Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 15.10.2012r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od spadku.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" B.W. zamieszkuje w lokalu użyczonym od rodziny. Jest ona samotną matką. W lipcu 2012r. urodziła córkę E.W. Na początku 2012r. straciła pracę w wyniku likwidacji stanowisk. Od tego czasu pozostaje na bezrobociu i otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych w wysokości 560 zł., miesięcznie. Rodzice wnioskodawczyni utrzymują się z jednej emerytury i nie są w stanie jej pomagać.
Strona skarżąca nie posiada oszczędności. Jest tylko właścicielką udziału 5/6 części w nieruchomości odziedziczonej po zmarłym wujku a stanowiącej dom w budowie o pow. 240 m2. Podkreśla jednak, że dom nie nadaje się ani do zamieszkania ani do sprzedaży a ukończenie budowy wymaga nakładów w wysokości 100 000 zł.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r., sygn. akt. FZ 794/04).
Obecna sytuacja B.W. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. Jest ona osobą bezrobotną, sama wychowuje malutkie dziecko i utrzymuje się z niewysokiego zasiłku dla bezrobotnych. Okoliczności te jak podnosi powodują, iż znajduję się ona w bardzo trudnej sytuacji majątkowej i osobistej.
Stan odziedziczonej przez nią części nieruchomości nie daje natomiast w chwili obecnej możliwości pozyskania jakichkolwiek środków finansowych. Wnioskodawczyni nie może też liczyć na pomoc rodziców. Stąd też, konieczność poniesienia kosztów sądowych przez B.W. zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych jej i dziecka.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1, art. 245§3, art. 246§1 pkt.
- 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz.270) orzeczono jak w sentencji.