Uzasadnienie
W niniejszej sprawie Przedsiębiorstwo R. w K. S.A. w K wniosło o zwolnienie od kosztów sądowych w całości, względnie ponad kwotę 200 zł z uwagi na pogarszający się stan finansowy i brak wystarczających środków finansowych koniecznych do uiszczenia należnych opłat sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż bieżąca sytuacja finansowa jak i wyniki działalności z lat poprzednich zakończone stratą są przesłanką do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przyczyną ciężkiej sytuacji spółki jest kryzys na rynku budowlanym związany z zatorami płatniczymi ze strony inwestorów oraz szeregiem roszczeń skierowanych do spółki ze strony podwykonawców. Wskazano, na obowiązki związane z koniecznością wypłat wysokich odpraw i wysokich zobowiązań podatkowych ciążących na spółce. Z formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wysokość kapitału zakładowego podstawowego spółki wynosi 693 100,00zł, natomiast majątek wg. bilansu 25 949 991,33 zł. Wartość środków trwałych wnioskodawcy określono na kwotę 1 081 201,84 zł. Wykazano również, iż w roku obrotowym 2013r. spółka poniosła stratę w wysokości 10 482 702,32 zł. Spółka posiada 4 rachunki bankowe, na których wykazano kolejno: 0,00 zł, -290,28 zł, 9 273,53 zł oraz 1 089,60 zł.
Postanowieniem z dnia 4 lipca 2014r. referendarz sądowy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalił.
Strona skarżąca złożyła w terminie sprzeciw, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu, że nie uwzględniono, iż spółka nie była w stanie zaoszczędzić tak znacznej kwoty na koszty sądowe, które w 5-ciu sprawach w zakresie podatku od nieruchomości za lata 2009-2013 wynoszą około 13 tys. zł, z powodu konieczności prowadzenia bieżącej działalności i przekazywaniem środków podwykonawcom
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić tylko gdy osoba prawna wykaże, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Wniosek podlega oddaleniu, gdyż strona skarżąca nie wykazała tej przesłanki, to jest, iż nie posiada środków finansowych na pokrycie wymaganych obecnie kosztów sądowych.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż wnioskodawca, jak przyznaje w sprzeciwie, nadal prowadzi zarejestrowaną działalność gospodarczą, z czym m.in. związane jest opłacanie podwykonawców. Spółka funkcjonuje w obrocie, nie została postawiona w stan likwidacji ani upadłości. Z przedłożonych danych wynika, iż strona w ubiegłym roku poniosła stratę w wysokości 10 482 702,32 zł. Oznacza to, iż prowadzona działalność gospodarcza jest znacznych rozmiarów, co wymaga gospodarowania bieżąco dużymi środkami finansowymi znacznie przekraczającymi wysokość kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie.
Wobec tego należy przyjąć, iż spółka posiadała możliwość zgromadzenia środków na pokrycie kosztów sądowych. Skoro skarżąca spółka jest przedsiębiorcą i prowadzi działalność gospodarczą, istnieje domniemanie faktyczne, że działalność ta nadal jest opłacalna. W przeciwnym wypadku racjonalnym działaniem byłaby likwidacja działalności lub upadłość przedsiębiorcy, gdyż celem działalności gospodarczej jest generowanie zysku. Skoro przedsiębiorca prowadzi działalność, to uzyskuje przychody, a więc zasadniczo może z nich pokryć koszty sądowe, a jeśli faktycznie jej nie prowadzi, lecz jej nie likwiduje i nie wniósł o ogłoszenie upadłości, to nie ma podstaw do finansowania takiego przedsiębiorcy przez zwolnienie od kosztów. Sam fakt wykazania przez stronę strat z lat ubiegłych, czy odczuwalności kryzysu finansowego przekładającego się na niższy zysk nie oznacza jednoznacznie, iż nie posiada ona środków do pokrycia sądowych należności.
Wykazana przez wnioskodawcę za rok ubiegły strata – jak wskazano powyżej - nie oznacza, i nie jest wystarczającą podstawą do uznania, iż nastąpił ciągły brak środków finansowych uniemożliwiający poniesienie kosztów sądowych w sprawie, zwłaszcza iż na kontach bankowych spółka posiada środki do opłacenia wpisu sądowego. Nadto strata jest wynikiem bilansowym nadwyżki kosztów nad przychodami i nie jest tożsama z brakiem środków finansowych. Analiza danych przedłożonych przez spółkę wskazuje, iż obraca ona na bieżąco znacznymi środkami finansowymi, będzie zatem w stanie wygospodarować kwotę należnego wpisu sądowego bez utraty ryzyka płynności finansowej, szczególnie wobec faktu, iż jej majątek wg. bilansu określany jest na kwotę 25 949 991,33 zł. Ponadto posiada znacznej wartości środki trwałe. W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, iż posiadanie przez wnioskodawcę majątku trwałego o znacznej wartości w zasadzie wyłącza możliwość uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych (m.in. post.
NSA z 12.01.2005 sygn. akt FZ 415/04, z dnia 8.11.2004r. sygn. akt FZ 465/04, z dnia 15.04.2004r. sygn. akt FZ 9/04). Zatem wnioskodawca winien poczynić starania celem zabezpieczenia środków finansowych na pokrycie kosztów nie tylko bieżącej działalności – np. spłaty podwykonawców, ale również prowadzonego postępowania sądowego. Planowanie wydatków bez uwzględnienia zasady równoważności w traktowaniu swoich powinności finansowych – prywatnych i publicznoprawnych, nie może prowadzić do zwolnienia od kosztów sądowych
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.