Uzasadnienie
Pismem z dnia[...] sierpnia 2002r. S. N. wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, które to postępowanie wszczęte zostało na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] wystawionego przez Prezydenta Miasta obejmującego należność z tytułu zaległości w podatku od środków transportowych za lata 1996 - 1997. Zarzuty strony dotyczyły niedopuszczalności egzekucji ze względu na braki formalne tytułu wykonawczego, przedawnienia zaległości podatkowej oraz częściowego wygaśnięcia zobowiązania wskutek zapłaty.
Stosownie do art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny tj. Naczelnik Urzędu Skarbowego przesłał wierzycielowi wniesione zarzuty, celem merytorycznego ustosunkowania się do ich treści.
Postanowieniem z dnia [...]- lipca 2004r. znak: [...] Prezydent Miasta będący w sprawie wierzycielem zajął stanowisko w sprawie zarzutów uznając za uzasadniony zarzut braku określenia w tytule wykonawczym terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, pozostałe zarzuty uznając za nieuzasadnione.
W uzasadnieniu swojego postanowienia wierzyciel wskazał, iż powołana w tytule wykonawczym nr [...] podstawa prawna w sposób wystarczający określa podstawę egzekwowanego obowiązku dłużnika, którą stanowi ustawa z dnia [...] stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł S. N. Zaskarżonemu postanowieniu zobowiązany zarzucił, że wydane zostało z naruszeniem art. 27 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez uznanie, że:
- - prawidłowo podano podstawę prawną egzekwowanego obowiązku, czyli że Urząd jako wierzyciel nie był zobowiązany do podania pełnej podstawy prawnej tj. ustawy z podaniem jej tytułu, daty, określonego przepisu właściwego dla sprawy oraz uchwał Rady Miasta
- - prawidłowo określono wysokość egzekwowanej należności
- - nie nastąpiło przedawnienie zaległości podatkowej
- - nie nastąpiło wygaśnięcie zobowiązania podatkowego na skutek zapłaty, podczas gdy faktycznie powyższe naruszenia nastąpiły.
W uzupełnieniu swojego odwołania w piśmie z dnia [...] sierpnia 2004r. na poparcie swoich argumentów wskazał na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 lutego 2004r. sygn. akt l S.A. /Kr 473 / 02 oraz sygn. akt l S.A. / Kr 1964/01 zapadłe w jego sprawie, które to wyroki mają zdaniem zobowiązanego niewątpliwe znaczenie dla rozpatrzenia przedmiotowej sprawy. Nadto we wspomnianym piśmie żalący wskazał, iż Urząd rozmija się z prawdą w kwestii umorzenia zaległości za 1996r. Zdaniem zobowiązanego powołane w postanowieniu pismo z dnia [...] lipca 2002r. znak: S [...] jest informacją Naczelnika Urzędu Skarbowego (jest to tylko informacja o umorzeniu postępowania egzekucyjnego) zaś do chwili obecnej nie wydano postanowienia o umorzeniu postępowania, podczas gdy takie postanowienie powinno być wydane.
W takiej sytuacji żalący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i jego zmianę poprzez uznanie złożonych zarzutów za uzasadnione.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] września 2004 r. nr [...]uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta, iż tylko jeden zarzut Skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim w świetle powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 lutego 2004r. uchylającego postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia [...]stycznia 2002r., sygn. akt: [...] oraz poprzedzające je postanowienie Przewodniczącego Zarządu Miasta, sposób ustalenia wysokość kwoty egzekwowanej należności wskazanej w tytule wykonawczym Nr [...] zdaniem Kolegium budzi poważne wątpliwości.
Podniesiono bowiem, iż w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dotyczącego uchylenia decyzji SKO w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę Sąd stwierdził iż "w omawianej sprawie wyrokiem z dnia [...]lutego 2004r. wydanym w sprawie sygn. akt: l SA/Kr 473/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienia zaliczające dokonane przez podatnika wpłaty na poczet zaległości podatkowych. W związku z tym sposób zarachowania wpłat jest okolicznością nadal sporną. Nie wiadomo zatem w jakiej konkretnej wysokości zaległość występuje".
Zważywszy zatem na treść powołanych wyżej wyroków wskazano, iż zamieszczona w tytule wykonawczym kwota należności nadal pozostaje kwestią sporną, ponieważ dokonana została na podstawie uchylonego przez Sąd postanowienia o zarachowaniu wpłaty dokonanej przez zobowiązanego.
Zdaniem Kolegium istotne znaczenie ma również fakt, iż kwota wpłaty w wysokości 624,41 zł została zaliczona zarówno na poczet zaległości za lata 1996 - 1997 jak i na poczet odsetek za zwłokę, podczas gdy w stanowiącym podstawę egzekucji tytule wykonawczym nie określono terminu od którego odsetki są naliczane oraz rodzaju i stawek tych odsetek. W takiej sytuacji stwierdzono, iż określenie w tytule wykonawczym wysokości egzekwowanej należności pieniężnej pozostaje nadal kwestią sporną. Tym samym zarzut zobowiązanego w tym zakresie uznano za uzasadniony.
Nadto podkreślono, iż w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wierzyciel nie odniósł się szczegółowo do zarzutu zobowiązanego dotyczącego częściowego wygaśnięcia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych na skutek zapłaty, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, iż " niesłusznie również podnosi zobowiązany zarzut wygaśnięcia pozostałej części zaległości ze względu na zapłatę podatku ". W świetle powołanych wyżej wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w szczególności wyroku uchylającego postanowienia dotyczące zarachowania dokonanej przez zobowiązanego wpłaty co w konsekwencji doprowadziło do podważenia prawidłowości ustalenia kwoty egzekwowanej należności pieniężnej, prawidłowość twierdzeń wierzyciela w sprawie zarzutu dotyczącego wygaśnięcia zobowiązania pieniężnego na skutek zapłaty również budzi poważne wątpliwości.
Odnosząc się do zarzutu przedawnienia zaległości za rok 1996 Kolegium stwierdziło, iż pismem z dnia[...] lipca 2002r. Naczelnik Urzędu Skarbowego zawiadomił zobowiązanego o umorzeniu na postawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej zaległości podatkowej za 1996r. w kwocie 485,60 zł. Jednocześnie organ egzekucyjny poinformował zobowiązanego, iż zgodnie z art. 59 § 4 w/w ustawy postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku o charakterze pieniężnym może zostać wydane jedynie na żądanie zobowiązanego albo wierzyciela nie będącego jednocześnie organem egzekucyjnym. W tej sytuacji zdaniem Kolegium zobowiązany winien wystąpić do Naczelnika Urzędu Skarbowego o wydanie wspomnianego postanowienia. Dopiero bowiem po wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego możliwym będzie ustalenie czy wyegzekwowana kwota jest prawidłowa i czy dokonano zwrotu nienależnie pobranej kwoty w prawidłowej wysokości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło natomiast zarzutu podatnika dotyczącego prawidłowości podstawy prawnej egzekwowanej należności. Podniesiono, iż wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji można pojmować w ten sposób, że chodzi tutaj o podanie aktu prawnego (prawa materialnego) na podstawie którego wydano decyzję administracyjną lub też przytoczenie samej decyzji, postanowienia, orzeczenia, ugody itp. Z treści tytułu wykonawczego nr [...] wynika, że w polu nr[...] dotyczącym podstawy prawnej wpisano ustawę z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych z podaniem publikatora oraz wyszczególnieniem odpowiednich art., tj. art. 8, art. 9 ust. 1 oraz art. 10 ust.1. Powołanie podstawy prawnej w taki sposób zdaniem Kolegium uznać należy za prawidłowe.
Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący zarzucił naruszenie art. 27§ 1 pkt. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż podanie w tytule wykonawczym zapisu w postaci "Dz.U. nr 9, poz. 31, art. 8, art. 9 ust, art. 10 ust1 z 1991 r z póz zm." jest nieprawidłowe. Nie ma bowiem w tym zapisie nazwy aktu prawnego tj. zapisu " ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych " a samo zacytowanie publikatora trudno uznać za poprawne.
Ponadto skarżący zarzucił brak odniesienia się w zakwestionowany fragmencie uzasadnienia do drugiej części zarzutu a mianowicie braku w tytule wykonawczym drugiej części podstawy prawnej tj. uchwały Rady Gminy Miejskiej w Tarnowie nr XXXIII/296/96 z dnia 19 grudnia 1996 r. oraz nr XL VII/410/97 z dnia 18 grudnia 1997 r. Brak podania drugiej z podstaw prawnych tj. uchwał Rady Miejskiej stanowi o braku podstawy prawnej. Sama bowiem ustawa o podatkach i opłatach lokalnych bez stosownych uchwał organów samorządowych nie dawała podstaw do ustalenia podatku.
Biorąc powyższe pod uwagę złożył wniosek o zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławcze do ponownego sporządzenia uzasadnienia w tej części../
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji;
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dz.U. z 2002 r. nr.110, poz. 968 z póz zm.) tytuł wykonawczy powinien zawierać treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek.
Spornym w niniejszej sprawie jest kwestia prawidłowości określenia podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku? W tytule wykonawczym jako podstawę prawną podano bowiem - "Dz.U. nr 9, poz. 31, art. 8, art. 9 ust, art. 10 ust 1 z 1991 r. z póz. zm."
Analizując te kwestie zgodzić się należy z przedstawicielami doktryny, iż przez wskazanie podstawy prawnej obowiązku należy zaś rozumieć, iż chodzi tu o podanie aktu prawnego, gdy podstawą egzekucji jest przepis, z którego wprost wynikają określone obowiązki lub w przypadku, gdy egzekwowany obowiązek wynika z decyzji administracyjnej podanie samej decyzji. Pełną realizacją tego przepisu byłoby podanie obu tych elementów. Art. 27 cyt. ustawy odróżnia wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji od podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku. W tej sytuacji podstawę prawą egzekwowanego obowiązku można by pojmować jako wskazanie przepisów prawa materialnego z którego wynika obowiązek. (Postępowanie egzekucyjne w administracji - Komentarz. R. Hauser, Z. Leoński Wydawnictwo BECK W-wa 2004.)
Zgodzić się natomiast należy ze Skarżącym, iż podanie jako podstawy prawnej tylko publikatora, w którym ogłoszono tekst ustawy oraz stosowne artykuły z tej ustawy nie jest prawidło we i stanowi naruszenie art. 27 § l pkt 3 cyt. ustawy. Ugruntowane w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych wymaga bowiem aby podstawa prawna podawana była w sposób dokładny i precyzyjny a więc ze wskazaniem mających zastosowanie w sprawie przepisów określonego aktu prawnego w raz z powołaniem źródła jego publikacji. Oznacza to, iż podanie nazwy ustawy w podstawie prawnej jest niezbędne.
Niemniej jednak błędne powołanie podstawy prawnej lub nawet jej niepowołanie w sytuacji, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a nadto przesłanki do zastosowania tych przepisów zostały spełnione, nie można uznać za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, (podobnie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach; z dnia 15.07.2003 r. sygn. akt I SA 371/03 z 15.07.2003 r. sygn. akt I SA 371/03, z 26.01.2001 r. sygn. akt I SA 1425/99, z dnia 5.10.1999 r. sygn. akt I SA 17/99). W tym kontekście nie powołanie uchwały Rady Miejskiej określającej wysokość stawek podatku od środków transportowych również nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy.
Ponadto zwrócić należy uwagę, iż sąd nie jest władny zmienić uzasadnienia zaskarżonej decyzji ani uchylić jego fragmentu tym bardziej zobowiązać organ odwoławczy do sporządzenia nowego uzasadnia w zaskarżonej części. Stosownie do art. 145 i 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153. poz. 1270). w razie zaskarżenia decyzji sąd może skargę uwzględnić poprzez uchylenie samej decyzji, stwierdzenie nieważności lub stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa - orzekając zawsze o takim wzruszeniu decyzji w całości albo w części - bądź skargę oddalić.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c cyt. ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzone naruszenia prawa w niniejszej sprawie w ocenie sądu nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy powiedzieć, iż brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).