Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 17 września 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 20 maja 2009r, nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jest emerytowaną nauczycielką w wieku 73 lat. Sama prowadzi gospodarstwo domowe, jej dochód stanowi emerytura w wysokości 1782,67 zł. Posiada majątek w postaci domu o powierzchni 180 m² oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 53, 031 ha. Skarżąca podała, że ponosi duże wydatki w związku z prywatnym leczeniem w Centrum Kardiologii w W., gdzie koszt jednej wizyty wynosi 270 zł, dodatkowo badania i leki pochłaniają większą część jej emerytury.
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach postanowieniem z 5 listopada 2009r oddalił wniosek skarżącej.
W sprzeciwie od tego postanowienia skarżąca podała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, jednocześnie wykazała szczegółowo ponoszone w ciągu roku wydatki oraz uzyskiwane dochody. Z przedstawionego zestawienia wynika, że ponoszone przez nią wydatki dotyczą m.in. opłat sądowych, administracyjnych (371 zł), podatków (204 zł), opłat bieżących: światło, woda, nieczystości, gaz (3 903,67zł), koniecznych napraw bieżących i leczenia. Do w/w wydatków skarżąca doliczyła zadłużenie w PKO w wysokości 4 787,49 zł, co łącznie stanowi kwotę 15 032,57 zł wydatków rocznie.
Natomiast roczna kwota dochodu skarżącej wynosi 21 157,06 zł, na którą składa się wyłącznie emerytura. Według skarżącej po zbilansowaniu wydatków i dochodów pozostaje jej na miesięczne utrzymanie, tj. wyżywienie, środki czystości, kulturę oraz wydatki związane z uroczystościami rodzinnymi dla czworga dzieci i sześciorga wnuków oraz spłatą kredytu, kwota 510 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje
Wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu na zarządzenie lub postanowienie referendarza w przedmiocie prawa pomocy, orzeczenie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych, co do zasady, koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Mając na względzie przedstawione przez skarżącą we wniosku okoliczności, przede wszystkim fakt, że posiada ona stały dochód oraz majątek w postaci domu (180 m²) i 53,031 ha nieruchomości rolnej, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, nie ma na utrzymaniu innych osób, należy stwierdzić, że A. P. nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku, tj. w sytuacji ubóstwa. Ponadto, w przypadku skarżącej, przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Z przedstawionej natomiast przez skarżąca analizy wydatków i uzyskiwanych przez nią dochodów wynika, iż nie grozi jej niedostatek, również z uwagi na zabezpieczenie w postaci nieruchomości.
Ponadto potrzeby, na które A. P. przeznacza wydatki (m.in. kultura, uroczystości rodzinne), z obiektywnego punktu widzenia nie stanowią wydatków koniecznych do utrzymania skarżącej. W ocenie Sądu wydatki niebędące koniecznymi do jej utrzymania nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania prowadzonego przez skarżącą.
Wobec powyższego na podstawie art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.