Uzasadnienie
Skarżący M.S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2009 roku nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] czerwca 2009 roku w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów wniesionych przez skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym.
Po wyznaczeniu rozprawy, przed jej terminem, po zawiadomieniu organu podatkowego i skarżącego, skarżący pismem z [...] listopada 2009 roku cofnął skargę wnosząc jednocześnie o zwrot kosztów postępowania w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wskazał, że cofa skargę w związku z umorzeniem postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego postanowieniem z [...] września 2009 roku ze względu na uchylenie stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] grudnia 2008 roku, oraz z uwagi na zwrot skarżącemu niesłusznie pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami.
Na rozprawie w dniu 10 listopada 2009 roku pełnomocnik organu dołączył do akt sprawy kopię postanowienia i potwierdził umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Postanowieniem z 10 listopada 2009r. wydanym na rozprawie Sąd umorzył postępowanie w sprawie ze skargi M.S. i zwrócił skarżącemu uiszczony wpis oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów zastępstwa procesowego, stosownie do art. 208 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.).
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że cofnięcie nie zmierzało do obejścia prawa ani utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętej wadą nieważności.
Postanowienie o umorzeniu postępowania Dyrektor Izby Skarbowej zaskarżył skargą kasacyjną w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania:
- - art. 141 § 4 ppsa w związku z art. 59 § 1 pkt 2 oraz art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez pominiecie przez Sąd, że wycofana skarga kasacyjna dotyczyła postanowienia w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie zaś postępowania w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego,
- - art. 141 § 4 poprzez niewskazanie na czym miało polegać "niesumienne i niewłaściwe" postępowanie organu, do którego odwołuje się art. 208 p.p.s.a. i które stało się podstawą zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,
Zarzucono także naruszenie art. 208 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i nieuprawnione pominięcie przez Sąd, że niesumienne czy niewłaściwe postępowanie dotyczy zachowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, nie zaś przed tym postępowaniem.
W oparciu o te podstawy Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i oddalenie wniosku podatnika o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając skargę kasacyjną postanowieniem z 12 maja 2010, sygn. akt II FSK 262/10 uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. W motywach orzeczenia wskazał, iż naruszony został przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. ponieważ uzasadnienie postanowienia nie daje pełnej jasności co do tego, czy Sąd umarzając postępowanie miał na uwadze jedynie postępowanie "wpadkowe" spowodowane wniesieniem zarzutów, czy też całe postępowanie egzekucyjne bowiem rozstrzygając o zwrocie kosztów zastępstwa procesowego Sąd wskazał jako podstawę prawną art. 208 p.p.s.a., który pozwala na obciążenie strony – niezależnie od wyniku sprawy – kosztami wywołanymi jej niesumiennym lub oczywiście niewłaściwym postępowaniem.
Sąd I instancji nie wskazał na czym ta niesumienność czy niewłaściwość polegała. Mogło to uzasadniać domniemanie, że za podstawę faktyczną tego rozstrzygnięcia Sąd przyjął wydanie wadliwej (bo następnie uchylonej) decyzji wymiarowej, bądź bezpodstawne wszczęcie egzekucji. Stanowi to, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego oczywiste nieporozumienie, gdyż art. 208 dotyczy nagannego zachowania strony w postępowaniu sądowym a nie administracyjnym. Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie jest możliwa merytoryczna kontrola zamieszczonych w postanowieniu rozstrzygnięć wskazując że nie jest również możliwa "ocena naruszenia art. 208 p.p.s.a., będącego przepisem prawa materialnego", skoro Sąd nie wyjaśnił w czym i w jakim stadium postępowania dopatrzył się zachowań organu odpowiadających dyspozycji tego przepisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Cofnięcie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2009r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009r. w przedmiocie oddalenia zarzutu na postępowanie egzekucyjne, prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego [...] z dnia [...] grudnia 2008r., a zatem na postępowanie wpadkowe w toku egzekucji, należy uznać za skuteczne. Brak jest bowiem w sprawie okoliczności wskazujących na zamiar obejścia prawa a także umorzenie postępowania nie spowoduje utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.
Zgodnie z art. 60 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd.
Z tego też względu, na podstawie art. 161 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało postępowanie umorzyć.
O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 p.p.s.a.
Wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego nie mógł zostać uwzględniony. Zgodnie bowiem z art. 200 p.p.s.a. warunkiem zasądzenia zwrotu kosztów postępowania jest uwzględnienie skargi. Zapadłe orzeczenie nie jest orzeczeniem merytorycznym, rozstrzygającym istotę sporu między stronami. Nie zachodzi również sytuacja przewidziana przepisem art. 54 § 3 p.p.s.a.
/-/ K. Skowrońska-Pastuszko /-/ J. Niedzielski /-/ J. Wierchowicz