Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 3 marca 2015 r. sygn. akt I SA/Ke 24/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A z siedzibą w K. (dalej: A) na decyzję Zarządu Województwa Ś. z dnia [...] r. nr: [...] w przedmiocie zwrotu części dofinansowania ze środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wraz z odsetkami.
Wraz ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Kielcach A. w dniu [...] r. złożyło sporządzony na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych – wpisu od skargi kasacyjnej.
Uzasadniając złożony wniosek A. wskazało, że jest podmiotem leczniczym nie prowadzącym działalności gospodarczej. Finansowanie działalności skarżącego w głównej mierze następuje ze środków publicznych przekazywanych na podstawie umów zawartych z Narodowym Funduszem Zdrowia. Zgodnie z rachunkiem zysków i strat skarżący w roku bieżącym (na dzień 31 marca 2015 r.) zanotował stratę netto w wysokości 10 273 049,95 zł. Skarżący wskazał, że na jego sytuację finansową decydujący wpływ ma wprowadzony tzw. "pakiet onkologiczny" obowiązujący od dnia 1 stycznia 2015 r., który spowodował problemy z rozliczeniem wykonywanych procedur medycznych, a tym samym brak płatności ze strony Narodowego Funduszu Zdrowia.
Dodatkowo skarżący ma 41 268 548,99 zł zobowiązań krótkoterminowych, w tym 16 960 217,90 zł zobowiązań o okresie wymagalności poniżej 12 miesięcy z tytułu dostaw i usług. Wartość kredytu bankowego do spłaty 2 666 666,52 zł wartość cesji wierzytelności do spłaty 11 061 003,91 zł. Ostatni rok obrotowy zamknięto stratą w wysokości 9 420 507,93 zł, a wartość środków trwałych wynosiła 229 189 222,44 złotych. W dacie sporządzania wniosku o przyznanie prawa pomocy strona posiadała na rachunku bankowym środki w wysokości 1 738 391,99 zł
Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Stosownie do treści z art. 245 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270) dalej: ustawa p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe.
Z treści art. 246 § 2 ustawy p.p.s.a wynika, że ciężar udowodnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskującym o jego przyznanie.
Intencją wnioskodawcy w niniejszej sprawie było uzyskanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów wpisu od skargi kasacyjnej. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadzało się więc do zbadania, czy strona wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W ocenie orzekającego, wynikające ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy informacje nie dają podstaw do przyjęcia, że uiszczenie kosztów wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 3.059,00 zł pozostaje poza zasięgiem możliwości finansowych strony. Analiza przedłożonego do akt sprawy bilansu oraz rachunku zysków i strat wskazuje wprawdzie na problemy w funkcjonowaniu wnioskodawcy, należało jednak uwzględnić rówbież to, że wnioskodawca posiada określony majątek oraz środki finansowe na rachunku bankowym w kwocie wielokrotnie przewyższającej wysokość wpisu od skargi kasacyjnej, co skutkuje brakiem podstaw do tego, aby stwierdzić, że strona nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi, które uniemożliwiłyby poniesienie, kosztów sądowych w tej sprawie.
Za zasadnością wniosku nie przemawia również wysokość poniesionej straty. Strata sama w sobie nie jest odzwierciedleniem braku możliwości finansowych strony skarżącej i co za tym idzie sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wykazanie w danym roku straty nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez i taka sytuacja nie miała miejsca również niniejszej sprawie, bowiem ze złożonego wniosku ani z akt sprawy nie wynika, by strona utraciła płynność finansową.
W tym kontekście zauważyć należy, że wysokość środków zaangażowanych w prowadzenie działalności leczniczej oraz stan rachunku bankowego świadczy o posiadaniu przez stronę zasobów finansowych wystarczających do pokrycia kosztów sądowych, które na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego stanowią wpis od skargi kasacyjnej
W tym stanie rzeczy uznano, że skarżąca nie spełnia przesłanek uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z czym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2, art. 245 § 3 oraz art. 258 §1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.