Uzasadnienie
W sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...] r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. M.D.złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W złożonym wniosku skarżący świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia wskazał, że pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z żoną. Jako posiadany majątek wykazał samochód osobowy rok. prod. 2010 wartości 6.000,00 zł. Oświadczył, że wraz z żoną utrzymują się z uzyskiwanego przez skarżącego świadczenia rentowego w kwocie 838,72 zł netto miesięcznie oraz przez jego żoną z tytułu świadczenia emerytalnego w kwocie 1799,67 zł netto miesięcznie. Jako zobowiązania i stałe miesięczne wydatki skarżący wykazał koszty wyżywienia 700 zł, potrącenie egzekucyjne 209,68 zł, leczenie o. 450- 500 zł, zakup paliwa 150-200 zł, media ok. 250 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że wraz z żona zamieszkują w nieruchomości, w której mają ustanowioną służebność dożywotniego mieszkania, skarżący jest stale częściowo niezdolny do pracy i wymaga stałego leczenia oraz rehabilitacji, co wiąże się z dojazdami do miejscowości oddalonej 25 km od miejsca zamieszkania skarżącego.
Do wniosku skarżący dołączył kopię PIT-40A skarżącego za 2017 r., kopię decyzji ZUS o waloryzacji renty skarżącego, kopię decyzji KRUS o wysokości emerytury żony skarżącego, kopię dowodu rejestracyjnego samochodu należącego do skarżącego, kopię kart informacyjnych leczenia skarżącego z 2011 r., 2012 r., 2014 r. i 2018r., kopię orzeczeń lekarskich z 20 czerwca 2012 r. i 6 lipca 2018 r.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W istocie instytucja ta stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny.
Strona ubiegająca się przed Sądem Administracyjnym o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź też ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udowodnienie przez wnioskodawcę tych okoliczności daje podstawę do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Jeżeli pokrycie kosztów postępowania sądowego może spowodować, że strona postępowania nie będzie mogła uiścić opłat za usługi konieczne do prawidłowej egzystencji czy kupić żywności należy przyznać stronie prawo pomocy w zakresie pełnym lub częściowym.
Prawo do zwalniania z kosztów sądowych w całości nie ma jednak charakteru pełnego swobodnego uznania, lecz podlega określonym regułom, których należy przestrzegać przy każdorazowym rozpatrywaniu takiego wniosku.
Oceniając całokształt okoliczności w sprawie uznać należało, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego w całości. Z istoty regulacji dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych wynika, że powinno się ją kierować w pierwszej kolejności do osób, które w sposób oczywisty nie są w stanie opłacić kosztów sądowych. Tymczasem badając sytuację majątkową skarżącego nie można ponad wszelką wątpliwość stwierdzić, że nie jest on w stanie opłacić kosztów sądowych w części.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, którego domaga się skarżący, jak już wcześniej podkreślono ma charakter wyjątkowy i jest stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem – przykładowo do takich osób można zaliczyć osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia.
Bezspornie do żadnej z tych grup społecznych skarżący nie należy, bowiem jak wynika z przedłożonego wniosku zarówno skarżący jak i jego żona otrzymują stałe miesięczne świadczenia, mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, nie wykazuje, aby posiadał jakiekolwiek zadłużenie czy zobowiązania zobowiązania, których nie jest w stanie spłacić.
Biorąc pod uwagę powyższe oraz wysokość obciążeń, jakie musiałby skarżący ponieść w zainicjowanym postępowaniu sądowym, uznano, że rozpatrywany wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na częściowe uwzględnienie poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł. W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należało oddalić.
Przyznane zwolnienie umożliwi skarżącemu skorzystanie z prawa do rozpoznania niniejszej sprawy przez sąd administracyjny, bowiem na obecnym etapie postępowania nie ma innych kosztów sądowych, które blokowałyby skarżącemu prawo dostępu do sądu.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) orzeczono jak w sentencji.