazały w tym zakresie przede wszystkim na ustalenia dowodowe poczynione w toku postępowania podatkowego, zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji podatkowej, a w szczególności na wynik postępowania sprawdzającego, przeprowadzonego w firmie A, wyjaśnienia złożone w trakcie tych czynności przez właściciela firmy oraz stanowisko samego skarżącego, wyrażone w odwołaniu, potwierdzające, że dostarczycielami złomu nie były firmy, których fakturami się posługiwał (w tym wymieniona wyżej firma W. Z.), ale różne, nieznane mu osoby fizyczne. Podkreśliły następnie, że sam fakt złożenia przez świadka W. Z. oświadczenia (na które powołał się pełnomocnik we wniosku o wznowienie) na korytarzu sądowym nie został wykazany, zaś żądanie przesłuchania tej osoby w postępowaniu wznowieniowym zmierza de facto do ponownego rozpoznania sprawy niejako w trzeciej instancji, a nie do zbadania czy wstępuje przesłanka wznowienia postępowania, zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej.
Powyższą ocenę należy podzielić, podkreślając przy tym, że okoliczność powołana we wniosku o wznowienie nie może być uznana ani za okoliczność nową, ani istotną dla sprawy. Z akt sprawy podatkowej wynika bowiem bezspornie, że wydanie decyzji podatkowej oparto między innymi na dokładnym sprawdzeniu rzetelności faktur wystawionych przez firmę A z udziałem jej właściciela, który złożył wyjaśnienia do protokołu kontroli, że nie przeprowadzał żadnych transakcji ze skarżącym. Nawet gdyby przyjąć, że w styczniu 2014 r. zmienił swe oświadczenie w tym zakresie, trudno uznać, że to oświadczenie jest nowym, nieznanym organowi, dowodem, skoro dowód z wyjaśnień tego świadka został przeprowadzony przed wydaniem decyzji podatkowej i został poddanym ocenie w całokształcie materiału dowodowego, stanowiącego podstawę faktyczną jej wydania.
Nie sposób także uznać, że okoliczność powołana przez pełnomocnika skarżącego mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro podstawową kwestię rzetelności faktur, jakimi posługiwał się skarżący, sprawdzono poprzez kontrole dokumentów u wystawców tych faktur. Kontrola przeprowadzona w firmie A wykazała, że brak w niej było kopii faktur, a w ewidencjach sprzedaży oraz księdze przychodów i rozchodów nie wykazano żadnej transakcji handlowej z firmą skarżącego. W świetle tych ustaleń osobowe środki dowodowe (wyjaśnienia i zeznania) nie miały istotnego znaczenia, a jedynie potwierdzały ustalenia dokumentacyjne.
W tym kontekście za uzasadnione trzeba uznać stanowisko organu o braku podstaw do uwzględnienia wniosku pełnomocnika strony skarżącej o przesłuchanie w charakterze świadka wskazanej osoby.
7. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji podatkowej w pełni odpowiadają prawu, co skutkuje oddaleniem skargi na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).