Uzasadnienie
W niniejszej sprawie strona skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego z wyboru, złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z przedstawionych danych wynika, że "T" Sp. z o.o. w C. zajmuje się głównie działalnością związaną z grami losowymi i zakładami wzajemnymi. Kapitał zakładowy spółki wynosi 2 550 000,00 zł., zapasowy 876 137,95 zł, a wartość środków trwałych według bilansu na dzień 31.12.2010r. wynosiła 3 093 290,54 zł. Ostatni rok obrotowy spółka zamknęła stratą w wysokości – 508 189,96 zł. przy przychodzie na poziomie 8 817 314,17 zł. Na dzień 31.12.2011r. spółka posiadała w kasie i na rachunkach kwotę 590 532,98 zł. W chwili obecnej ma rachunku bankowym w BRE Banku S.A. zgromadzona była kwota 451,88 zł. Podano także, że kondycja spółki pogarsza się. W 2009r. prowadziła ona działalność przy użyciu 332 automatów, w grudniu 2010r. posiadała ich 106, a na koniec czerwca 2011r. - 87. Zmniejszono również liczbę pracowników o 7 osób.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 9 grudnia 2011r. oddalił wniosek.
Strona skarżąca złożyła w terminie sprzeciw, zarzucając, że posiadany majątek trwały jest trudny do spieniężenia (automaty do gier), a w zakresie zbycia posiadanych nieruchomości doprowadziłoby to do nieodwracalnych skutków, w tym upadłości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy podmiot ubiegający się o zwolnienie wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Wniosek podlega oddaleniu, gdyż skarżący nie wykazał realizacji powyższych przesłanek.
W pierwszej kolejności należy wskazać na zasadę, iż to strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.), zaś instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy będący formą dofinansowania z budżetu państwa i powinna być stosowana tylko w wyjątkowych przypadkach. Zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się więc jedynie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, nr 1, poz. 8).
Sąd zatem ocenia zasadność wniosku w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05).
Analiza sytuacji finansowej strony skarżącej nie może doprowadzić do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Na powyższą konstatację wpływ mają następujące czynniki: prowadzenie działalności gospodarczej znacznych rozmiarów o czym świadczy wielkość przychodów za 2010r., dodatnie saldo konta, wysoka wartość kapitału zakładowego spółki i dysponowanie środkami trwałymi wycenianymi na sumę ponad trzy miliony zł (grunty, urządzenia techniczne, maszyny, środki transportu oraz inne środki trwałe). Sąd podziela pogląd, że posiadanie majątku, szczególnie nieruchomości w zasadzie wyłącza możliwość przyznania prawa pomocy, zwłaszcza kiedy ich wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu (por. postanowienie NSA z dnia 08.11.2004r., sygn. FZ 465/04, postanowienie NSA z dnia 19.11.2004r., sygn. FZ 463/04, postanowienie NSA z dnia 12.01.2005r., sygn. FZ 415/04, postanowienie NSA z dnia 28.06.2005r., sygn. II GZ 56/05).
Tymczasem w rozpoznawanych 6-ciu sprawach wymagany od strony skarżącej wpis od skarg wynosi łącznie na obecnym etapie około 8 tys. zł. W ocenie sądu posiadany majątek może przynosić pożytki, może też służyć jako zabezpieczenie zaciągniętych pożyczek czy kredytów, jeżeli właścicielowi brakuje środków finansowych na bieżące wydatki w tym i na koszty sądowe. (por. postanowienie NSA z dnia 08.04.2011r., sygn. I FZ 10/11, postanowienie NSA z dnia 29.05.2009r., sygn. I OZ 563/09). Dla przyznania prawa pomocy nie jest wystarczające wykazanie, iż rok 2010 został zamknięty stratą. Istotna jest bowiem analiza całościowej sytuacji finansowej, na którą po pierwsze składają się jak wyżej wskazano posiadany znaczny majątek, ale też ocena, że strata powstaje w wyniku nadwyżki kosztów uzyskania przychodów nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej podmiotu.
W kontekście w/w okoliczności Sąd uznał, że brak jest podstaw do zwolnienie od kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.