Uzasadnienie
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 grudnia 2011 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 500 zł (k. 10).
W reakcji na wezwanie skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego (k. 14, 19, 22).
W uzasadnieniu wniosku oraz w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca stwierdziła, że mieszka wraz z mężem i trzydziestopięcioletnią córką. Skarżąca jest współwłaścicielką domu mieszkalnego. Nie posiada innego majątku, w tym oszczędności. Przeciwko skarżącej i jej mężowi prowadzona jest egzekucja. Skarżąca przedstawiła odcinki przelewów, z których wynika, że wraz z mężem utrzymują się z emerytur w łącznej wysokości 1884,53 zł netto (k. 26). Córka skarżącej zarabia natomiast 1.500 zł brutto (k. 24). Skarżąca i jej mąż, obok normalnych kosztów utrzymania, ponoszą wydatki związane z zakupem leków przyjmowanych w związku z przewlekłymi chorobami.
Wniosek jest uzasadniony.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
Analiza sytuacji materialnej skarżącej prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z przedłożonych dokumentów wynika, że dochody skarżącej i jej męża nie są wystarczające do poczynienia z nich oszczędności ani wydatków innych niż służące bieżącemu, koniecznemu utrzymaniu. Skarżącej w obecnej sytuacji nie stać na poniesienie kosztów sądowych ani sfinansowanie wynagrodzenia radcy prawnego.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia