Uzasadnienie
Decyzją z dnia 6 maja 2011 r. nr [...] Wójt Gminy B. odmówił skarżącemu W.L. zwrotu podatku od środków transportowych za 2010 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w 2010 r. skarżący zadeklarował podatek od środków transportowych od następujących ciągników siodłowych:
- - nr rej. [...] za okres od I do XII 2010 r. - nr rej. [...] za okres od I do XII 2010 r.
- - nr rej. [...] za okres od XII do XII 2010 r.
Skarżący uiścił w całości podatek wyliczony od powyższych środków transportowych. Organ podał, że ze złożonych przez skarżącego wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia 15.04.2011 r. wynikało, że: 1/ kontenery dostarczane i odbierane z terminali nie były jego własnością, 2/ środki transportowe tj. w/w ciągniki siodłowe nie były w 2010 r. transportowane drogą kolejową na żadnym odcinku kolejowym, 3/ w/w środki transportowe nie korzystają z przewozu koleją, kontenery odbierane są na przeładunku kolejowym i dostarczane do punktu docelowego.
Organ wskazał, że transport kombinowany, zgodnie z dyrektywą Unii Europejskiej 92/106/EEC z dnia 7 grudnia 1992 r. to: przewóz towarów (...) jeśli samochód ciężarowy, przyczepa lub naczepa, z ciągnikiem lub bez ciągnika, (...) przebywa początkowy lub końcowy odcinek podróży po drodze a pozostały odcinek, o długości przekraczającej 100 km w linii prostej pokonuje koleją, transportem wodnym śródlądowym lub morskim." Powyższe znajduje odzwierciedlenie w znowelizowanej ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. W art. 11 a pkt 2 wymienionej ustawy wprowadzony został zapis, na podstawie którego możliwa jest kompensata podatków wynikających z czynności przewozowych dotyczących drogowych przewozów do/z terminali proporcjonalnie do przewozów, które wykonane będą przez środek transportu koleją. Organ wskazał, że z dołączonego do wniosku z dnia 7.03.2011 r. zaświadczenia wydanego przez "I" S.A. w G. nie wynika, że środki transportu będące własnością skarżącego były w 2010 r. przewożone na pewnym odcinku koleją.
Odpowiednią stacją kolejową (terminalem kontenerowym) jest terminal intermodalny firmy "E" znajdujący się w S. przy ul. G. Dostarczone kopie dokumentów przewozowych Firmy "I", potwierdzają, że skarżący transportował środkami transportowymi, będącymi jego własnością o nr rej.: [...], [...], i [...] - jedynie kontenery z terminala w S. do punktów docelowych.
Organ powołał się na definicję transportu kombinowanego zawartą w art. 4 pkt.13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125 poz. 874 ze zm.). Dalej wskazał, że meritum definicji transportu kombinowanego jest nie sam przewóz rzeczy, ale środek transportu podatnika. W związku z powyższym to środek transportu podatnika a nie towar powinien korzystać z drogi w początkowym lub końcowym odcinku, a na innym odcinku z usługi kolei, żeglugi śródlądowej lub transportu morskiego. Pogląd, że zwrot podatku należy się wyłącznie z tytułu pojazdów przewożonych w transporcie kombinowanym, znajduje potwierdzenie zarówno w literaturze przedmiotu, jak i w orzecznictwie sądowym – wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2007 r., Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2009 r. I SA/Kr 338/09, Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2008 r. II FSK 1007/07.
Reasumując organ wskazał, że posiadane przez skarżącego środki transportowe nie korzystały z transportu koleją wobec czego nie został spełniony warunek umożliwiający zwrot podatku.
W odwołaniu skarżący zarzucił powyższej decyzji naruszenie: 1/ art. 4 pkt 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, 2/ art. 7, art. 9 oraz art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), 3/ art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w tym nieustalenie czy na terenie Rzeczypospolitej Polskiej są wykonywane przez kolej przewozy całych zestawów samochodowych, 4/ art. 187 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez brak wyczerpującego rozważenia materiału dowodowego, 5/ art. 121 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, 5/ art. 11 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez niewłaściwą interpretację i zastosowanie w związku z art. 6 Dyrektywy Rady z dnia 7 grudnia 1992 r. Nr 92/106/EEC (OJ L 369, 17.
- 12. 1992 r., s. 38), 6/ art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego błędną interpretację.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie, że przysługuje mu zwrot zapłaconego w 2010 r. podatku od środków transportowych.
Decyzją z dnia 2 września 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności podał, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, a nie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, stąd też zarzuty dotyczące naruszenia procedury administracyjnej są prawnie irrelewantne. Z kolei przepis art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych został uchylony z dniem 1 stycznia 2007 r., co czyni podniesiony w tym zakresie zarzut bezskutecznym. Kolegium nie dopatrzyło się naruszenia art. 122 oraz art. 187 ustawy Ordynacja podatkowa wskazując, że organ I instancji wyjaśnił stan faktyczny sprawy, ocenił wszystkie dokumenty przedłożone przez skarżącego oraz odniósł się do wskazanej przez niego podstawy zwrotu podatku, a nadto umożliwił czynny udział w prowadzonym postępowaniu. Skarżący w żaden sposób nie wykazał, by zaskarżona decyzja podważała zaufanie do organów podatkowych.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, organ odwoławczy powołał się na brzmienie przepisu art. 8 pkt 3 i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz definicję transportu kombinowanego określoną w art. 4 pkt 13 ustawy o transporcie drogowym. Organ wskazał również, że art. 11 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczy pojazdów uczestniczących w transporcie kombinowanym w ten sposób, że pokonują pewien odcinek przewozu koleją. Wynika to bezpośrednio z ust. 2 tego artykułu, który określając sposób wyliczenia kwoty zwrotu podatku, uzależnia jej wysokość od ilości jazd wykonanych przez dany środek transportu w przewozie koleją. Tak więc zwrot podatku przysługuje wyłącznie od jazd wykonywanych koleją przez środek transportowy. To pojazd, od którego został zapłacony podatek, musi być przewożony, przynajmniej na jednym z odcinków transportu, za pośrednictwem kolei.
Słusznie zatem organ I instancji przyjął, iż dla określenia usługi transportowej jako transportu kombinowanego decydujące znaczenie ma korzystanie na jednym odcinku przez ciągnik siodłowy (a nie kontener) z kolei.
Zaproponowana przez skarżącego interpretacja zgodnie, z którą przewóz kontenera do/z terminalu wyładunkowego uzasadnia zwrot podatku, nie może zostać zaakceptowana. Fakt niezrealizowania przewozu całych zestawów (ciągnika siodłowego i kontenera) przez kolej nie może stanowić podstawy do zwrotu podatku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił decyzji Kolegium naruszenie:
- - prawa materialnego, które miało wpływ wynik sprawy - art. 4 pkt 13 ustawy o transporcie drogowym poprzez zastosowanie niewłaściwej interpretacji definicji "transportu kombinowanego",
- - art. 11 a ust. 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 6 Dyrektywy nr 92/106/WE z dnia 7 grudnia 1992 r. o ustanowieniu wspólnych zasad dla niektórych typów transportu kombinowanego między Państwami Członkowskimi, poprzez przyjęcie, że zwrot podatku przysługuje wyłącznie w sytuacji, gdy to środek transportowy jest transportowany koleją.
Skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej w dalszej części ppsa - stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego nie są zasadne.
Spór pomiędzy skarżącym a organami administracji koncentruje się w istocie na interpretacji przepisów prawa materialnego, a mianowicie pojęcia transportu kombinowanego.
Stosownie do art. 11 a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, podatnikom wykorzystującym środki transportu, o których mowa w art. 8 pkt 1 - 6 ustawy, dla wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej przysługuje zwrot podatku zapłaconego od tych środków.
Zgodnie zaś z art. 4 pkt 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. transporcie drogowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874), transport kombinowany to przewóz rzeczy, podczas którego samochód ciężarowy, przyczepa, naczepa z jednostką ciągnącą lub bez jednostki ciągnącej, nadwozie wymienne lub kontener 20-stopowy lub większy korzysta z drogi w początkowym lub końcowym odcinku przewozu, a na innym odcinku z usługi kolei, żeglugi śródlądowej lub transportu morskiego, przy czym odcinek morski przekracza 100 km w linii prostej; odcinek przewozu początkowego lub końcowego oznacza przewóz: a) pomiędzy punktem, gdzie rzeczy są załadowane, i najbliższą odpowiednią kolejową stacją załadunkową dla odcinka początkowego oraz pomiędzy najbliższą odpowiednią kolejową stacją wyładunkową a punktem, gdzie rzeczy są wyładowane, dla końcowego odcinka lub b) wewnątrz promienia nieprzekraczającego 150 km w linii prostej ze śródlądowego lub morskiego portu załadunku lub wyładunku;"
Zatem dla określenia usługi transportowej jako transportu kombinowanego, decydujące znaczenie ma korzystanie na jednym odcinku przez ciągnik siodłowy (a nie towar) z kolei lub żeglugi. Trafnie wskazał organ II instancji, iż poza literalną wykładnią art. 11 a ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, za takim ujęciem transportu kombinowanego przemawia także sposób obliczenia kwoty zwrotu podatku. Mianowicie ustawodawca wyraźnie wskazuje, że kwota ta ustalana jest procentowo wedle ilości wykonanych przez środek transportu w ciągu roku jazd koleją. Zaproponowana przez skarżącego interpretacja co do tego, że o zwolnieniu decyduje przewóz rzeczy, a nie samego środka transportu, koleją nie tylko nie jest do pogodzenia z literalną wykładnią, ale także z celem przepisu art. 11 a ustawy o podatkach i opatach lokalnych. Mianowicie norma ta stanowi wyraz przekonania ustawodawcy, że w wypadku w którym sam środek transportu jest przewożony koleją, to trudno mówić o w pełni samodzielnym wykorzystaniu takiego środka transportowego.
Zatem podatek od środka transportowego winien być zwrócony w zakresie w jakim wykorzystano alternatywne metody transportu. Z drugiej strony chodziło w regulacji art. 11 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych o stymulowanie wykorzystania alternatywnych w stosunku do transportu kołowego sposobów transportu. Kontener nie jest środkiem transportu, nie służy sam w sobie do przewożenia towaru, jest raczej sposobem opakowania dla przewożonego ładunku, umożliwiającym przewożenie go za pomocą właśnie różnorodnych środków transportu - samochodów ciężarowych, ciągników siodłowych, kolei, statków itp. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13.04. 2010 r.II SA/Wa 21/10 publ: Legalis, Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2010-09-16, III SA/Wa 674/10, publ. Legalis).
Przyjęcie, że to towar a nie środek transportu musi być choćby na jednym odcinku transportowany przez kolej nie wynika jak wskazywano z interpretacji językowej. Trudno także byłoby znaleźć dla niej jakiekolwiek uzasadnienie w wykładni funkcjonalnej. Mianowicie nie znajdowałoby uzasadnienia, przyznanie prawa do zwrotu podatku od środków transportu tym podmiotom, które następnie przekazały towar do transportu kolejowego, albo odebrały go z transportu kolejowego. Taka regulacja godziłaby także w zasadę równości podatników - różnicowałaby by bowiem obciążenie podatkowe zależnie od okoliczności z punktu widzenia podatnika irrelewantnych, to jest od tego z jakiego transportu odebrał towar i do jakiego następnie by go przekazał. Nie wiadomo nawet w jaki sposób możliwe byłoby ustalenie, czy dany towar następnie został przetransportowany koleją.
W ocenie Sądu nie ma znaczenia, dla oceny podstaw zwrotu okoliczność, że aktualnie usługi w zakresie przewozu całych zespołów samochodowych w Polsce nie są przez kolej oferowane. Z takiej okoliczności wynika jedynie faktyczna niemożliwość spełnienia przesłanek do uzyskania zwrotu podatku, nie stanowi to jednak podstawy do odstąpienia od literalnego brzemienia art. 4 pkt 13 ustawy o transporcie drogowym.
Z przedłożonych przez skarżącego dokumentów przewozowych Firmy "I" z siedzibą w G., nie wynika aby środki transportu stanowiące własność skarżącego były przewożone koleją. Dokumenty te potwierdzają jedynie, że skarżący środkami transportowymi stanowiącymi jego własność przewoził kontenery z terminala w Sławkowie do punktów docelowych.
Jak trafnie zauważa skarżący art. 11 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stanowi implementacje do polskiego porządku prawnego art. 6 Dyrektywy Rady z dnia 7 grudnia 1992 roku nr 92/106/EEC, który nakłada na Państwa Członkowskie obowiązek wprowadzenia takiego uregulowania, że podatek od środków transportowych (w przypadku Polski) zostanie zredukowany lub zwrócony. Sąd nie dopatrzył się jednak niezgodności art. 11 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ze wskazaną wyżej regulacją unijną, w szczególności takiej niezgodności, która mogłaby stanowić ewentualną podstawę do bezpośredniego stosowania Dyrektywy. Skarżący nie wskazuje na czym ta niezgodność miałaby polegać.
Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).