Uzasadnienie
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 lipca 2015 roku w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok, skarżąca K.J., działająca przez pełnomocnika, doradcę podatkowego M. D. – M., złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Z danych zawartych w urzędowym formularzu "PPF" wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z synem T.J. ur. 1956 r. Ich miesięczny dochód netto wynosi 2.600 zł i stanowi go świadczenie emerytalne wnioskodawczyni. T.J. nie osiąga żadnych dochodów i nie posiada składników majątkowych. K.J. nie posiada żadnego majątku, zasobów pieniężnych, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Wraz z synem mieszka w lokalu mieszkalnym przy ul. H. w K. na podstawie umowy najmu zawartej ze Spółką T. S.A. w K. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy podniesiono, iż skarżąca jest osobą starszą, urodzoną w 1927 roku. Podeszły wiek wiąże się z coraz większą ilością schorzeń oraz chorób, z którymi zmaga się skarżąca. Została ona zakwalifikowana do wymiany stawu biodrowego prawego oraz jest zmuszona korzystać z zabiegów fizjoterapeutycznych w Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej.
Z powodu niedoczynności tarczycy skarżąca wymaga stałego leczenia i opieki endokrynologicznej. Jej jedynym źródłem utrzymania jest zaopatrzenie emerytalne z dodatkami w wysokości ok. 2.600 zł. Na utrzymaniu wnioskodawczyni pozostaje jej 59-letni syn T., cierpiący na liczne schorzenia uniemożliwiające mu podjęcie pracy zarobkowej. Miesięczne wydatki rodziny przedstawiają się następująco: czynsz, opłaty za wodę, śmieci oraz c.o. ok. 850 zł, energia elektryczna ok. 95 zł, telefon stacjonarny ok. 65 zł, ubezpieczenie mieszkania 45 zł. Do tych kosztów należy dodać wydatki na niezbędne lekarstwa skarżącej i jej syna, dojazdy do lekarzy i opłaty za badania, a także zakup pożywienia, odzieży i obuwia. Skarżąca dodała, iż jest osobą represjonowaną. Była deportowana do ZSRR w okresie od czerwca 1940 roku do maja 1946 roku. K. J. nie posiada żadnych oszczędności i nie jest właścicielką wartościowych ruchomości.
Mieszkanie, w którym zamieszkuje należy do zasobów TBS. Świadczenie emerytalne wystarcza jedynie na przeżycie do kolejnego miesiąca. Z tych względów skarżąca nie jest w stanie zaoszczędzić żadnych środków na zapłatę kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
W ocenie orzekającego K.J. uwiarygodniła, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Skarżąca nie posiada żadnego majątku. Zamieszkuje wraz z synem w lokalu mieszkalnym z zasobu Towarzystwa Budownictwa Społecznego. Aktualnie jedynym źródłem jej utrzymania jest świadczenie emerytalne w wysokości 2.600 zł. Dochody te przypadają na dwie osoby, bowiem na utrzymaniu skarżącej pozostaje bezrobotny, schorowany syn. Skarżąca ponosi znaczne wydatki na konieczne utrzymanie. Łączne opłaty za czynsz, wodę i ogrzewanie mieszkania oraz energię elektryczną wynoszą około 1.000 zł. Znacznym obciążeniem domowego budżetu są wydatki na zakup lekarstw dla skarżącej i jej syna badania oraz wizyty lekarskie. Skarżąca nie posiada oszczędności, ani cennych przedmiotów, które mogłyby zostać spieniężone, a całość pobieranego świadczenia emerytalnego przeznaczana jest na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania wnioskodawczyni i jej syna. W takiej sytuacji wygospodarowanie środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie przekracza możliwości finansowe skarżącej.
Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że K. J. spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.