Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 26.09.2008r. nr [...],w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, z dnia [...]., nr [...] w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r. w kwocie 575 056 zł.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" Z. L. mieszka z synem O. L. ur. w 1990 r. Z żoną pozostaje w rozdzielności majątkowej od 2004r.
Prowadzi działalność gospodarczą, która przynosi stratę. Spłaca kredyt w wysokości 1 miliona złotych, w ratach wynoszących 6000 – 7000 zł. miesięcznie.
Jest właścicielem mieszkania "o pow. 115 m2 + 34 m2", nieruchomości rolnej o pow. 200 ha oraz samochodu, rok prod. 2001.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r.
Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.(por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84)
W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma jednak analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Norma ta wskazuje, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych Z. L. Stąd też jego pełnomocnik został wezwany do przedłożenia następujących dokumentów:
- - spisu miesięcznych wydatków związanych z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami,
- - wyciągów z kont bankowych (zarówno osobistych jak i firmowych) Z.L., obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy,
- - wyciągów z lokat bankowych Z. L.,
- - zeznania podatkowego o wysokości osiągniętego przez Z. L. dochodu w 2007r.
- - oświadczenia określającego osiągnięty przez Z. L. przychód i dochód w 2008r.
- - ostatniego zeznania podatkowego dotyczącego podatku VAT,
- - spisu posiadanych nieruchomości z podaniem ich umiejscowienia i powierzchni (zarówno lokalowych jak i gruntowych)
- - zaświadczenia z Urzędu Miasta, Wydział Podatków i Opłat wysokości opłacanych podatków od nieruchomości
- - kserokopii dowodów rejestracyjnych posiadanych pojazdów,
- - dowodu przelewu lub przekazu ostatniej raty kredytu,
- - wypisu z księgi wieczystej obciążonej hipoteką lub zawiadomienie o wpisie hipoteki (mogą być kserokopie)
Braki wniosku miały być uzupełnione w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
Wezwanie odebrane zostało dnia [...].02.2009r. Do dnia dzisiejszego wymagane dokumenty nie zostały jednak nadesłane, uniemożliwiając tym samym dokładną analizę sytuacji majątkowej strony skarżącej.
W kontekście w/w okoliczności należy stwierdzić iż, strona skarżąca nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy.
W związku z tym żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt. 2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz.1270).