Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego K. jako organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku K. P. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 lipca 2016 r. nr [...] wystawionego przez wierzyciela Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., obejmującego należności z tytułu nieuiszczonej grzywny w celu przymuszenia w kwocie należności głównej w wysokości 7.855,50 zł.
Organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 9 stycznia 2019 r. nr [...] zajął przysługujące zobowiązanej świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, które to zawiadomienie zostało przesłane na wskazany organowi przez zobowiązaną jej adres zamieszkania, tj. Os. K., [...] K..
Przedmiotowego zawiadomienia zobowiązana nie odebrała w terminie 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia jej o możliwości odbioru, wobec czego w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego przyjęto, iż skutek doręczenia skarżącej powołanego pisma nastąpił w dniu 7 lutego 2019 r.
W piśmie z dnia 22 września 2020 r. zobowiązana złożyła skargę na czynność egzekucyjną, żądając zwrotu swoich należności, gdyż, jak podniosła, jest pozbawiona środków do życia.
Naczelnik Urzędu Skarbowego K. postanowieniem z dnia 23 października 2020 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynność egzekucyjną z uwagi na niezachowanie ustawowego terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu swojego postanowienia organ I instancji wyjaśnił, że zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym przysługiwał 14-dniowy termin na wniesienie skargi na czynność egzekucyjną liczony od daty doręczenia jej zawiadomienia o dokonanym zajęciu, o czym to zobowiązana została pouczona w zawiadomieniu.
Pismem z dnia 12 listopada 2020 r., nadanym w placówce Poczty Polskiej S.A. w dniu 12 listopada 2020 r., zobowiązana złożyła zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego K. z dnia 23 października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynność egzekucyjną.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. po rozpatrzeniu zażalenia zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 grudnia 2020 r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Przedmiotowe postanowienie zostało doręczone w dniu 21 grudnia 2020 r. (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru).
Na powyższe postanowienie w dniu 26 stycznia 2021 r. (znajdująca się na kopercie data nadania skargi w placówce Poczty Polskiej S.A.) skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
W skardze podniesiono następujące zarzuty w odniesieniu do zaskarżonego postanowienia:
- 1. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci art. 57, art. 58 i art. 59 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie przez organ wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, które znajdowało się w treści zażalenia,
- 2. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci art. 7, art. 10, i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z niezebraniem i nierozpatrzeniem całości materiału dowodowego oraz wszelkich dowodów związanych ze stanem zdrowia skarżącej.
Jednocześnie skarżąca wniosła o:
- 1. uchylenia zaskarżonego postanowienia, ewentualnie jego zmianę poprzez uznanie, że nie doszło do uchybienia w terminie do wniesienia zażalenia i uwzględnienie zażalenia,
- 2. zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych,
- 3. wstrzymanie wykonania czynności egzekucyjnych w związku ze złożoną skargą w dniu 22 września 2020 r. w całości na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w przypadku nieuwzględnienia wniosku przez organ, o wstrzymanie wykonania postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 tej ustawy,
- 4. zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu z uwagi na stan zdrowia skarżącej,
- 5. przywrócenie terminu do złożenia zażalenia.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o odrzucenia skargi z uwagi na niezachowanie przez skarżącą ustawowego terminu do jej wniesienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - dalej p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia, a postanowienie w tym przedmiocie może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Skarżący, wnosząc skargę, może dokonać tego osobiście, bądź też za pośrednictwem poczty, czy też urzędu konsularnego. W myśl art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu.
W przedmiotowej sprawie postanowienie z dnia 15 grudnia 2020 r. zostało doręczone skarżącej w dniu 21 grudnia 2020 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru przy postanowieniu). Zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał dnia 20 stycznia 2021 r. Tymczasem skarga została wniesiona w dniu 26 stycznia 2021 r. (data nadania), a więc z uchybieniem terminu ustawowego i jako taka podlegała odrzuceniu.
W tym miejscu należy jednocześnie przypomnieć, iż przepisy p.p.s.a. w Dziale III rozdziale 6 przewidują instytucję przywrócenia terminu, do uchybienia któremu doszło bez winy strony. Zgodnie bowiem z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Wnosząc o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Z treści powołanych przepisów wynika, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym, termin do dokonania przez stronę czynności, któremu uchybiła należy przywrócić, jeżeli łącznie zostaną spełnione następujące warunki:
- 1. strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
- 2. wniosek ten zostanie złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
- 3. jednocześnie strona dokona czynności, dla której określony był termin;
- 4. we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Tymczasem, na gruncie niniejszej sprawy, skarżąca w skardze (pkt V skargi) zawarła jedynie wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego K. z dnia 23 października 2020 r., do rozparzenia którego notabene właściwy jest, na zasadzie art. 59 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, jedynie organ II instancji właściwy do rozpatrzenia zażalenia, tj. w niniejszym przypadku Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K., a nie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Jednocześnie skarżąca, oprócz przywołanego powyżej wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, nie zawarła w skardze stosownego wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia, wobec czego Sąd, z uwagi na treść art. 86 § 1 p.p.s.a., który nie dopuszcza w tym zakresie działania z urzędu, nie będąc uprawniony do przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia skargi, zobligowany był stwierdzić niezachowanie terminu do wniesienia skargi i w dalszej kolejności skargę odrzucić.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji