Uzasadnienie
W dniu 28 listopada 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego A.A. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu zainicjowanym skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od spadków w kwocie 4.538 zł.
Z uzasadnienia wniosku oraz pisma go uzupełniającego przedłożonego na wezwanie Sądu wynika, że wnioskodawca utrzymuje się z renty, które to świadczenie w miesiącu marcu wyniosło 426,50 zł i która jest jego jedynym źródłem utrzymania. Wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a zamieszkuje na 20 m kw. w domu położonym w K. przy ul. Z., którego ¼ część nabył w spadku. W pozostałej części nieruchomości zamieszkują osoby trzecie. Wnioskodawca nie płaci rachunków, gdyż nie posiada telefonu, media zostały odcięte. Wnioskodawca podał również, że na pracę nie pozwalają mu stan zdrowia oraz wiek emerytalny. Całość otrzymywanej z ZUS renty przeznaczana jest natomiast na wyżywienie. Wnioskodawca jest również współwłaścicielem ½ części nieruchomości położonej w K. przy ul. Z. o pow. 3a 43 m kw. zabudowanej budynkiem przeznaczonym do rozbiórki oraz 2/8 części (4,5a) nieruchomości rolnej położonej w B. Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności, czy cennych ruchomości, ma dług w kwocie 5.772 zł (kwota wynikająca z decyzji MOPS), nie korzysta z pomocy opieki społecznej.
Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2012 r. referendarz sądowy odmówił wnioskodawcy zwolnienia od kosztów sądowych. Od powyższego rozstrzygnięcia A.A. wniósł w terminie sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 246 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści art. 246 § 1 cytowanej ustawy wynika zatem, że to na podmiocie ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych uznał, iż istnieją podstawy do jego uwzględnienia. Strona w sposób wyczerpujący i dokładny wykazała, że jej sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedstawione przez skarżącego okoliczności, a zwłaszcza fakt uzyskiwania niewielkiego dochodu w postaci świadczenia rentowego w kwocie niewiele ponad 400 zł, które w całości konsumowane jest na zaspokojenie bieżących, podstawowych potrzeb życiowych (wyżywienie), zła sytuacja zdrowotna, wiek emerytalny, trudne warunki bytowania (dom pozbawiony mediów – wody, prądu, gazu), brak jakichkolwiek oszczędności, czy rzeczy ruchomych, który można by spieniężyć, przy obciążeniu wynikającym z decyzji MOPS, zdaniem Sądu jednoznacznie wskazują, że poniesienie przez skarżącego pełnych kosztów niniejszego postępowania byłoby niemożliwe. Należy zaznaczyć, że już tylko sam wpis w niniejszej sprawie w kwocie 500 zł przekracza uzyskiwany przez skarżącego miesięczny dochód.
Wprawdzie wnioskodawca wykazał, że posiada majątek nieruchomy (co wynika również z akt administracyjnych), jednakże stanowi on współwłasność, co stanowi utrudnienie przy uzyskaniu ewentualnego kredytu hipotecznego (przy założeniu, że przy tak znikomych dochodach wnioskodawca posiadałby zdolność kredytową), a nadto nie byłoby możliwe tak szybkie jego spieniężenie, aby pokryć koszty sądowe.
W tym stanie rzeczy odmówienie wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w sposób nieuprawniony zablokowałoby jego prawo do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie przepisu art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie