Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek P. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 czerwca 2008r. Nr [...], w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] marca 2008r. nr [...] odmawiającej rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za 2004r. i 2005r. w kwocie 332.434,00 zł.
Jak wynikało z uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" P. R. mieszka u rodziców. Miesięcznie uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 2.732,00 zł brutto (1.700,00 zł plus premia za nadgodziny 250,00 zł) Emerytury rodziców wynoszą natomiast łącznie ok. 3.500,00 zł. P. R. przekazuje im co miesiąc 300,00 zł na utrzymanie. Na dojazdy do pracy wydaje ok. 80,00 zł miesięcznie. Spłaca dwa kredyty, których raty wynoszą 310,00 zł i 700,00 zł. Jest właścicielem nieruchomości o pow. 7a. Z tytułu odpowiedzialności za zaległości podatkowe nieistniejącej już spółki "F", której był wspólnikiem, wykazuje kwotę 332.486,80 zł, a odsetki od tej kwoty we wrześniu 2007r. przekroczyły już kwotę 100.000,00 zł. Skarżący nie wykazał cennych ruchomości ani oszczędności.
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2008r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych.
W wyniku wniesionego przez wnioskodawcę sprzeciwu postanowieniem z dnia 18 grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie również oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem skarżący wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie, w którym zażądał uchylenia zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia jeszcze raz przytoczono okoliczności dotyczące sytuacji osobistej skarżącego wskazując, że uzyskując miesięczny dochód z wynagrodzenia za pracę w kwocie 1.270,00 zł, przekazuje rodzicom na koszty utrzymania ok. 300,00 zł, na dojazdy do pracy wydaje ok. 80,00 zł, a nadto spłaca dwa kredyty w miesięcznych ratach 310,00 zł i 700,00 zł. Ponadto skarżący w systemie ratalnym spłaca pożyczkę na kwotę 9.900 zł po 310,25 zł miesięcznie.
Zdaniem skarżącego w zaskarżonym postanowieniu Sąd nie wykazał okoliczności istotnych dla oceny realnych możliwości finansowych wnioskodawcy, w szczególności zaś rzeczywistej kwoty ciążących na nim zobowiązań.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo.
Przywołany przepis stwarza możliwość dokonania autokontroli wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny postanowienia w przypadku zaskarżenia go w drodze zażalenia. W ocenie Sądu po zapoznaniu się z zarzutami zażalenia i ponownym przeanalizowaniu sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącego należy uznać złożone zażalenie za oczywiście uzasadnione. Rozpatrując kwestię przyznania skarżącemu prawa pomocy Sąd doszedł do przekonania, że nie jest on w stanie bez uszczerbku dla siebie i swojej rodziny, przy uwzględnieniu wysokości uzyskiwanych dochodów, pokryć koszty sądowe. Uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 500,00 zł przekracza zasoby finansowe, którymi dysponuje strona. Nawet przy rozsądnym planowaniu wydatków skarżący nie będzie w stanie poczynić oszczędności pozwalających na pokrycie kosztów sądowych - spłaca on bowiem kredyty, ponosi koszty utrzymania u rodziców.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, zasadnym stało się zrewidowanie poczynionych uprzednio w zaskarżonym postanowieniu ustaleń i przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego.
Zgodnie z art. 246 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie, która wykaże, iż nie ma jakichkolwiek dochodów do pokrycia kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny.
Mając na uwadze wspomniane okoliczności przyjąć należy, że skarżący wykazał w sposób wystarczający i skuteczny, iż nie jest w stanie uiścić należnego wpisu sądowego bez uszczerbku w koniecznym swoim utrzymaniu. Biorąc pod uwagę w szczególności wysokość comiesięcznych, stałych dochodów skarżącego w wysokości 1.270,00 zł brutto w zestawieniu z wydatkami na utrzymanie, brakiem oszczędności, obciążającymi skarżącego kredytami i pożyczką, których miesięczne raty wynoszą w sumie 1.320,25 zł zaistniały przesłanki uzasadniające zwolnienie strony od wpisu sądowego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 195 § 2 i art. 246 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.